Office of Strategic Services

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Emblemat naramienny OSS
William Donovan, szef OSS

Office of Strategic Services (OSS), Biuro Służb Strategicznych – agencja wywiadowcza Stanów Zjednoczonych działająca w latach 1942-1945. Poprzednik CIA.

Utworzenie OSS[edytuj | edytuj kod]

13 czerwca 1942 roku prezydent Franklin Delano Roosevelt postanowił zlikwidować działającą dotychczas tzw. Koordynację Informacyjną (Coordinator of Information - COI) i w jej miejsce utworzyć nową agencję wywiadowczą nazwaną Biuro Służb Strategicznych (Office of Strategic Services - OSS), podlegającą pod Połączony Komitet Szefów Sztabów - JCS. Departamenty COI zostały przydzielone do innych instytucji wywiadowczych - Służby Propagandowe zostały przydzielone do także nowo utworzonego Biura Informacji Wojennej, a pozostałość zlikwidowanej COI do Biura Służb Strategicznych - OSS.

Zadania OSS[edytuj | edytuj kod]

Zadaniem nowej agencji było m.in. gromadzenie i analiza materiału strategicznego dla Komitetu Połączonych Szefów Sztabów (Joint Chiefs of Staff - JCS) oraz planowanie operacji specjalnych potrzebnych JCS i kierowanie ich realizacją.

Personel OSS[edytuj | edytuj kod]

Personel Biura Służb Strategicznych składał się z oddelegowanych przedstawicieli wszystkich rodzajów sił zbrojnych, armii, lotnictwa działającego jeszcze wtedy jako U.S. Army Air Corps, piechoty morskiej, marynarki wojennej, dlatego też OSS podlegało pod Kolegium Połączonych Szefów Sztabów. Kierownictwo nad Biurem Służb Strategicznych sprawował William J. Donovan.

Organizacja OSS[edytuj | edytuj kod]

Office of Strategic Services (OSS) zorganizowany był na wzór Kierownictwa Operacji Specjalnych - (Special Operations Executive - SOE), agencji wywiadowczej utworzonej w Wielkiej Brytanii w czerwcu 1940 roku, głównie do prowadzenia sabotażu i wspierania ruchu oporu w okupowanej Europie.

Struktura organizacyjna Biura Służb Strategicznych[edytuj | edytuj kod]

Office of Strategic Services składał się z pięciu wydziałów:

  • SI - Secret Intelligence (lub SI/B) - (Tajny Wywiad) - gromadzenie informacji wywiadowczych i szpiegostwo.
  • SO - Secret Operations (lub SO/G) (Tajne Operacje) - sabotaż, działania partyzancko-wywrotowe.
  • R&A - Research and Analysis (tzw. korpus hotelowy), (Badania i Analizy) - analizy operacji konwencjonalnych i specjalnych, m.in. ocena bombardowań alianckich w Europie.
  • MO - Morale Operations (tzw. Czarna Propaganda) - operacje psychologiczne, czarna propaganda.
  • X-2 - Kontrwywiad - ochrona działań wywiadu amerykańskiego.

Likwidacja OSS[edytuj | edytuj kod]

Pod koniec wojny szef OSS, William J. Donovan, przedstawił prezydentowi Rooseveltowi propozycję utworzenia wzorowanej na OSS agencji wywiadowczej, przystosowanej do działań w czasie pokoju. Do realizacji nowego pomysłu Donovana nie doszło, gdyż prezydent Roosevelt zmarł nagle 12 kwietnia 1945. Jego następca, Harry Truman, rozwiązał Biuro Służb Strategicznych 1 października 1945. Mimo to OSS prowadziło swą działalność jeszcze do 12 stycznia 1946. Część pracowników cywilnych i wojskowych OSS, liczącą 1362 osoby, przeniesiono do Tymczasowej Służby Badań i Wywiadu podległej Departamentowi Stanu, resztę personelu - 9028 osób, zatrudniono w nowo utworzonej Jednostce Służby Strategicznej - (Strategic Service Unit - SSU), która następnie przekształcona została w CIA.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Norman Polmar and Thomas B. Allen - Spy Book: The Encyclopedia of Espionage, 1997
  • William F Dogan - William J. Donovan and OSS, NY 1983
  • Nathan Miller - Spying for America: The Hidden History of US. Intelligence, 1989, 1997
  • Bogusław Wołoszański - Tajna Wojna Churchilla, Sensacje XX wieku 2002
Commons in image icon.svg