Superliga polska w piłce ręcznej mężczyzn
![]() | |
![]() | |
Państwo | |
---|---|
Dyscyplina | |
Organizator rozgrywek | |
Data założenia |
1956 |
Założyciel | |
Poprzednia nazwa |
I liga (1956–1998) |
Prezes |
Piotr Należyty |
Przewodniczący Rady Nadzorczej |
Henryk Szczepański |
Partner TV | |
Sponsor tytularny | |
Rozgrywki | |
Liczba drużyn |
14 |
Niższy poziom ligowy | |
Puchary |
Liga Mistrzów |
Zwycięzcy | |
Pierwszy zwycięzca |
Sparta Katowice |
Obecny zwycięzca |
8 - Orlen Wisła Płock |
Najwięcej zwycięstw |
20 - Industria Kielce |
Strona internetowa |
Orlen Superliga Mężczyzn[2] – najwyższa w hierarchii klasa męskich ligowych rozgrywek piłki ręcznej w Polsce, będąca jednocześnie najwyższym szczeblem centralnym (I poziom ligowy). Zmagania w jej ramach toczą się cyklicznie (co sezon), systemem kołowym, od edycji 2007/08 do edycji 2019/20[3] i ponownie od edycji 2023/24 dodatkowo z fazą play-off na zakończenie każdego z sezonów i przeznaczone są dla najlepszych polskich drużyn klubowych. Jej triumfator zostaje mistrzem Polski, zaś najsłabsze drużyny relegowane są do I ligi. Czołowe zespoły klasyfikacji końcowej każdego sezonu uzyskują prawo występów w europejskich pucharach w sezonie następnym (Lidze Mistrzów, Pucharze EHF, bądź Pucharze Challenge EHF – zależnie od pozycji polskiej federacji w klubowym rankingu EHF).
Historia
[edytuj | edytuj kod]Decyzję o przeprowadzaniu mistrzostw Polski piłki ręcznej mężczyzn w formule ligowej podjęto w 1956 r., a pierwsza edycja ligi odbyła się w sezonie 1956/57. Od samego początku do dziś rywalizacja ligowa toczona jest w tzw. wersji duńskiej (czyli odmianie 7-osobowej) na obiektach zamkniętych (halach sportowych). Od premierowej edycji rozgrywki ligowe zarządzane są przez Związek Piłki Ręcznej w Polsce. Najwięcej tytułów mistrza Polski zdobył Barlinek Industria Kielce – 20.
Na przestrzeni lat zmianom ulegała zarówno nazwa rozgrywek (pierwotnie I liga, następnie Ekstraklasa, a od 2010 r. Superliga), jak i system ich przeprowadzania (klasyczna formuła ligowa, formuła ligowa z późniejszym podziałem na grupę mistrzowską i grupę spadkową, formuła ligowa z fazą play-off), różna była też liczba drużyn przystępujących do rywalizacji (od 6 do 12).
Od początku sezonu 2010/11 do sezonu 2022/23 sponsorem tytularnym rozgrywek Superligi było Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo, a ich oficjalna nazwa brzmiała PGNiG Superliga Mężczyzn[4].
27 lutego 2016 zarząd ZPRP podjął uchwałę o powołaniu zawodowej ligi piłki ręcznej w Polsce, której rozgrywki od sezonu 2016/17 prowadzi Superliga sp. z o.o.[5] Akt założycielski przewidywał udział 12 drużyn z możliwością poszerzenia rozgrywek do 14 drużyn. Ostatecznie w sezonie 2016/2017 do rozgrywek przystąpiło 14 drużyn: 5 drużyn, które otrzymały bezwarunkowe licencje oraz 9 drużyn, które otrzymały licencje warunkowe[6].
Zgodnie z regulaminem rozgrywek ligi zawodowej w sezonie 2016/17 Superligi mogło wystąpić maksymalnie 16 zespołów[7]. Liga zawodowa została zamknięta na trzy lata i w tym okresie nie było spadków do I Ligi (regulamin dopuszczał jedynie możliwość wykluczenia klubu z rozgrywek Superligi), zaś w kwestii awansów Regulamin dopuszczał możliwość pod warunkiem uzyskania przez klub licencji na udział w rozgrywkach PGNiG Superligi oraz występowanie wolnych miejsc.
Po zakończeniu sezonu 2018/19 powróciły bezpośrednie spadki i awanse.
Przed startem sezonu 2023/24 w dniu 7 sierpnia 2023 r. Orlen nawiązał współpracę z Superligą, w wyniku czego nazwa rozgrywek została zmieniona na ORLEN Superliga[2].
