Wietnam
| Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam Socjalistyczna Republika Wietnamu |
|||||
|
|||||
| Dewiza: (wiet.) Ðộc lập - Tự do - Hạnh phúc (Niezależność - Wolność - Szczęście) |
|||||
| Hymn: Tiến Quân Ca | |||||
 |
|||||
| Język urzędowy | wietnamski | ||||
| Język używany | wietnamski | ||||
| Stolica | Hanoi | ||||
| Ustrój polityczny | Socjalizm | ||||
| Głowa państwa | prezydent Trương Tấn Sang | ||||
| Szef rządu | premier Nguyễn Tấn Dũng | ||||
| Powierzchnia • całkowita • wody śródlądowe |
68. na świecie 331 051,4[1] km² 4200 km² (1,27%) |
||||
| Liczba ludności (2008) • całkowita • gęstość zaludnienia • narodowości |
13. na świecie 86 024 600[1] 260[1] osób/km² 54 |
||||
| Jednostka monetarna | đồng (VND) | ||||
| Niepodległość - ogłoszona - autonomia - uznana |
od Francji 2 września 1945 6 marca 1946 21 lipca 1954 |
||||
| Strefa czasowa | UTC +7 | ||||
| Kod ISO 3166 | VN | ||||
| Domena internetowa | .vn | ||||
| Kod samochodowy | VN | ||||
| Kod telefoniczny | +84 | ||||
 |
|||||
Wietnam (oficjalnie: Socjalistyczna Republika Wietnamu, wiet.: Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam) − państwo w Azji Południowo-Wschodniej. Graniczy z Chinami, Laosem i Kambodżą. Z liczbą ludności ponad 86 mln[1] jest 13. co do wielkości populacji państwem świata.
Spis treści |
[edytuj] Ustrój polityczny
Republika socjalistyczna. Konstytucja z 15 kwietnia 1992 roku.
Zgromadzenie Narodowe składa się z 498 posłów (458 członków Komunistycznej Partii Wietnamu, 40 posłów niezależnych). Powołuje rząd i prezydenta.
[edytuj] Podział administracyjny
Wietnam podzielony jest na 58 prowincji (wiet. tỉnh), które dzielą się na dystrykty (huyện), miasta prowincjonalne (thành phố trực thuộc tỉnh) oraz miasta (thị xã). Obok prowincji w Wietnamie istnieje 5 kontrolowanych centralnie miast wydzielonych (thành phố trực thuộc trung ương) o statusie równym prowincji.
Prowincje oraz miasta wydzielone pogrupowane są na 8 regionów:
- Północno-Zachodni (Tây Bắc)
- Północno-Wschodni (Đông Bắc)
- Delty Rzeki Czerwonej (Đồng Bằng Sông Hồng)
- Wybrzeża Północno-Środkowego (Bắc Trung Bộ)
- Wybrzeża Południowo-Środkowego (Nam Trung Bộ)
- Płaskowyżu Centralnego (Tây Nguyên)
- Południowo-Wschodni (Đông Nam Bộ)
- Delty Mekongu (Đồng Bằng Sông Cửu Long)
[edytuj] Geografia
Powierzchnia Wietnamu wynosi około 331 688 km² (nie uwzględniając wysp Hoàng Sa i Trường Sa). Długość granic kraju to 4639 km. Najwyższą górą jest Phan Xi Păng 3143 m n.p.m., najdłuższa rzeka to Mekong.
[edytuj] Klimat
Ze względu na znacznie rozciągnięty w kierunku południkowym kształt terytorium i specyficzne ukształtowanie terenu w Wietnamie wyróżnia się kilka stref klimatycznych. Wg klasyfikacji Köppena klimat Tonkinu zalicza się do wilgotnych podzwrotnikowych. W Wietnamie środkowym na północ od przełęczy Hải Vân i na południu kraju (półwysep Cà Mau, delta Mekongu) występuje klimat zwrotnikowy wilgotny, w odmianie monsunowej. Klimat Wietnamu Środkowego, na południe od przełęczy Hải Vân, zalicza się do klimatu zwrotnikowego z porą suchą i deszczową (typ sawanna).
