Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Urząd Ochrony Konkurencji
i Konsumentów
Logo UOKiK.jpg
Ilustracja
Państwo  Polska
Data utworzenia 1990
Prezes Marek Niechciał
Wiceprezes Dorota Karczewska
Michał Holeksa
Budżet 63,5 mln zł (2016)[1]
Zatrudnienie 445 (2016)[2]
Adres
pl. Powstańców Warszawy 1
00-950 Warszawa
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Urząd Ochrony Konkurencji
i Konsumentów
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Urząd Ochrony Konkurencji
i Konsumentów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Urząd Ochrony Konkurencji
i Konsumentów
Ziemia52°14′04,2″N 21°00′47,3″E/52,234500 21,013139
Strona internetowa

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) – polski urząd antymonopolowy obsługujący Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który jest centralnym organem administracji rządowej, działający na podstawie ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów[3]. Organizację Urzędu określa statut nadany w drodze zarządzenia przez Prezesa Rady Ministrów[4].

Zgodnie z przepisami transakcja podlega zgłoszeniu do urzędu antymonopolowego, jeżeli biorą w niej udział przedsiębiorcy, których łączny obrót w roku poprzedzającym przekroczył 1 mld euro na świecie lub 50 mln euro w Polsce.

Historia[edytuj]

Pierwszym organem antymonopolowym w rodzącej się polskiej gospodarce wolnorynkowej był Minister Finansów, który swoje działania w zakresie ochrony krajowego rynku oraz jego uczestników przed praktykami monopolistycznymi jednostek gospodarczych realizował, korzystając z przyznanych mu kompetencji przez ustawę z 28 stycznia 1987 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym w gospodarce narodowej[5].

W celu zapewnienia rozwoju konkurencji, ochrony podmiotów gospodarczych narażonych na stosowanie praktyk monopolistycznych oraz ochrony interesów konsumentów, ustawą z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym[6] powołano Urząd Antymonopolowy, jako centralny organ administracji państwowej w sprawach przeciwdziałania praktykom monopolistycznym, podległy Radzie Ministrów. Uchylona została poprzednia ustawa, tym samym Minister Finansów utracił kompetencje organu antymonopolowego na rzecz Urzędu Antymonopolowego. W 1996 nastąpiła zmiana nazwy Urzędu na Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Obecnie funkcję organu antymonopolowego pełni Prezes Urzędu.

Organizacja[edytuj]

Prezes Urzędu[edytuj]

Prezes Urzędu jest centralnym organem administracji rządowej właściwym w sprawach ochrony konkurencji i konsumentów. Prezes Rady Ministrów sprawuje nadzór nad działalnością Prezesa Urzędu.

Prezes Urzędu jest:

  • organem wykonującym zadania nałożone na władze państw członkowskich Unii Europejskiej na podstawie art. 84 i art. 85 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. W szczególności Prezes Urzędu jest właściwym organem ochrony konkurencji w rozumieniu art. 35 rozporządzenia nr 1/2003/WE,
  • jednolitym urzędem łącznikowym w rozumieniu przepisów rozporządzenia nr 2006/2004/WE oraz, w zakresie swoich ustawowych kompetencji, jest właściwym organem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 2006/2004/WE.

Prezes Rady Ministrów powołuje i odwołuje Prezesa Urzędu spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru. Odwołany Prezes Urzędu pełni obowiązki do dnia powołania jego następcy.

Lista Prezesów Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów[edytuj]

Kierownictwo[edytuj]

  • Marek Niechciał – prezes od 12 maja 2016
  • Dorota Karczewska – wiceprezes od 11 czerwca 2014
  • Michał Holeksa – wiceprezes od 28 sierpnia 2017

Jednostki organizacyjne[edytuj]

Prezes Urzędu wykonuje swoje zadania przy pomocy Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Prezes kieruje Urzędem przy pomocy wiceprezesów, dyrektora generalnego, dyrektorów komórek organizacyjnych wymienionych w § 4 ust. 1 (komórki organizacyjne Centrali) załącznika do statutu Urzędu[7] oraz dyrektorów delegatur Urzędu.

W skład Urzędu wchodzi Centrala w Warszawie oraz 9 delegatur UOKiK:

  1. Bydgoszcz – województwa kujawsko-pomorskie i warmińsko-mazurskie,
  2. Gdańsk – województwa pomorskie i zachodniopomorskie,
  3. Katowice – województwa śląskie i opolskie,
  4. Kraków – województwa małopolskie i podkarpackie,
  5. Lublin – województwa lubelskie i podlaskie,
  6. Łódź – województwa łódzkie i świętokrzyskie,
  7. Poznań – województwo wielkopolskie,
  8. Warszawa – województwo mazowieckie,
  9. Wrocław – województwa dolnośląskie i lubuskie.

