Elektrownia Czorsztyn-Niedzica-Sromowce Wyżne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Elektrownia Czorsztyn-Niedzica-Sromowce Wyżne - zespół dwóch elektrowni wodnych. Pierwsza z nich to elektrownia szczytowo-pompowa w Niedzicy, druga to elektrownia przepływowa w Sromowcach Wyżnych.

Dane techniczne[edytuj | edytuj kod]

Poland Niedzica - water power plant.JPG

Elektrownia Wodna Niedzica[edytuj | edytuj kod]

Elektrownia korzysta z wód Zbiornika Czorsztyńskiego. Wykorzystana woda spływa za zaporą do Zbiornika Sromowskiego, który z kolei jest źródłem wody dla Elektrowni Sromowce Wyżne oraz służy jako zbiornik wyrównawczy. Przed 2001 rokiem elektrownia w trybie pompowym przepompowywała wodę ze zbiornika Sromowce Wyżne do Zbiornika Czorsztyńskiego. Ze względu na niewielkie różnice w cenie energii w dzień i w nocy elektrownia pracuje obecnie wyłącznie w trybie turbinowym. W praktyce jest więc elektrownią przepływową.

Elektrownia wodna Sromowce Wyżne[edytuj | edytuj kod]

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze plany budowy zbiornika w tym rejonie pochodzą z 1905. W latach 20. XX wieku powstały plany budowy zbiorników wodnych na najgroźniejszych dopływach karpackich Wisły, m.in. Sole i Dunajcu. Jednym z konsultantów projektu budowy zapory w Niedzicy był wybitny hydrotechnik i prezydent Polski Gabriel Narutowicz.

O budowie zadecydowano ostatecznie po katastrofalnej powodzi na Podhalu w 1934 roku podczas której zalanych zostało ponad 20 tys. gospodarstw. Plany budowy przerwała wojna.

Po II wojnie światowej, w latach 50. projekt został ponownie podjęty, ale jego ostateczne zatwierdzenie nastąpiło dopiero na początku lat 70. XX wieku po wielu zmianach koncepcyjnych. Zmieniano m.in.: planowane położenie zapory i zbiornika, typ zapory (z betonowej na ziemną) i ilość miejscowości przeznaczonych do zalania.

W roku 1975 rozpoczęto budowę zbiornika i zapory. W latach 80. i 90. budowa spotykała się z ostrymi protestami ekologów. Budowę zakończono w 1997 roku.

Korzyści[edytuj | edytuj kod]

Oprócz produkcji taniej i ekologicznej energii elektrycznej największą korzyścią było ocalenie leżących w dole Dunajca terenów podczas tzw. powodzi tysiąclecia, która nawiedziła Polskę tuż przed oddaniem obiektu do użytku. W dniu oficjalnego otwarcia zapory (9 lipca 1997 r.) poziom wody przewyższał nawet ten z roku 1934. Dzięki zaporze nie zostały zalane tereny leżące poniżej. Inne korzyści to:

  • wybudowanie oczyszczalni ścieków w rejonie Dunajca
  • dostarczenie wody pitnej do pobliskich miejscowości (przed budową zapory w tym rejonie występowały poważne niedobory wody w okresie suszy i była to jedna z głównych przyczyn budowy zbiornika)
  • ustabilizowanie poziomu rzeki (dzięki czemu tradycyjny spływ doliną Dunajca odbywa się bez przeszkód)
  • podniesienie walorów turystycznych regionu

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Strona elektrowni w Niedzicy