Dorset Garden Theatre

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Południowa fasada Dorset Garden Theatre, rycina pochodzi z libretto do The Empress of Morocco (1673).

Dorset Garden Theatre początkowo znany jako Duke of York's Theatre (Teatr Księcia Yorku), albo Duke's Theatre (Teatr Księcia) – nieistniejący współcześnie teatr położony w Londynie. W 1685 zmarł król Karol II, zaś jego brat, Książę Yorku, został koronowany jako Jakub II. Kiedy książę został władcą, teatr zmienił nazwę na Queen's, co odnosiło się do drugiej żony Jakuba, Marii z Modeny. Nazwa ta pozostała aktualna nawet po koronacji Wilhelma III.

Teatr był czwartą siedzibą Duke's Company; po okresie zamknięcia teatrów w Londynie wznowił dawną działalność, wystawiając sztuki następcy tej grupy teatralnej, United Company.

Budynek teatru został rozebrany w 1709[1].

Tło powstania[edytuj | edytuj kod]

Po okresie bezkrólewia w Anglii, kiedy wystawianie sztuk było zakazane, Karol II zezwolił na działalność teatralną dwóm trupom aktorskim. Były to The Duke’s Company i King's Company, której patronem był sam władca. Początkowo siedzibą obu był Cockpit Theatre. Pierwsza z grup w 1662, po krótkim pobycie w Salisbury Court Theatre, przeniosła się do Lincoln's Inn Fields. W tym samym czasie King's Company zaczęła występować w Theatre Royal przy Drury Lane.

Po śmierci założyciela Duke's Company, Sir Williama Davenanta w 1668 kontrolę nad grupą przejął jej przodujący aktor, Thomas Betterton. Wraz z rodziną Davenant zdecydował wybudować nowy gmach, zakładając budżet na poziomie £9,000. W 1670 wszystko było gotowe do rozpoczęcia budowy. Na 39 lat (tj. Do 1709) wynajęto działkę przy Gorset Garden za cenę 130 funtów rocznie.[2]. Betterton odwiedził Paryż, gdzie poznał barokowy, spektakularny styl wystawiania sztuk, przy użyciu ciekawej scenografii i maszyn. Nowy teatr został zaprojektowany tak, aby mógł podołać technicznie takim właśnie inscenizacjom.

Budynek[edytuj | edytuj kod]

Teatr został otwarty 9 listopada 1671. Był prawie dwukrotnie większy niż wcześniejszy budynek grupy w Lincoln's Inn Fields. Stał się głównym miejscem inscenizowania sztuk w Londynie po pożarze Theatre Royal w styczniu 1672, niemniej jednak odbudowany w 1674 gmach siedziby King's Company stanowił dla niego silną konkurencję. Po połączeniu obu grup teatralnych w 1682 roku i utworzeniu przez nie United Company, gmach teatru w Dorset Garden używany był, aż do jego rozbiórki w 1709, głównie do inscenizowania oper i spektakularnych sztuk. Od lat 90. XVII wieku odbywały się tam także wydarzenia o mniej kulturalnym charakterze, jak konkursy podnoszenia ciężarów[3].

Nie wiadomo, kto zaprojektował gmach. Tradycja przekazuje, że był to Christopher Wren, co wydaje się jednak nieprawdopodobne ze względów zarówno praktycznych, jak i stylistycznych. Być może autorem projektu był Robert Hooke, współpracownik Wrena[4].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Hume, Robert D. "The Dorset Garden Theatre: a Review of Facts and Problems", Theatre Notebook, nr XXXIII / 2 (1979), s. 4-17. London: Society for Theatre Research.
  • Langhans, Edward A. "The Dorset Garden Theatre in Pictures", Theatre Survey, nr / 2 (lis 1965) , s. 134-46. Cambridge: Cambridge University Press.
  • Langhans, Edward A. ”A Conjectural Reconstruction of Dorset Garden Theatre”, Theatre Survey, nr XIII / 2 (1972), s.74.
  • Langhans, Edward A. ”The Post-1660 Theatres as Performance Spaces”, A Companion to Restoration Drama, Susan Owen (ed.), Oxford: Blackwell, 2001. ISBN 0631219234
  • van Lennep et.al. [eds] William, The London Stage, części 1 (1965) i 2 (1959), Carbondale: Southern Illinois University Press.
  • de Marly, Diana “The Architect of Dorset Garden Theatre”, Theatre Notebook, nr XXIX (1975), s.119-24. London: Society for Theatre Research.
  • Milhous, Judith. Thomas Betterton and the Management of Lincoln's Inn Fields 1695–1708. Carbondale, IL: Southern Illinois University Press, 1979.
  • Morgan & Ogilby’s map of London (1677), British Library, Maps, Crace II, 61 www.collectbritain.co.uk/collections/crace/ (pozycja dostępna online)
  • Morgan & Ogilby map of London (1681/2), including a view of London by W.Hollar, British Library, Crace collection Port.II, 58 (pozycja niedostępna online)
  • Muller, Frans “Flying Dragons and Dancing Chairs at Dorset Garden: Staging Dioclesian”, Theatre Notebook, nr XLVII / 2 (1993), s.80-95.
  • Muller, Frans and Julie, "Completing the picture: the importance of reconstructing early opera". Early Music, nr XXXIII / 4 (listopad 2005), s.667-81. em.oxfordjournals.com

Przypisy

  1. The London Stage (part 2), p.194, quoting The Daily Courant of 1 June 1709. W tym okresie (1705) zbudowano nowy obiekt w Haymarket.
  2. The London Stage (part 1), Introduction, s.50 (w rzymskiej numeracji L)
  3. Judith Milhous, 1979, p.70.
  4. Diana de Marly, 1975