Obserwowana wielkość gwiazdowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Obserwowana wielkość gwiazdowa (także widzialna, pozorna lub widoma, oznaczana literą m) – wielkość gwiazdowa obiektu widzianego z Ziemi (przy założeniu braku atmosfery). Zależy od mocy promieniowania (jasności) gwiazdy i jej odległości od Ziemi.

Wielkość obserwowana zależy także od długości fali, na jaką czuły jest odbiornik, dlatego zazwyczaj podaje się w jakim zakresie prowadzono obserwacje:

Gołym okiem można w dobrych warunkach dostrzec maksymalnie gwiazdy do ok. 8m gwiazdowej wielkości wizualnej[1]. Jednak, w wyniku powszechnego zanieczyszczenia światłem w większości miejsc próg dostrzegalności jest obniżony – na niebie miejskim wynosi ok. 4m. W dobrych warunkach przez lornetkę można dostrzec obiekty do ok. 10m. Najsłabiej świecące obiekty obecnie obserwowane (przez Kosmiczny Teleskop Hubble'a) mają jasność ok. 28m.

Obserwowaną wielkość gwiazdową można obliczyć ze wzoru

m = -2{,}5 \log_{10} E + C

gdzie

  • Enatężenie światła emitowanego ze źródła wyrażone w luksach (mierzone bolometrycznie, fotometrycznie lub oceniane wizualnie);
  • C – stała zależna od rodzaju wielkości obserwowanej

Dla wielkości wizualnej, stałą C dobiera się tak, by najsłabsze gwiazdy widoczne gołym okiem miały jasność równą 6 magnitudo[2]. Standardowo dla wielkości wizualnej: C = -14{,}05[3].

Wartości wielkości widzialnych[edytuj | edytuj kod]

Maksymalne wielkości widzialne Słońca, Księżyca i planet[edytuj | edytuj kod]

Najjaśniejsze gwiazdy i ich wielkości widzialne[edytuj | edytuj kod]

(Nie uwzględniono α Ori (Betelgezy) – gwiazdy zmiennej o wielkości od 0,4m do 1,3m)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. http://www.ciemneniebo.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=179&Itemid=35
  2. Jasność. W: Encyklopedia WIEM [on-line]. [dostęp 2012-06-27].
  3. Tomasz Szymczyk, et al.: Tablice matematyczne, fizyczne, chemiczne, astronomiczne. Bielsko-Biała: PPU PARK, 2001, s. 382. ISBN 83-7266-054-9.