Hiena cętkowana

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Hiena cętkowana
Crocuta crocuta[1]
(Erxleben, 1777)
Hiena cętkowana
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd drapieżne
Podrząd kotokształtne
Rodzina hienowate
Rodzaj Crocuta
Kaup, 1828
Gatunek hiena cętkowana
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Hiena cętkowana, hiena plamista (Crocuta crocuta) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny hienowatych, jedyny przedstawiciel rodzaju Crocuta, największa ze współczesnie żyjących hien.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Hiena cętkowana egzystuje na sawannach i pustyniach Afryki na południe od Sahary[3]. Nie występuje w lasach deszczowych.

Pojedynczy osobnik

Ubarwienie[edytuj | edytuj kod]

Sierść gęsta, od szarej do brązowej z ciemnymi cętkami, które bledną wraz z wiekiem. Młode hieny rodzą się czarne, z wiekiem jaśnieją i pojawiają się u nich cętki.

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Hieny cętkowane żyją w stadach (klanach), w których przewodniczką jest zwykle najstarsza samica. Wielkość klanu i jego rewiru zależą od zamieszkiwanego środowiska. Zazwyczaj w klanie jest od 15 do 80 hien. Terytorium zajmuje zazwyczaj około 50 kilometrów kwadratowych. Zdarzają się hieny żyjące samotnie lub w parach. Stado wspólnie broni terytorium lub pożywienia przed wrogami.

Hieny cętkowane rozszarpujące impalę zabitą przez innego drapieżnika

Dużą rolę w życiu tych zwierząt odgrywa kontakt fizyczny, jak i sygnały zapachowe i wzrokowe. Hierarchia w klanie jest najlepiej zauważalna podczas jedzenia. Dominująca samica je pierwsza. Następnie inne samice i ich młode, a na końcu samce. Wszystkie hieny muszą reagować na gniew przywódczyni zgodnie z ich pozycją. Inaczej załamie się porządek społeczny klanu. Nieposłuszeństwo władczyni karze gryzieniem.

Pokarm[edytuj | edytuj kod]

Hieny cętkowane żywią się nie tylko padliną, ale także aktywnie polują na antylopy, zebry i inne średniej wielkości zwierzęta, a czasami na młode żyrafy, słonie i nosorożce. Potrafi wyczuć pożywienie z odległości wielu kilometrów. Hiena zjada wszystko co się da strawić. Ma bardzo silne szczęki zdolne skruszyć kość słonia.

Szkielet

Często odganiają od zdobyczy inne drapieżniki. Może biec za pożywieniem nawet 68 kilometrów na godzinę. Strategia polowania hien polega na ściganiu ofiary aż do całkowitej utraty sił ofiary. Chwytają za kark i żebra i powalają na ziemię. Potrafią one całkowicie ogołocić szkielet z mięsa w ciągu godziny.

Rozród[edytuj | edytuj kod]

Samice gotowe są do rozrodu tylko kilka dni i powtarza się to co pół roku. Kopulacja trwa od 4 do 12 minut. Po około 100 dniach samica rodzi w norze do 3 młodych, które mają otwarte oczy. Małe hieny już po urodzeniu walczą ze sobą. Okres laktacji trwa około jednego roku.

Wrogowie[edytuj | edytuj kod]

Do głównych wrogów hieny cętkowanej należą lwy. Innymi naturalnymi wrogami hieny cętkowatej są lamparty lub inne hieny. O padlinę zazwyczaj walczą z sępami[4].

Wielkość[edytuj | edytuj kod]

Wysokość: 75-90 cm

Długość ciała: 110-150 cm

Długość ogona: 25-30 cm

Waga: samiec 35-60 kg, samica 55-76 kg

Samice są większe i agresywniejsze od samców.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Crocuta crocuta w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Crocuta crocuta. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Crocuta crocuta. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 28 września 2009]
  4. Elżbieta Jarmołkiewicz - Encyklopedia zwierząt ISBN: 83-7117-638-4