Samobójstwo Saula
| Samobójstwo Saula |
| Pieter Bruegel, 1562 |
| olej na desce |
| 33,5 × 55 cm |
| Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu |
Samobójstwo Saula – obraz olejny na desce niderlandzkiego malarza Pietera Bruegla.
Geneza obrazu [edytuj]
Według Starego testamentu Saul był pierwszym królem Izraela namaszczonym przez proroka Samuela. Po bitwie z Filistynami usłyszał od słów proroka, iż nikt z jego rodu nie odziedziczy tron a po starciu z Amalekitami, za oszczędzenie króla Agagi, Samuel namaścił Dawida w miejsce Saula. Król był władcą ambitnym ale i zazdrosnym o dokonania innych m.in. swojego syna Jonathana i o rosnąca sławę Davida, któremu wcześniej oddał za żonę swoją córkę a później próbował zabić. Przed decydująca bitwą z Filistynami Saul udał się do wróżki z Endor, która wywołała ducha Samuela. Zgodnie z przepowiednią, za grzech arogancji, podczas bitwy zginęli jego synowie a on sam, ranny, popełnił samobójstwo.
Opis [edytuj]
Bruegel wybierając motyw związany z Saulem opisał epizod z Pierwszej Księgi Samuela (31,5), gdzie król Saul na tle bitwy na wzgórzu Gilboa i górskiego pejzażu popełnia samobójstwo. Inspiracją dla obrazu mogło być dzieło Albrechta Altdorfera pt. Bitwa pod Issos z 1529. Na pierwszym planie widoczna jest wielka masa żołnierzy z lasem kopii. Z perspektywy armie przypominają dwie wielkie gąsienice najeżonymi kolcami. Bitwa rozgrywa się nie pomiędzy jednostką a pomiędzy masami. Po lewej stronie znajduje się główny motyw obrazu. Na występie skalnym, powyżej toczącej się bitwy leży w zbroi Saul z gardłem przebitym mieczem i otwartymi ustami. Po jego prawicy ukazany został jego giermek, który na widok zbliżającego się oddziału, wyłaniającego się z przejścia skalnego u dołu obrazu również popełnia samobójstwo.
Po śmierci Saula od jego ciała i ciał jego synów odcięto głowy i powieszono na murach miasta Bet-Szean.
Bibliografia [edytuj]
- Rose-Marie Rainer Hagen: Bruegel – dzieła wszystkie. Kielce: Taschen, 2005. ISBN 83-60160-19-8.
- Chiara de Capoa: Stary Testament postaci i epizody. Warszawa: Arkady, 2007. ISBN 83-213-4469-0.