Graham Greene (pisarz)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy pisarza. Zobacz też: aktora o tym samym imieniu i nazwisku.
Graham Greene
Imiona i nazwisko Henry Graham Greene
Data i miejsce urodzenia 2 października 1904
Berkhamsted
Data i miejsce śmierci 3 kwietnia 1991
Vevey
Narodowość angielska
Język angielski
Obywatelstwo brytyjskie
Alma Mater Balliol College w Oksfordzie
Gatunki powieść, esej, dramat, poezja
Ważne dzieła Moc i chwała, Ministerstwo strachu, Sedno sprawy, Spokojny Amerykanin, Podróże z moją ciotką
Odznaczenia
Order Zasługi (Wielka Brytania) Order Kawalerów Honorowych (Wielka Brytania)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Graham Greene w Wikicytatach
Grób Grahama Greene'a w Corseaux

Henry Graham Greene (ur. 2 października 1904 w Berkhamsted, zm. 3 kwietnia 1991 w Vevey) – angielski powieściopisarz i dramaturg. Autor powieści psychologicznych, często z sensacyjną akcją wykorzystywaną dla ukazania problematyki etyczno-religijnej. Zaliczany jest do twórców o światopoglądzie katolickim. Pracował także jako dziennikarz i krytyk.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Był czwartym z sześciorga rodzeństwa. Jego młodszy brat – Hugh został później dyrektorem BBC.

Greene studiował w Balliol College w Oksfordzie. W trakcie studiów opublikował swój debiutancki tomik poetycki, który jednak nie odniósł sukcesu. Po uzyskaniu dyplomu zajmował się dziennikarstwem – na początku w Nottingham, następnie zaś w „The Times”. W tym okresie rozpoczął korespondencję z Vivien Dayrell-Browning, swoją przyszłą żoną, z powodu której nawrócił się na katolicyzm.

Greene przyjął chrzest w 1926. Rok później ożenił się z Vivien. Mieli dwoje dzieci: Lucy (ur. 1933) i Francisa (ur. 1936, zm. 1987). W 1948 opuścił Vivien dla Katarzyny Walston, ale formalnie nadal pozostali małżeństwem.

Debiutem powieściowym Greene'a był opublikowany w 1929 Tchórz (The Man Within). Sukces, jaki odniosła powieść, skłonił go do zajęcia się powieściopisarstwem „na pełny etat”, jednak kolejne dwie powieści nie cieszyły się wielką popularnością – zajmował się więc w tym okresie również pisaniem recenzji książek i filmów m.in. dla „Spectatora”. Popularność i reputację Greene'a jako autora zbudowały przede wszystkim wydane nieco później powieści W Brighton (Brighton Rock, 1938), Moc i chwała (The Power and the Glory, 1940), Sedno sprawy (The Heart of the Matter, 1948) oraz Spokojny Amerykanin (The Quiet American, 1955).

Przez całe życie Greene wiele podróżował, m.in. do Wietnamu, Meksyku, krajów afrykańskich i po Europie. W czasie II wojny światowej zaangażowany był nawet w działalność szpiegowską na rzecz Wielkiej Brytanii. Sporo jego powieści jest umiejscowionych w egzotycznej scenerii.

Przez ostatnie lata mieszkał w Vevey w Szwajcarii, gdzie zmarł w 1991. Pochowany jest na cmentarzu w Corsier-sur-Vevey.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Poezja[edytuj | edytuj kod]

  • Bubbling April (1925)

Powieści[edytuj | edytuj kod]

  • Tchórz (The Man Within 1929, wyd. polskie 1962)
  • The Name of Action 1930
  • Rumour at Nightfall 1932
  • Pociąg do Stambułu (Stamboul Train, 1932)
  • It's a Battlefield 1934
  • Podróż bez map (Journey without maps)
  • Made in England (England Made Me 1935, wyd. polskie 1963)
  • Broń na sprzedaż (A gun for Sale) 1936, wyd. polskie 1951)
  • W Brighton (Brighton Rock, 1938, wyd. polskie 1957)
  • Moc i chwała (The Power and the Glory, 1940, wyd. polskie 1967)
  • Ministerstwo strachu (The Ministry of Fear, 1943)
  • Sedno sprawy (The Heart of the Matter, 1948, wyd. polskie 1950), wznowienie Sonia Draga, 2011
  • Trzeci człowiek (The Third Man, 1950 (film Carol Reed)
  • Koniec romansu (The End of the Affair, 1951, wyd. polskie 1957)
  • The Destructors (1954)
  • Spokojny Amerykanin (The Quiet American, 1955, wyd. polskie 1956)
  • Nasz człowiek w Hawanie (Our Man in Havana, 1958, wyd. polskie 1960, wznowienie Muza 1996, ISBN 83-7079-479-3)
  • Trąd (A Burnt-Out Case, 1961)
  • Komedianci (The Comedians, 1965, wyd. polskie 1966)
  • Podróże z moją ciotką (Travels with My Aunt, 1969)
  • Konsul honorowy (The Honorary Consul 1973, wyd. polskie 1975)
  • Czynnik ludzki (The Human Factor 1978, wyd. polskie 1998)
  • Doktor Fischer z Genewy (Doctor Fischer of Geneva 1980, wyd. polskie 1984)
  • Monsignore Kichote (Monsignor Quixote 1982)
  • Kapitan i wróg (The Captain and the Enemy, 1982)
  • Dziesiąty człowiek (The tenth man, 1985)
  • Kapitan i wróg lub Kapitan i nieprzyjaciel (The Captain and the Enemy, 1988)

Autobiografie[edytuj | edytuj kod]

  • Rodzaj życia (A Sort of Life, 1971)
  • Ways of Escape 1980
  • A World of My Own 1992 (dziennik snów, wydany pośmiertnie)

Książki podróżnicze[edytuj | edytuj kod]

  • Journey Without Maps 1936
  • The Lawless Roads 1939
  • In Search of a Character: Two African Journals 1961

Dramaty[edytuj | edytuj kod]

  • Salon (The Living Room, 1953)
  • Buda ogrodnika (The Potting Shed, 1957)
  • Ustępliwy kochanek (The Complaisant Lover, 1959)

Ekranizacje[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]