Czarka szkarłatna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Czarka szkarłatna
Scarlet elf cap cadnant dingle.jpg
Systematyka
Królestwo grzyby
Gromada grzyby workowe
Klasa kustrzebniaki
Rząd kustrzebkowce
Rodzina czarkowate
Rodzaj czarka
Gatunek czarka szkarłatna
Nazwa systematyczna
Sarcoscypha coccinea (Gray) Boud.
Bull. Soc. bot. Fr. 1: 103 (1885)
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Czarka szkarłatna (Sarcoscypha coccinea (Gray) Boud.) – gatunek grzybów z rodziny czarkowatych (Sarcoscyphaceae)[1].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Owocniki

Od 2 do 5 cm średnicy, miseczkowate. Wewnętrzna powierzchnia żywo czerwona, pomarańczowa podczas suchej pogody. Zewnętrzna powierzchnia owocnika brudno-biało-ochrowa, pokryta drobnymi włoskami (tomentum). Niekiedy obecny trzon, do 4 cm długi i 0,3-0,7 cm gruby, białawy[2].

Miąższ

Biały, cienki, nie wyróżnia się szczególnym zapachem ani smakiem.

Zarodniki

Podłużnie eliptyczne, gładkie, o wymiarach 26–40 x 10–12 µm[3].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Rośnie w lasach i zaroślach liściastych, na opadłych gałązkach, w Polsce od grudnia do maja. W Polsce gatunek rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status I – gatunek o nieokreślonym zagrożeniu[4]. W Polsce był gatunkiem ściśle chronionym[5], od 9 października 2014 r. został wykreślony z listy gatunków grzybów chronionych[6].

Biochemia[edytuj | edytuj kod]

Wewnątrz ziarnistości wstawek stwierdzono obecność barwników karotenoidowych: plektaniaksantyny i beta-karotenu[7].

Z owocników wyizolowano lektynę, która po oczyszczeniu wiązała laktozę, N-acetylolaktozaminę, 4-nitrofenylo-β-D-gluko- i galaktopiranozydy[8].

Przypisy

  1. Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-11-12].
  2. Arora, David (1986). Mushrooms demystified: a comprehensive guide to the fleshy fungi. Berkeley, Calif: Ten Speed Press. p. 836. ISBN 0-89815-169-4.
  3. Orr, Dorothy B.; Orr, Robert Thomas (1980). Mushrooms of Western North America (California Natural History Guides). Berkeley: University of California Press. pp. 24-25. ISBN 0-520-03660-3.
  4. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  5. Załączniki nr 1 i 2 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 9 lipca 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących grzybów objętych ochroną (Dz. U. z 2004 r. Nr 168, poz. 1765)
  6. Dz. U. z 2014 r. Nr 0, poz. 1409 – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów
  7. Arpin N. (1968). Les caroténoïdes des Discomycètes: essai chimiotaxinomique. Bull Mens Soc Linn Lyon 38(suppl.): 1–169.
  8. Antoniuk VO (2005). "[Purification and study of carbohydrate specificity of lectin from Sarcoscypha coccinea (Fr.) Lambette]" (in Ukrainian). Ukr. Biokhim. Zh. 77 (3): 96–103. PMID 16566135.