Roman (car Bułgarii)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Roman (Symeon II)
Basileus Bułgarów
car Bułgarii
Okres panowania od 986
do 991
Poprzednik Borys II
Następca Samuel Komitopul
Dane biograficzne
Dynastia Kruma
Urodziny ok. 930
Śmierć 997
Ojciec Piotr I
Matka Maria Lekapena

Roman (Symeon II) (bułg.: Роман, Roman, zm. 997 r.) – car bułgarski, syn Piotra I, ostatni przedstawiciel dynastii Kruma. Panował od ok. 986 r. do 991 r. w macedońskiej części Bułgarii.

Roman urodził się około 930 roku jako drugi z synów Piotra I i Marii Lekapeny. Prawdopodobnie w 963 roku został wraz z bratem Borysem przekazany przez ojca jako zakładnik na dwór bizantyński[1]. Kiedy w 969 roku, sprowadzony przez cesarza bizantyńskiego przeciw Bułgarom, książę kijowski Światosław niespodziewanie podbił większą część państwa, a car Piotr I zmarł, Nicefor II Fokas wysłał obydwu braci na czele wojsk bizantyńskich do Bułgarii. Borys objął wprawdzie tron carski, nie był jednak w stanie przeciwstawić się Światosławowi i po kolejnych klęskach uznał jego zwierzchnictwo. Ostatecznie po zmianie władzy w Bizancjum nowy cesarz Jan I Tzimiskes w ciągu 970 roku zdobył stolicę Bułgarii Presław i wyparł Światosława na północ. Ostatecznie po trzymiesięcznym oblężeniu naddunajskiej Drystry w połowie 971 roku wyparł Światosława z Bułgarii. a Roman wraz z bratem Borysem wrócili jako jeńcy do Konstantynopola[2].

W niewoli Borys otrzymał tytuł magistra, a Romana wykastrowano, aby nie mógł odziedziczyć tronu bułgarskiego. Po śmierci Jana Tzimiskesa w 976 roku wybuchło powstanie w Sredcu. Obydwu braciom udało się zbiec z niewoli konstantynopolitańskiej. Borys napadnięty w czasie ucieczki zginął z rąk rabusia. Roman uniknął śmierci i dotarł nawet do Widynia. Musiał jednak stamtąd powrócić ponownie do Konstantynopola[3].

Walki wewnętrzne w cesarstwie umożliwiły w następnych latach odrodzenie carstwa bułgarskiego na zachodzie z centrum na ziemiach macedońskich, nie zniszczonych działaniami wojennymi i nie podporządkowanych całkowicie Bizancjum. Władza sprawowana początkowo przez czterech braci Komitopulów przeszła ostatecznie w ręce Samuela Komitopula. W 985 roku Samuel zajął Tesalię i zdobył jej główne miasto Larisę. W następnym roku odparł najazd następcy Tzimiskesa, Bazylego II i rozbił 17 sierpnia wycofujące się wojska greckie na przełęczy zwanej Bramą Trajana. W tym samym 986 roku Roman zbiegł z niewoli bizantyńskiej. Został przez Samuela proklamowany władcą państwa i koronowany na cara (986-991). Przybrał wówczas imię Symeona II. Na stolicę Samuel wyznaczył mu Skopje. Samuel jako namiestnik i naczelny wódz z ramienia Romana zdobył w następnych latach Bułgarię naddunajską z Presławiem, grody Werrię i Serwię w południowej Macedonii, a 989 roku Albanię z twierdzą Dracz i cały Epir. W 991 roku car Roman dostał się do niewoli bizantyńskiej. Zmarł w więzieniu bizantyńskim w 997 roku[4].

Związki rodzinne[edytuj | edytuj kod]

                       
  1
nieznana żona
Symeon I
(ur. 866, zm. 927,
panował 893–927)
2
córka
Georgi Sursuwuła
 
   
   1  2  2  2  ?
  Michał
(zm. 931)
    Iwan Beniamin córki
   
    Piotr I
(ur. po 912, zm. 969,
panował 927–969)
Maria Lekapena
(wnuczka cesarza
Romana Lekapena)
     
       
           
  Borys II
(zm. 976,
panował 969–971)
  Roman (Symeon II)
(zm. 997,
panował 986–991)

Przypisy

  1. Wedle K. Zakrzewskiego synowie zostali odesłani jako zakładnicy do Konstantynopola dopiero w dramatycznych okolicznościach najazdu ruskiego na Bułgarię w 968 roku, co miało stanowić rękojmię pomocy, o którą Piotr zabiegał u cesarza Nicefora II Fokasa (Historia Bizancjum, s. 206)
  2. T. Wasilewski: Historia Bułgarii. s. 62-63.
  3. I. Stawowy-Kawka: Historia Macedonii. s. 59-60.
  4. T. Wasilewski: Historia Bułgarii. s. 68-71.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]


Poprzednik
Borys II
Coat of arms of Kingdom of Bulgaria (1927-1946).png car Bułgarii
986-991
Coat of arms of Kingdom of Bulgaria (1927-1946).png Następca
Samuel Komitopul