Łożysko (mechanika)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy urządzenia technicznego. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Przykład łożyska tocznego (kulkowego)
Przykład rozbieralnego łożyska tocznego (stożkowego)
Animacja poruszającego się łożyska
Elementy kulkowego łożyska tocznego

Łożysko – część urządzenia technicznego np. maszyny lub mechanizmu, podtrzymująca (łożyskująca) inną jego część (łożyskowaną) w sposób umożliwiający jej względny ruch obrotowy (np. wał, ). Cechy materiału łożyskowego: dobra odkształcalność, odporność na zatarcie, mały współczynnik tarcia suchego, odporność na zużycie, odporność na korozję, wytrzymałość na nacisk w temperaturze pracy, wytrzymałość zmęczeniowa, dobre przewodnictwo cieplne, stabilność geometryczna, dobra obrabialność.

Podział łożysk[edytuj | edytuj kod]

Łożyska dzieli się na[1].

  • łożyska mechaniczne
  • łożyska promieniowe (poprzeczne)
  • łożyska wzdłużne
  • łożyska promieniowe (poprzeczne)
  • łożyska kulkowe zwykłe
  • łożyska kulkowe skośne
  • łożyska kulkowe wahliwe
  • łożyska kulkowe wzdłużne
  • łożyska baryłkowe wzdłużne
  • łożyska sprężyste - stosowane w mechatronice[2].
  • łożyska na sprężynach płaskich
  • łożyska na sprężynach krzyżowych
  • łożyska na zawieszkach skrętnych
  • łożyska hydrauliczne
  • łożyska hydrostatyczne
  • łożyska hydrodynamiczne
  • łożyska magnetyczne
  • łożyska magnetyczne statyczne
  • łożyska magnetyczne dynamiczne
  • łożyska elektryczne
  • łożyska elektrostatyczne
  • łożyska elektromagnetyczne

Z uwagi na wykorzystane materiały do produkcji łożysk możemy je podzielić na:

  • łożyska z tworzyw sztucznych,
  • łożyska stalowe (wykonane ze stali chromowej),
  • łożyska nierdzewne (wykonane ze stali nierdzewnych),
  • łożyska hybrydowe (stalowe bieżnie, ceramiczne elementy toczne - azotek krzemu lub dwutlenek cyrkonu, koszyk stalowy lub z tworzywa sztucznego),
  • łożyska ceramiczne (ceramiczne bieżnie i elementy toczne, koszyk z tworzywa sztucznego),
  • łożyska całoceramiczne (ceramiczne bieżnie i elementy toczne, brak koszyczka)[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons

Przypisy

  1. M. Dietrich, Podstawy Konstrukcji Maszyn Tom 2, Wyd.3, WNT 2006, ISBN 978-83-204-3402-6
  2. Praca zbiorowa: Konstrukcja przyrządów i urządzeń precyzyjnych. WNT, 1996. str. 403-406
  3. Łożyska ceramiczne, łożyska hybrydowe, kulki ceramiczne, nurniki ceramiczne

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. M. Dietrich, Podstawy Konstrukcji Maszyn Tom 2, Wyd.3, WNT 2006, ISBN 978-83-204-3402-6

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]