Stanisław Kosko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stanisław Kosko
Lasota
porucznik marynarki porucznik marynarki
Data i miejsce urodzenia

13 listopada 1898
Wojciechowice

Data i miejsce śmierci

8 września 1939
Gdynia

Przebieg służby
Siły zbrojne

Naval Ensign of Poland2.svg Marynarka Wojenna (II RP)

Jednostki

ORP "Gdynia"

Stanowiska

dowódca okrętu

Główne wojny i bitwy

II wojna światowa
kampania wrześniowa

Odznaczenia
Krzyż Niepodległości Srebrny Wawrzyn Akademicki
Grób Stanisława Kosko i Jadwigi Titz-Kosko na Cmentarzu Witomińskim

Stanisław Kosko ps. „Lasota”[1] (ur. 13 listopada 1898[2] w Wojciechowicach, zm. 8 września 1939 w Gdyni) – kapitan żeglugi wielkiej (1935), porucznik Marynarki Wojennej[3], publicysta[4].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 13 listopada 1898 w Wojciechowicach (obecnie osiedle w Ostrołęce), w ówczesnym powiecie ostrołęckim guberni łomżyńskiej, w rodzinie Franciszka[1].

W czasach gimnazjalnych był uczestnikiem kółek samokształceniowych i współorganizatorem tajnego skautingu w Pułtusku. W latach 1915–1920 przebywał wraz z ewakuowaną rodziną na Ukrainie, tam zdał maturę i podjął studia. Był członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej w Kijowie[3]. Po powrocie do kraju pracował w Departamencie dla Spraw Morskich Ministerstwa Spraw Wojskowych[3].

W 1923 ukończył naukę na Wydziale Nawigacyjnym Szkoły Morskiej w Tczewie, uzyskując dyplom oficera nawigacyjnego Polskiej Marynarki Handlowej[3]. Po ukończeniu szkoły odbył rejs na statku szkolnym „Lwów” do Brazylii. Było to zarazem pierwsze przekroczenie równika przez polski statek[4]. Po ukończeniu rejsu pracował w Wydziale Żeglugowym Departamentu Morskiego Ministerstwa Przemysłu i Handlu[3].

W latach 1934–1935 odbył rejs dookoła świata na Darze Pomorza[4]. Za wspomnienia z tego okresu pt. Przez trzy oceany (wyd. w 1936)[5] został uhonorowany Srebrnym Wawrzynem Akademickim Polskiej Akademii Literatury[3][4]. Publikował artykuły o tematyce morskiej w różnych czasopismach[3].

Od 1 lipca 1937 był dyrektorem Państwowej Szkoły Morskiej w Gdyni[3][4].

Na stopień porucznika rezerwy został awansowany ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1938 i 1. lokatą w korpusie oficerów morskich[6].

Podczas kampanii wrześniowej był dowódcą ORP „Gdynia”[3]. Ranny 2 września w nalocie bombowym, zmarł po kilku dniach w szpitalu[4][3].

Został pochowany na Cmentarzu Witomińskim w Gdyni[3][4] w nowej Alei Zasłużonych (kwatera 26-41-21).

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-03-14]..
  2. Stanisław Zieliński, Mały słownik pionierów polskich kolonialnych i morskich : podróżnicy, odkrywcy, zdobywcy, badacze, eksploratorzy, emigranci - pamiętnikarze, działacze i pisarze migracyjni, Warszawa: Inst. Wyd. Ligi Morskiej i Kolonialnej, 1933, s. 665.
  3. a b c d e f g h i j k Wypowiedź Posła na Sejm RP Jana Kulasa, VI kadencja Sejmu RP, 46 posiedzenie, 16 lipca 2009 roku
  4. a b c d e f g A. K. Kunert, Z. Walkowski, Kronika kampanii wrześniowej 1939, Wydawnictwo Edipresse Polska, Warszawa 2005, ISBN 83-60160-99-6, s. 37.
  5. Stanisław Kosko, Przez trzy oceany : notatki z podróży "Daru Pomorza" dookoła świata, Warszawa: Liga Morska i Kolonjalna, 1936.
  6. Rybka i Stepan 2021 ↓, s. 756.
  7. M.P. z 1931 r. nr 218, poz. 296.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Awanse oficerskie w Wojsku Polskim 1935-1939. Wyd. 2 poszerzone. Warszawa: Wydawnictwo Tetragon Sp. z o.o., 2021. ISBN 978-83-66687-09-7.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]