Strzępiak ceglasty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Strzępiak ceglasty
Strzępiak ceglasty: zdjęcie
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd pieczarkowce
Rodzina strzępiakowate
Rodzaj strzępiak
Gatunek strzępiak ceglasty
Nazwa systematyczna
Inocybe erubescens A. Blytt
Vidensk.-Selsk. Skrifter, I Math.-Naturv. Kl. 6: 54 (1905)
Strzępiak ceglasty: drugie zdjęcie
Inocybe erubescens MS4 (1).jpg
Inocybe erubescens MS4 (2).jpg

Strzępiak ceglasty (Inocybe erubescens A. Blytt) – gatunek grzybów z rodziny strzępiakowatych (Inocybaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Inocybe, Inocybaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Niektóre synonimy naukowe[2]:

  • Inocybe patouillardii Bres. 1905
  • Inocybe trinii var. rubescens Pat. 1888

Nazwę polską podali Barbara Gumińska i Władysław Wojewoda w 1968 r, wcześniej w polskim piśmiennictwie mykologicznym gatunek ten opisywany był też jako włókniak ceglasty[3].

Morfologia[edytuj]

Kapelusz

Średnica 3 – 9 cm, kształt stożkowato wypukły. Brzeg cienki, u młodych owocników podwinięty, u starszych prosty i promieniście popękany. Powierzchnia gładka, jedwabista i sucha, bez łuseczek, ale pokryta delikatnymi włókienkami. U młodych owocników jest biała lub bladokremowa, szybko jednak staje się ceglasta, a nawet cynobrowoczerwona, zwłaszcza na środku kapelusza. Brzegi są jaśniejsze[4].

Blaszki

Szerokie, cienkie, dość gęste, przy trzonie zatokowato wycięte lub wolne. Początkowo są białawe, potem ciemno oliwkowo rdzawe. Uciśnięte czerwienieją. Ostrza nierówne, oszronione[4].

Trzon

Wysokość 5 – 20 cm, grubość 0,8 – 2 cm, walcowaty, pełny, bez bulwy w podstawie, lub co najwyżej z niewielką bulwką. Powierzchnia pokryta białawymi, różowymi lub cynobrowymi włókienkami, szczyt oszroniony[4].

Miąższ

W kapeluszu biały, w trzonie silnie rózowiejący. Ma przyjemny, owocowy zapach i łagodny smak[4].

Cechy mikroskopowe;

Wysyp zarodników ochrowobrązowy. Zarodniki, owalno-fasolkowate, czasami nieregularne, o rozmiarach 9–12 (14,5) × 5–8 μm. Brzeżne strzępki są cienkościenne, cylindryczne lub maczugowate, o rozmiarach 30–60 × 7–10 μm i tworzą pęczki na ostrzu blaszek[4].

Występowanie[edytuj]

Notowany jest tylko w Europie[5], W piśmiennictwie naukowym na terenie Polski opisano wiele jego stanowisk[3]. Jest częsty[6].

Rośnie od końca maja do początku października[7]. w lasach, parkach miejskich, zaroślach, na ziemi, zwłaszcza pod drzewami liściastymi – bukami, dębami i lipami, ale także pod sosną[3].

Znaczenie[edytuj]

Grzyb mikoryzowy[3]. Grzyb toksyczny dla człowieka, powodujący nawet zatrucia śmiertelne[7]. Zawiera dużą ilość muskaryny. Jest niebezpieczny dla grzybiarzy, którzy mogą pomylić go z gęśnicą wiosenną[6].

Gatunki podobne[edytuj]

Przypisy

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-10-20].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-11-12].
  3. a b c d Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d e f g Andrzej. Nespiak: Grzyby. Tom XIX. Strzępiak (Inocybe). Warszawa – Kraków: PWN, 1990. ISBN 83-01-08749-8.
  5. Discover Life Maps. [dostęp 2016-01-10].
  6. a b c Marek Snowarski: Grzyby. Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2010. ISBN 978-83-7073-776-4.
  7. a b Aurel Dermek: Grzyby. 1981. ISBN 8321723578.