Absolutna wielkość gwiazdowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Absolutna wielkość gwiazdowaobserwowana wielkość gwiazdowa (a zatem wyrażona w magnitudo), jaką miałby obiekt oglądany z pewnej ustalonej odległości, przy braku pochłaniania światła w przestrzeni międzygwiezdnej. W przypadku obiektów poza Układem Słonecznym przyjęto jako odległość odniesienia 10 parseków.

Zależność pomiędzy wielkością obserwowaną a absolutną można wyrazić za pomocą wzoru:

M = m - 5 \log_{10} r + 5\,

gdzie:

M – wielkość absolutna, zdefiniowana jako wielkość obserwowana z odległości 10 pc,
m – wielkość obserwowana,
r – odległość od gwiazdy wyrażona w parsekach.

Obserwując niebo z powierzchni Ziemi widzimy gwiazdy słabsze i jaśniejsze, ale nie znając odległości do nich nie da się stwierdzić, które z nich są naprawdę bardzo jasne, a które widzimy jako jasne tylko dlatego, że znajdują się dostatecznie blisko. Tak więc aby określić absolutną wielkość gwiazdową, należy znać odległość do danej gwiazdy i jej obserwowaną wielkość. Np. nasze Słońce, którego wielkość obserwowana wynosi aż –26,73m ze względu na małą odległość, ma wielkość absolutną zaledwie +4,83m, podczas gdy np. Deneb (alfa Cygni – jeden z wierzchołków Trójkąta Letniego), ma wielkość absolutną aż –7,2m.

Wielkość absolutna nigdy nie jest wyznaczana z bezpośredniego pomiaru. Zawsze oblicza się ją na podstawie pomiarów innych parametrów obiektu.

Gwiazdy świecą własnym światłem, dlatego ich wielkość absolutną (oznaczaną literą M) definiuje się jako obserwowaną wielkość gwiazdową, jaką miałyby znajdując się w odległości 10 parseków (32,6 lat świetlnych) od obserwatora. Natomiast dla ciał niebieskich, które tylko odbijają światło, jak planety, komety i planetoidy, przyjmuje się hipotetyczną sytuację, w której obserwator znajduje się w odległości 1 jednostki astronomicznej od danego obiektu, a miejscem obserwacji jest powierzchnia Słońca. Wielkość (H) zależy wtedy od albedo (zdolności odbijania światła) oraz od rozmiarów danego ciała.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]