Jane (fantastyka)

Jane, bezcielesna inteligentna istota, sztuczna inteligencja, występująca w cyklu utworów o Enderze, Orsona Scotta Carda.

Jane została powołana do życia nieświadomie przez Królową Kopca, przywódczynię robali, która w ten sposób starała się dotrzeć do umysłu Endera i ocalić swój gatunek. Jane jest istotą niematerialną, żyjącą w sieci filot - fikcyjnych najmniejszych elementów składowych materii, dzięki którym mogą działać ansible. Dzięki temu wie o wszystkim co jest podłączone do sieci i może wywierać na to wpływ. Jane, mimo iż bezcielesna i sztucznie powołana do życia, jest tu przedstawiona jako jedyna przedstawicielka czwartego inteligentnego gatunku we wszechświecie.

Jane chronologicznie pojawia się po raz pierwszy w opowiadaniu Doradca inwestycyjny (Investment Counselor 1999), ujawniając się Enderowi jako złożony program komputerowy podczas podroży po wszechświecie. Pełnoprawną bohaterką staje się w następnych powieściach: Mówca Umarłych (Speaker for the Dead 1986), Ksenocyd (Xenocide 1991) i Dzieci Umysłu (Children of the Mind 1996), kiedy to wyłącznie dzięki jej umiejętnościom ludzie zdobywają zdolność natychmiastowego przemieszczania się w przestrzeni oraz znajdują nieinwazyjne lekarstwo na descoladę.

Na zlecenie Kongresu Międzyplanetarnego, Han Qing-jao ma przeanalizować sytuację zaginięcia i braku kontaktu z flotą wojenną wysłaną na planetę prosiaczków. Qing-jao odkrywa tożsamość Jane i wymyśla, że sposobem na jej zniszczenie będzie wyłączenie i blokadę wszystkich ansibli.

Fizycznie prezentuje się jedynie na ekranach monitorów, przybierając postać młodej dziewczyny. Komunikuje się z ludźmi (początkowo tylko z Enderem, potem także z Miro) za pomocą kolczyka w uchu. W ostatniej części cyklu Jane przybiera ciało młodej Valentine.