Jim Morrison

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Jim Morrison
Jim Morrison2.png
Graffiti z podobizną Morrisona w Rosario
Imię i nazwisko James Douglas Morrison
Data i miejsce urodzenia 8 grudnia 1943
 Stany Zjednoczone (Melbourne w stanie Floryda)
Data i miejsce śmierci 3 lipca 1971
 Francja (Paryż)
Gatunek rock psychodeliczny, blues rock
Zawód wokalista, poeta, pisarz
Wytwórnia płytowa Elektra Records
Zespół
The Doors
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach
Strona internetowa
Grób Jima Morrisona na cmentarzu Père Lachaise w Paryżu
Jim Morrison w 1970 roku

James "Jim" Douglas Morrison[1] (ur. 8 grudnia 1943 na Florydzie, zm. 3 lipca 1971 w Paryżu[1]) – poeta i piosenkarz rockowy znany najlepiej jako wiodący wokalista i twórca tekstów psychodeliczno-rockowej grupy The Doors. Epizodycznie także prozaik, aktor, reżyser filmowy i scenarzysta.

Jim Morrison jest jedną z najbardziej wpływowych figur muzyki rockowej[2] i współczesnej kultury[potrzebne źródło]. Sam jednak zawsze powtarzał, że uważa siebie bardziej za poetę niż muzyka. Jego styl życia stał się modelowy dla obyczajowych rebeliantów swoich czasów. Jako poeta kultywował tendencje romantyczne i surrealistyczne; zaliczany do grona tzw. poetów wyklętych.

Spis treści

[edytuj] Życiorys

[edytuj] Dzieciństwo i młodość

Jim urodził się na Florydzie, w rodzinie pochodzenia irlandzko-angielskiego, jako syn George'a Stephena Morrisona i Clary Clark Morrison. Wraz z rodziną przenosił się wielokrotnie, zamieszkując w różnych rejonach USA. Ostatecznie osiadł w Kalifornii. Ojciec młodego Jima, admirał, jeden z dowódców floty amerykańskiej na Pacyfiku podczas II wojny światowej, był dla niego źródłem nieustannej frustracji. W charakterze ojca upatruje się źródeł późniejszych skłonności rebelianckich syna. Jim wcześnie opuścił rodzinny dom. Wstępując na uniwersytet z rozmysłem podał fałszywą informację, że oboje jego rodzice nie żyją. W czasie studiów zainteresował się poezją Williama Blake'a oraz filozofią Fryderyka Nietzschego. Zaczął sam pisać poezję. Rozpoczął także eksperymenty z substancjami psychoaktywnymi takimi jak LSD i haszysz.

[edytuj] Kariera muzyczna

W wyniku przypadkowego spotkania z kolegą ze studiów, pianistą Rayem Manzarkiem został wokalistą rockowym, wkrótce zdobywając gigantyczną popularność. Wraz z Robbym Kriegerem, Johnem Densmorem oraz Rayem Manzarkiem (początkowo Manczarkiem) utworzył zespół The Doors. Nazwę grupy zaczerpnął z książki Drzwi percepcji autorstwa Aldousa Huxleya.

Koledzy z zespołu nazywali go często "Jimbo", jednak sam o sobie mówił "Król Jaszczur" lub Mr. Mojo Risin'. Fani ochrzcili go natomiast mianem Pana Charyzmy.

Morrison najwyraźniej nie był psychicznie przygotowany do roli gwiazdora rock and rolla. Jego krótka kariera to pasma skandali obyczajowych, awantur, orgii, uzależnienia od alkoholu oraz stałego balansowania na granicy obłędu. Styl życia Morrisona wpłynął na tarcia w grupie, w której trzech instrumentalistów zdecydowanych było rozwijać muzykę, podczas gdy wokalista coraz częściej nie był w stanie w ogóle pracować i występować na scenie.

[edytuj] Okoliczności śmierci

Najważniejszą partnerką życiową była jego kosmiczna przyjaciółka Pamela Courson, z którą związał się szczególnie blisko w ostatnich latach życia. To ona, wyjechawszy w ślad za swym francuskim kochankiem, namówiła go do porzucenia zespołu i wyjazdu do Paryża. Wkrótce później umarł, oficjalnie na atak serca. Okoliczności śmierci artysty od początku były źródłem licznych spekulacji. Najbardziej prawdopodobna wydaje się teoria, że Morrison zmarł z powodu przedawkowania heroiny, którą miał spożyć myląc z kokainą, jak twierdziła Pamela Courson w pierwszej rozmowie po powrocie z Paryża, której drugim uczestnikiem był Danny Sugerman. Jednym z argumentów za przedawkowaniem heroiny jest fakt, iż Jim znaleziony został martwy w wannie, a właśnie wanną pełną zimnej wody ratowano tych, którzy przedawkowali heroinę. Informacja o śmierci została podana do wiadomości ogólnej dopiero po 8 dniach od zgonu (5 od pogrzebu).

Jim Morrison został pochowany na cmentarzu Père-Lachaise w Paryżu w sąsiedztwie grobów Balzaca, Moliera, Fryderyka Chopina.

[edytuj] Twórczość

[edytuj] Muzyka

Information icon.svg Zobacz więcej w artykule The Doors, w sekcji Dyskografia.

[edytuj] Poezja

Information icon.svg Osobny artykuł: Poezja Jima Morrisona.

Jim Morrison od wczesnej młodości pisał wiersze, które zgromadził w setkach prywatnych notatników.

[edytuj] Bibliografia

  • An American Prayer (Amerykańska modlitwa, 1970)
  • The Lords and the New Creatures (Władcy i Nowe Stworzenia, 1971)
  • Wilderness (Dzikie pustkowie, 1988)
  • The American Night: The Writings of Jim Morrison, vol.1 i vol 2 (Amerykańska noc, 1990-1991)

[edytuj] Wpływ na kulturę masową

O samym Morrisonie powstało wiele książek biograficznych (J. Hopkins, D. Sugerman No one here gets out alive, J. Densmore Riders on the storm, S. Davis Jim Morrison. Życie, śmierć, legenda), filmów dokumentalnych (Feast of Friends, The Doors are open, When You're Strange) oraz jeden film fabularny – The Doors w reżyserii Olivera Stone'a, w którym w postać Jima wciela się Val Kilmer.

Arkadiusz Jakubik wyreżyserował o nim musical pt. Jeździec burzy grany w Teatrze Rampa.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Michael S. Kimmel, Amy Aronson: Men and masculinities: a social, cultural, and historical encyclopedia. ABC-CLIO, s. 55. ISBN 978-1576077740. 
  2. Zwłaszcza hard rocka, rocka psychodelicznego, acid rocka, blues rocka

[edytuj] Linki zewnętrzne

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Drukuj lub eksportuj
Narzędzia
W innych językach