Bunt. Sprawa Litwinienki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bunt. Sprawa Litwinienki
Бунт: Де́ло Литвине́нко
Gatunek dokumentalny
Rok produkcji 2007
Data premiery 26 maja 2007
Kraj produkcji  Rosja
Język angielski, rosyjski, niemiecki, francuski
Czas trwania 105 min.
Reżyseria Andriej Niekrasow
Scenariusz Andriej Niekrasow, Olga Konska
Strona internetowa

Bunt. Sprawa Litwinienki (ros. Бунт: Де́ло Литвине́нко) - rosyjski film dokumentalny z 2007 roku, autorstwa Andrieja Niekrasowa i jego żony Olgi Konskiej. Niekrasow był reżyserem filmu, występuje też w nim jako narrator i autor zamieszczonych wywiadów. Konska była producentką, zaś scenariusz napisali wspólnie.

Treść[edytuj | edytuj kod]

Okoliczności powstania[edytuj | edytuj kod]

Bezpośrednim powodem realizacji filmu była śmierć Aleksandra Litwinienki, byłego agenta KGB i FSB, który wyemigrował z Rosji do Wielkiej Brytanii, gdzie w 2006 zmarł w wyniku nagłej i tajemniczej choroby, która najprawdopodobniej spowodowana była zatruciem izotopem polonu. Reżyser filmu nie ukrywa swojego bardzo emocjonalnego stosunku do tego wydarzenia, określa Litwinienkę mianem swojego przyjaciela, w filmie widać też sceny, gdy odwiedza go na oddziale intensywnej terapii i pociesza jego żonę.

Tezy[edytuj | edytuj kod]

Film stawia dwie zasadnicze tezy. Pierwsza ma szeroki charakter, dotyczący całości dziejów Rosji po upadku Związku Radzieckiego. Autorzy starają się dowieść, iż przez cały ten czas realna władza w Rosji leżała w środowisku służb specjalnych. Najpierw, w latach 90. XX wieku, wymknęły się one spod kontroli polityków, co więcej - same zaczęły kształtować wydarzenia polityczne. W tym kontekście autorzy przypisują służbom odpowiedzialność za dokonanie szeregu zamachów bombowych w Rosji, co doprowadziło do wybuchu II wojny czeczeńskiej, co z kolei ułatwiło dojście do władzy wywodzącego się ze służb Władimira Putina, przez co przejęły one władzę nad krajem. Miały to potwierdzać liczne nominacje na wysokie stanowiska, jakie za rządów Putina stały się udziałem ludzi z tego środowiska. Jednocześnie służby stały się organizacją przestępczą, czerpiącą krociowe zyski z wymuszeń, zbierania haraczy, przestępstw finansowych i innych czynów kryminalnych. Oskarżenia o przestępstwa padają również pod zarzutem samego Putina, który miał dopuścić się malwersacji finansowych na wielką skalę w okresie swojej pracy we władzach lokalnych Petersburga w latach 90. Autorzy przypisują mu także powiązania z kolumbijskimi kartelami narkotykowymi.

Na tym tle opowiedziana zostaje historia samego Litwinienki, który w latach 90. pracował w antymafijnej części FSB, jednak szybko odkrył bliskie powiązania między mafią a własnymi przełożonymi. Wraz z kolegami z wydziału zdecydował się nagłośnić to w mediach, przez co naraził się na represje, włącznie z procesami karnymi, w których - zdaniem filmowców - służby usilnie wpływały na sędziów. Ostatecznie w obawie o życie swojego dziecka postanowił ubiegać się o azyl w Wielkiej Brytanii i otrzymał go. Na emigracji wydał dwie książki opowiadające o powiązaniach służb z zamachami bombowymi i innych aspektach ich przestępczej działalności. Autorzy oskarżają FSB o otrucie go, prezentują też fragment wywiadu z oskarżanym o dokonanie tego czynu Andriejem Ługowojem (to po spotkaniu z nim Litwinienko nagle zachorował), który stanowczo zaprzecza, iż otruł Litwinienkę, a także krytyczne wypowiedzi prezydenta Putina na temat Litwinienki.

Film zawiera archiwalne, nieemitowane wcześnie wywiady z samym Aleksandrem Litwinienką, a także wypowiedzi jego byłych współpracowników z FSB. Wśród wypowiadających się są również m.in. wdowa po nim i jego ojciec, a także Anna Politkowska, Borys Bieriezowski czy André Glucksmann.

Dystrybucja[edytuj | edytuj kod]

Oficjalna premiera filmu miała miejsce na festiwalu w Cannes, gdzie znalazł się w selekcji oficjalnej[1]. W Polsce znalazł się w dystrybucji kinowej, premiera miała miejsce 31 sierpnia 2007 roku.

Przypisy

  1. Cannes to screen Litvinenko film (ang.). BBC News, 2007-05-27. [dostęp 2012-05-08].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]