Triumfatorzy
[edytuj | edytuj kod]Bilans klubów
[edytuj | edytuj kod]Klub[9] | Mistrzostwo Polski | Puchar Polski | |||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
![]() |
= | ![]() |
![]() |
= | |
Industria Kielce | 20 | 4 | 6 | 30 | 17 | 10 | 27 |
Śląsk Wrocław | 15 | 6 | 14 | 34 | 7 | 3 | 10 |
Wybrzeże Gdańsk | 10 | 9 | 3 | 22 | 2 | 2 | |
Orlen Wisła Płock | 8 | 22 | 5 | 35 | 12 | 11 | 23 |
Sparta Katowice | 3 | 4 | 1 | 8 | 1 | 1 | |
Spójnia Gdańsk | 3 | 3 | 1 | 7 | 3 | 3 | |
Hutnik Kraków | 3 | 1 | 1 | 5 | 3 | 3 | |
Górnik Zabrze | 2 | 3 | 7 | 12 | 3 | 3 | |
UKS Anilana Łódź | 1 | 5 | 6 | 12 | 2 | 2 | |
WKS Grunwald Poznań | 1 | 2 | 3 | 6 | 3 | 3 | |
Zagłębie Lubin | 1 | 2 | 1 | 4 | 1 | 2 | 3 |
AZS Katowice | 1 | 1 | 3 | 5 | 0 | ||
Warszawianka | 2 | 2 | 4 | 3 | 3 | ||
MMTS Kwidzyn | 1 | 3 | 4 | 3 | 3 | ||
Stal Mielec | 1 | 1 | 2 | 1 | 1 | ||
Chrobry Głogów | 1 | 1 | 0 | ||||
Zwierzyniecki Kraków | 1 | 1 | |||||
Azoty-Puławy | 6 | 6 | 1 | 1 | |||
Gwardia Opole | 2 | 2 | 0 | ||||
Pogoń Szczecin | 2 | 2 | 0 | ||||
Start Gniezno | 1 | 1 | 0 |
Mistrzostwa Polski: stan na sezon 2022/23
Zestawienie królów strzelców
[edytuj | edytuj kod]Transmisje w telewizji
[edytuj | edytuj kod]Na przełomie XX i XXI wieku rozgrywki ligowe najwyższego szczebla w piłce ręcznej mężczyzn transmitowane były w Polsacie 2. Następnie, do sezonu 2007/08 prawa do pokazywania ekstraklasy szczypiornistów posiadała Telewizja Polska. Od sezonu 2008/09 zmagania tej ligi można śledzić w TV4 oraz na sportowych antenach Polsatu – najpierw w Polsacie Sport i Polsacie Sport Extra, a od sezonu 2011/12 również w Polsacie Sport News.
Od sezonu 2016/17 do sezonu 2018/19[11][12] mecze zawodowej ligi pokazywane były w nc+. Od sezonu 2019/20 do sezonu 2022/23 mecze ligi zawodowej można oglądać w TVP Sport[13].
W 2023 r Telewizja Polsat zakupiła prawa do pokazywania meczy na lata 2023/24-2029/30.
Superliga mężczyzn w piłce ręcznej w TV | |||
---|---|---|---|
Od | Do | Właściciel praw TV | Kanał(y) |
2008 | 2016 | Telewizja Polsat | TV4 Polsat Sport Polsat Sport Extra Polsat Sport News[14] |
2016 | 2019 | nc+ | nSport+ |
2019 | 2023 | Telewizja Polska | TVP Sport |
2023 | 2030 | Telewizja Polsat | Polsat Sport 1 Polsat Sport 2 Polsat Sport 3 |
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]- Superliga polska w piłce ręcznej kobiet
- Mistrzostwa Polski w piłce ręcznej mężczyzn
- Puchar Polski w piłce ręcznej mężczyzn
- Związek Piłki Ręcznej w Polsce
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Zależnie od aktualnej pozycji w rankingu EHF.
- ↑ a b ORLEN sponsorem tytularnym Superligi [online] .
- ↑ Ostatecznie ze względu na pandemię koronawirusa nie rozegrano fazy play-off w sezonie 2019/20.
- ↑ Ekstraklasa piłkarek i piłkarzy ręcznych pod nową nazwą. sportowefakty.pl. [dostęp 2010-06-13]. (pol.).
- ↑ ZARZĄD ZPRP TWORZY LIGĘ ZAWODOWĄ [online], zprp.pl [dostęp 2016-06-16] .
- ↑ Wszystko jasne. W PGNiG Superlidze będą dwie grupy [online], sportowefakty.wp.pl, 8 sierpnia 2016 [dostęp 2016-08-23] (pol.).
- ↑ Regulamin rozgrywek PGNiG Superligi [online], pgnig-superliga.pl [dostęp 2016-09-16] .
- ↑ Od 2010 r. formalna nazwa klubu brzmi SPR Wisła Płock, jednak nazwa prowadzonej przez niego drużyny pochodzi od sponsora.
- ↑ Zespoły występują pod ostatnio lub aktualnie używaną nazwą.
- ↑ a b c Począwszy od sezonu 2016/17 tytuł "króla strzelców" przyznawany jest po zakończeniu rundy zasadniczej.
- ↑ To będzie rewolucja! PGNiG Superliga Mężczyzn w NC+!. sportowefakty.pl. [dostęp 2016-09-08]. (pol.).
- ↑ PGNiG Superliga mężczyzn przez 3 sezony w nc+. Mecz otwarcia już w sobotę! [online], zprp.pl [dostęp 2016-09-09] (pol.).
- ↑ PGNiG Superliga w TVP Sport [online], PGNiG Superliga, 25 czerwca 2019 [dostęp 2019-11-19] (pol.).
- ↑ Od sezonu 2011/12.