JerAZ

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jeriewanskij Awtomobilnyj Zawod
JerAZ
Data założenia 1964
Data likwidacji 2006
Lokalizacja  Armenia, Erywań
Siedziba ul. Marsz. Bagramiana 1/32
Erywań
Branża Motoryzacja
Produkty samochody dostawcze
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Jeriewanskij Awtomobilnyj ZawodJerAZ
Jeriewanskij Awtomobilnyj Zawod
JerAZ
Ziemia 40°12′43,0000″N 44°31′40,0000″E/40,211944 44,527778Na mapach: 40°12′43,0000″N 44°31′40,0000″E/40,211944 44,527778
Strona internetowa
JerAZ-762W

JerAZ (ros. ЕрАЗ - Ереванский Автомобильный Завод, Jeriewanskij Awtomobilnyj Zawod - Erywańska Fabryka Samochodów, orm. Երեւանի ավտոմոբիլային գործարանի ) – armeńska firma produkująca w latach 1962-1994 samochody dostawcze oraz minibusy, które stanowią popularny środek transportu w krajach byłego Związku Radzieckiego. Siedziba przedsiębiorstwa mieściła się w stolicy Armenii Erywaniu.

Zakład był budowany jako fabryka wózków widłowych Awtopogruzczik, lecz z końcem 1964 roku władze radzieckiego przemysłu motoryzacyjnego zdecydowały przystosować nowo budowany zakład do produkcji samochodów z nadwoziem furgonowym i 10 września 1965 Rada Ministrów Armeńskiej SRR zmieniła jej nazwę na Erewańskie Zakłady Samochodowe (JerAZ)[1]. Zbiegiem okoliczności, nazwa JerAZ odpowiadała armeńskiemu słowu „marzenie”[1]. Podstawowym modelem był furgon JerAZ 762, stanowiący wersję mikrobusu RAF-977 zakładów RAF w Rydze.

Pierwsze dwa furgony JerAZ-762 wyprodukowano w kwietniu 1966. Pod koniec tego roku oddano oficjalnie zakład do eksploatacji i w tym roku zbudowano ich 66[1]. Planowano produkcję 2,5 tysiąca samochodów rocznie, lecz do 1968 roku możliwości produkcyjne wynosiły tylko 1000 samochodów. Przystąpiono następnie do rozbudowy fabryki. W 1970 roku pojawiło się w nowym zakładzie oprzyrządowanie do tłoczenia blach i linia produkcyjna i w 1973 roku możliwości produkcyjne sięgnęły 6500 samochodów[1]. Po kolejnej rozbudowie zakładów i oddaniu w 1976 roku do użytku nowoczesnej podwieszanej linii produkcyjnej długości 1,7 km, produkcja wzrosła do 10 000, a w 1980 roku do 13 000[1]. W 1982 roku wyprodukowano stutysięczny samochód (JerAZ-762W)[1]. W 1985 roku oddano do użytku nową linię produkcyjną długości 3,5 km. W 1987 roku osiągnięto szczyt produkcji 16 000 samochodów[1]. Od przełomu lat 70. i 80. zakład współpracował z polską FSC w Lublinie. W 1986 po raz pierwszy produkcja zakładów była prezentowana za granicą - na Międzynarodowych Targach Poznańskich[1].

W latach 90. fabryka JerAZ znalazła się w niepodległej Armenii i podobnie jak inne poradzieckie zakłady, musiała konkurować na wolnym rynku, w zmienionej sytuacji ekonomicznej i politycznej. Produkcja i sprzedaż spadła z powodu ogólnych problemów ekonomicznych związanych z inflacją, koniecznością sprowadzania części z zagranicy (innych krajów poradzieckich) i utrudnioną sprzedażą za granicą, połączonymi z niską jakością i przestarzałą konstrukcją samochodów[1]. Próbowano rozszerzyć gamę modeli, produkując towarowo-osobowy model JerAZ-762WGP i od 1994 roku ciężarówkę skrzyniową z długą dwurzędową kabiną JerAZ-762WDP. Mimo to, w 1994 roku cała produkcja zakładów wyniosła 316 pojazdów, a w 1995 roku - 232[1]. W 1995 roku zakończono produkcję modelu 762 i pozostawiono jedynie nowszy JerAZ 3730. W maju 1995 roku zakład sprywatyzowano i stał się spółką akcyjną[1]. Mimo to, w 1997 roku zakłady JerAZ ogłosiły upadłość[1].

Modele[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 JerAZ-762B, "Awtoliegendy SSSR" Nr 102, ss.5-7, 14-15

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • JerAZ-762B, "Awtoliegendy SSSR" Nr 102, DeAgostini 2013, ISSN 2071-095X, (ros.)
  • Historia firmy JerAZ (orm.). W: www.yeraz.auto.am [on-line]. [dostęp 12-05-2010].