[edytuj] Długość granic
- całkowita: 4639 km
- z Kambodżą 1228 km
- z Chinami 1281 km
- z Laosem 2130 km
[edytuj] Największe miasta
[edytuj] Rzeki
[edytuj] Masywy górskie
[edytuj] Historia
Historia Wietnamu jest przedstawiona w osobnych hasłach:
- Historia Wietnamu
- Historia Wietnamu (do 1843)
- Historia Wietnamu (1843-1940)
- Historia Wietnamu (1940-1957)
- I wojna indochińska
- Wojna wietnamska (II wojna indochińska)
- Wietnam Południowy
- Wietnam Północny
[edytuj] Gospodarka
[edytuj] PKB
Stan[2] na 2009 r.
- ogółem - 1 658 389 mld. đồngów
- na mieszkańca - 19278 tys. đồngów (1064 USD)
[edytuj] Rolnictwo
Wietnam jest drugim państwem na świecie (po Brazylii) pod względem uprawy kawy. Słynie także z upraw ryżu, herbaty, ananasów i tytoniu.
3 lutego 1994 roku USA zniosły embargo handlowe co wpłynęło pozytywnie na wzrost produkcji i eksportu wietnamskiego na rynkach światowych.
Rybołówstwo (w 2005 r. 1,9 mln ton ryb, mięczaków i skorupiaków, z tego 1,8 mln ton złowionych na Pacyfiku). (dane oficjalne FishStat+ [1])
Dynamicznie rozwija się akwakultura (głównie sumów, w tym pangi oraz krewetek). Eksport krewetek przyniósł wietnamskiej gospodarce narodowej w 2007 roku 1,5 mld dolarów przychodów, eksport pangi kolejne 979 mln dolarów.
[edytuj] Przemysł
Wytwarzanie żelaza i stali, maszynowy, chemiczny i cementowy,obuwniczy i odzieżowy.
[edytuj] Ludność
Wietnam jest krajem wielonarodowościowym w wyniku wielowiekowych migracji plemiennych, trwających jeszcze w XX wieku. Rdzenni Wietnamczycy (Kinh) stanowią 85% mieszkańców kraju, są ludnością zamieszkałą głównie na nizinach, o długoletniej tradycji rolniczej, osiadłą w deltach Rzeki Czerwonej i Mekongu, na nizinach nadmorskich oraz w miastach i przywiązaną do miejsca pochodzenia swoich rodów. Ponad 10% mieszkańców to grupy plemienne, zwłaszcza żyjące w górach, należące do 53 narodowości, ukształtowanych w procesach różnorodnych migracji (głównie ekonomicznych i obyczajowych), o dużej rozpiętości poziomu cywilizacyjnego. Najliczniejsze z nich to: Tay (ok. 1,5 mln osób), Thaj (1,3 mln), Muong (1,1 mln) – mieszkają głównie w północnej części kraju; Chińczycy (0,9 mln) – przeważnie w miastach oraz na pograniczu chińskim; Khmerowie (1,1 mln) – w delcie Mekongu i wzdłuż granicy z Kambodżą; oraz Nung (0,9 mln), Hmong (0,7 mln), Dao (0,6 mln). Pod względem językowym[3] narodowości Wietnamu reprezentują rodziny: austroazjatycką (Kinh, Khmerowie, Muong i inne), chińsko-tybetańską (Hoa), austronezyjską (Czamowie, Gia Rai i inne). Język wietnamski należy do rodziny języków austroazjatyckich.
[edytuj] Religia
Grupy wyznaniowe kraju:
- buddyści (54,14%)
- kaodaiści (5,6%)
- protestanci (1,31%)
- taoiści (1,1%)
- muzułmanie (0,7%)
- bahaiści (0,4%)
- Świadkowie Jehowy (0,01%)
[edytuj] Sztuki walki
[edytuj] Galeria
-
Pagoda Côn Sơn
-
Pagoda Từ Hiếu
-
Wietnamskie łodzie rybackie
-
Rolnik wietnamski
-
Artystka wietnamska grająca na đàn tranh
-
Tancerka wietnamska
.jpg&filetimestamp=20100707105626)
[edytuj] Zobacz też
- Wietnamczycy w Europie
- Wietnamczycy w Polsce
- Wietnamczycy w Ameryce Północnej
- Mniejszości narodowe Wietnamu
- Ambasada Wietnamu w Polsce
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 GUS Hanoi,stan na 2009
- ↑ GUS Hanoi,stan na 2009
- ↑ Gordon, Raymond G., Jr. (ed.), 2005. Ethnologue: Languages of the World, Fifteenth edition. Dallas, Tex.: SIL International. Wersja internetowa: http://www.ethnologue.com/.
[edytuj] Linki zewnętrzne
|
|||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