W skład Centrali Urzędu wchodzą komórki organizacyjne:

  • Sekretariat Prezesa;
  • Biuro Dyrektora Generalnego;
  • Departament Prawny i Orzecznictwa Europejskiego;
  • Departament Analiz Rynku;
  • Departament Ochrony Konkurencji;
  • Departament Kontroli Koncentracji;
  • Departament Monitorowania Pomocy Publicznej;
  • Departament Ochrony Interesów Konsumentów;
  • Departament Nadzoru Rynku;
  • Biuro Prezesa;
  • Departament Budżetu i Administracji;
  • Departament Inspekcji Handlowej;
  • Laboratoria;
  • Samodzielne Stanowisko do spraw Ochrony Informacji Niejawnych;
  • Samodzielne Stanowisko do spraw Audytu Wewnętrznego.

Budżet, zatrudnienie i wynagrodzenia[edytuj]

Wydatki i dochody Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów są realizowane w części 53 budżetu państwa[8]. Najważniejsze źródło dochodów Urzędu stanowią kary nakładane na przedsiębiorstwa za nieprzestrzeganie przepisów ustawy o ochronie konsumentów i konkurencji.

W 2016 wydatki UOKiK wyniosły 63,5 mln zł, a dochody 28,1 mln zł[1]. Przeciętne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło 445 osób, a średnie miesięczne wynagrodzenie brutto 6247 zł[2].

W ustawie budżetowej na 2017 wydatki Urzędu zaplanowano w wysokości 70,2 mln zł, a dochody 60,3 mln zł[9].

Działalność[edytuj]

Dla potrzeb konsumentów szukających bezpłatnej porady w 2012 r. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uruchomił na stronie serwisu internetowego UOKiK centrum elektronicznych porad[10].

UOKiK prowadzi rejestr, który gromadzi niezgodne z prawem zapisy, tak zwane klauzule niedozwolone (abuzywne)[11].

Krytyka działań UOKiK[edytuj]

Jego decyzje krytykowane były m.in. przez związki zawodowe działające w spółce Baterpol za zakaz przejęcia przedsiębiorstwa Orzeł Biały[12][13]. Słuszność tej decyzji została potwierdzona przez sąd[14].

Zezwolił na połączenie satelitarnych platform cyfrowych n i Cyfra+ w nc+, mimo że stwierdził, że „na obszarach nieobjętych działalnością sieci kablowych operatorzy platform satelitarnych konkurują wyłącznie między sobą”, a z sieci kablowych korzysta 4,6 mln gospodarstw domowych z 13,5 mln w Polsce[15].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2016 r. (druk nr 1588). Tom I. sejm.gov.pl, 30 maja 2017. [dostęp 2017-08-14]. s. 1/11, 2/74.
  2. a b Informacja o wynikach kontroli wykonania budżetu państwa w 2016 r. w części 53 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W: Najwyższa Izba Kontroli [on-line]. nik.gov.pl, maj 2017. [dostęp 2017-08-14]. s. 17.
  3. Dz.U. z 2017 r. poz. 229
  4. M.P. z 2015 r. poz. 716
  5. Dz.U. z 1987 r. Nr 3, poz. 18
  6. Dz.U. z 1990 r. Nr 14, poz. 88
  7. M.P. z 2015 r. poz. 716
  8. Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 30 czerwca 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie klasyfikacji części budżetowych oraz określenia ich dysponentów (Dz.U. z 2016 r. poz. 1026)
  9. Ustawa budżetowa na rok 2017 z dnia 16 grudnia 2016 r.. W: Dz. U. poz. 108 [on-line]. isap.sejm.gov.pl, 17 stycznia 2017. [dostęp 2017-08-14]. s. 20, 64.
  10. UOKiK uruchomił bezpłatne e-porady dla konsumentów. PRNews.pl (Dostęp: 2012-07-19).
  11. E-commerce: możesz stracić nawet 10 procent przychodów za zeszły rok. PRNews.pl (Dostęp: 2012-11-27).
  12. hutnictwo.wnp.pl.
  13. parkiet.pl.
  14. SOKiK: przejęcie Baterpolu przez Orzeł Biały ograniczyłoby konkurencję. wnp.pl.
  15. Pasztet z NC+. Robotę UOKiK zrobili użytkownicy Facebooka Wyborcza.biz.

Linki zewnętrzne[edytuj]

Scale of justice gold.png Artykuł uwzględnia ograniczony pod względem terytorialnym stan prawny na 5 listopada 2007. Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.