Brama Królewska w Szczecinie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Brama Królewska
Obiekt zabytkowy nr rej. 6 z 11.06.1954
Południowa fasada Bramy – widok od ul. Mariackiej
Południowa fasada Bramy – widok od ul. Mariackiej
Państwo  Polska
Miejscowość Szczecin
Architekt Gerhard Cornelius van Wallrawe
Ukończenie budowy 1725-1728
Położenie na mapie Szczecina
Mapa lokalizacyjna Szczecina
Brama Królewska
Brama Królewska
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Brama Królewska
Brama Królewska
Ziemia 53°25′42,40″N 14°33′23,19″E/53,428444 14,556442Na mapach: 53°25′42,40″N 14°33′23,19″E/53,428444 14,556442
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Brama Królewska (do 1945 niem. Anklamer Tor ) – brama miejska Szczecina, znajduje się na pl. Hołdu Pruskiego (u zbiegu ul. Jana Matejki i pl. Żołnierza Polskiego). Powstała latach 1725-28 z okazji zajęcia miasta przez Prusy według projektu holenderskiego projektanta fortyfikacji Gerharda Corneliusa van Wallrawe (autora m.in. przebudowy twierdzy kłodzkiej i magdeburskiej).

Historia[edytuj | edytuj kod]

Północna fasada Bramy – wejście do "Brama Jazz Cafe"

Podobnie jak Brama Portowa powstała na miejscu dawnych murów miejskich. Pierwotnie nosiła nazwę (niem.) Anklamer Tor od miasta Anklam (dawna polska nazwa Nakło nad Pianą), co spowodowało, że po wojnie jej nazwa tłumaczona bywała jako Anklamska lub Nakielska, od nazwy placu na którym się znajduje, nazywano ją również Bramą Hołdu Pruskiego. Ostatecznie jednak przyjęto obecną nazwę. Obiekt wchodził w skład systemu pruskich fortyfikacji Szczecina i łączył w sobie funkcje militarne z dekoracyjnymi.

Na szczególną uwagę zasługują stworzone przez nadwornego rzeźbiarza króla pruskiego Fryderyka Wilhelma I – Bartholome Damarata szczyty przedstawiające m.in. Marsa z mieczem i tarczą i Herkulesa z maczugą i skórą lwa oraz umieszczone nad przejazdem panoplium z tarczą z pruskim orłem, otoczoną łańcuchem Orderu Czarnego Orła i zwieńczoną królewską koroną. Brama przyozdobiona jest rzeźbionymi elementami oręża, zbrojami, tarczami i sztandarami – to nawiązanie do rzymskiej tradycji pochodów triumfalnych i wieszania zdobycznej broni na bramach miast.

W czasie II wojny światowej w obawie przed zniszczeniem zdemontowano zdobienia ze szczytów bramy i ukryto w Arkońskim Parku Leśnym, a samą bramę obsadzono bluszczem i tak przetrwała wojnę. Zdobione szczyty i ozdoby odnaleziono w roku 1957 i z powrotem zamontowano na bramę[potrzebne źródło].

W 1994 roku przeprowadzono renowację Bramy. Niegdyś mieściła się tutaj galeria sztuki, a od 2000 – "Brama Jazz Cafe".

Brama Królewska (nr. rej. 6 z 11. 06. 1954 r.) znajduje się w rejestrze zabytków[1].

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]