Spółka akcyjna
 |
Ten artykuł przedstawia sytuację tylko z polskiej perspektywy. Zajrzyj na stronę dyskusji i pomóż go poprawić. |
Spółka akcyjna (forma skrócona w nazwach spółek S.A., obecnie poprawna forma to SA [patrz akapit "Poprawność językowa skrótu danego określenia"]) - rodzaj spółki kapitałowej. W Polsce spółki akcyjne działają obecnie na podstawie Kodeksu spółek handlowych, wcześniej regulował ją Kodeks handlowy. Kapitał zakładowy spółki akcyjnej podzielony jest na akcje o równej wartości. Akcje te mogą być notowane (kupowane i sprzedawane) na giełdzie (Zobacz: spółka giełdowa).
Spis treści |
[edytuj] Oznaczenie spółki S.A.
W obrocie handlowym każda spółka akcyjna w Polsce zobowiązana jest podawać oprócz swojej firmy (czyli nazwy własnej) oznaczenie swojej formy prawnej dodając zwrot spółka akcyjna lub skrót S.A.. Artykuł 305 kodeksu spółek handlowych stwierdza:
 §2. Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu "S.A."[1] |
Natomiast zgodnie z zasadami języka polskiego powinno się używać skrótowca SA[2][3], bez kropek. Pomimo tego jedynym oficjalnym skrótem w Polsce jest błędny zapis S.A. z kropkami.
[edytuj] Założenie spółki akcyjnej
Kapitał zakładowy składa się z wkładów założycieli, którzy stają się współwłaścicielami spółki (akcjonariuszami). Z chwilą zawiązania spółki tj. objęcia akcji przez akcjonariuszy, powstaje spółka akcyjna w organizacji. Spółka akcyjna nabywa osobowość prawną w chwili wpisania do rejestru przedsiębiorców, stanowiącego część prowadzonego przez sądy gospodarcze (rejestrowe) Krajowego Rejestru Sądowego.
[edytuj] Własność
- akcjonariusze nie odpowiadają za zobowiązania spółki, ryzyko ponoszą jedynie do wysokości wniesionego kapitału oraz czerpią zyski (np.: w postaci dywidendy),
- minimalny kapitał akcyjny wynosi 100 000 zł[4], a minimalna wartość nominalna akcji to 1 grosz[5],
- akcje: imienne i na okaziciela, aportowe i gotówkowe, zwykłe i uprzywilejowane; są niepodzielne, cena emisyjna nie może być niższa od nominalnej,
- zysk dzielony jest proporcjonalnie do wysokości posiadanych udziałów.
[edytuj] Władze
Kodeks przewiduje, że władze spółki akcyjnej są tworzone zgodnie z modelem systemu dualistycznego, w którym obowiązkowo istnieje stały organ nadzorczy. Organami spółki są zatem:
- zarząd - powoływany maksymalnie na 5 lat, reprezentujący spółkę na zewnątrz i prowadzący jej sprawy
- rada nadzorcza - wykonująca stały nadzór nad zarządem, składa się z minimum 3 członków, w spółkach publicznych - minimum 5 osób, powoływanych i odwoływanych przez zgromadzenie akcjonariuszy
- walne zgromadzenie
Na członkach zarządu ciąży tzw. zakaz konkurencji, natomiast nie ma ograniczenia liczby kadencji.
[edytuj] Rozwiązanie spółki akcyjnej
Rozwiązanie spółki może nastąpić:
- z przyczyn przewidzianych w statucie;
- w wyniku uchwały walnego zgromadzenia;
- upadłości (bankructwa);
- innych przyczyn wymienionych w Kodeksie spółek handlowych;
Rozwiązanie następuje w drodze postępowania likwidacyjnego; likwidatorami są ostatni członkowie zarządu, likwidatorów może ustanowić sąd. W przypadku upadłości jest prowadzone postępowanie upadłościowe i dopiero po jego ukończeniu następuje rozwiązanie spółki.
[edytuj] Poprawność językowa skrótu danego określenia
W języku polskim nie występuje skrót dla zwrotu spółka akcyjna, mimo to często występuje w nazwach spółek forma S.A. Ten sam błąd językowy występuje również w Kodeksie spółek handlowych[6] oraz innych wydawnictwach. Zostało to negatywnie ocenione przez Radę Języka Polskiego[7].
Zgodnie z zasadami polskiej ortografii[8], w nazwach spółek zwrot Spółka Akcyjna można zastąpić zwrotem SA, który jest skrótowcem[9][10].
[edytuj] Zobacz też
- akcjonariat
- księga akcyjna
- oficjalne skróty dla spółek
- spółka jawna
- spółka partnerska
- spółka komandytowa
- spółka komandytowo-akcyjna
- spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
- spółka kapitałowa
- spółka cywilna
- spółka cicha
- system monistyczny
- spółka europejska
- Aktiengesellschaft
Przypisy
- ↑ Kodeks spółek handlowych, art. 305
- ↑ Prof. Jerzy Bralczyk o pisowni SA
- ↑ S.A. czy SA?
- ↑ Art. 308 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych po zmianie ustawą z 23 października 2008 r. przez zmianą było to 500 000 złotych)
- ↑ Dziennik Ustaw z 2003 r. Nr 229 poz. 2276
- ↑ Art. 305 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037)
- ↑ Rada Języka Polskiego. Porady językowe: "Spółka Akcyjna, czyli SA" (pol.). [dostęp 12.02.2010].
- ↑ Edward Polański: Nowy słownik ortograficzny PWN wraz z zasadami pisowni i interpunkcji. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997.
- ↑ Zasady pisowni i interpunkcji (pol.). [dostęp 19.09.2009].
- ↑ SA i S.A.; DzU i Dz.U. (pol.). [dostęp 31.07.2008].
|
||||||||||||||||||||||
