Set-top box

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy urządzenia elektronicznego. Zobacz też: inne rozwinięcia skrótowca StB.
STB dla sieci kablowej (DVB-C), model jedno- (góra) i dwukierunkowy (dół)
STB firmy Nokia

Set-top box (przystawka STB, dekoder STB) – elektroniczne urządzenie podłączane do telewizora. Umożliwia odtwarzanie video, dźwięku, przeglądanie stron internetowych, granie w gry komputerowe itp. Set-top box wykorzystuje w tym celu najczęściej antenę satelitarną, ale może wykorzystywać również łącze ethernetowe, łącze telewizji kablowej, linię telefoniczną (włączając w to DSL/ADSL) albo nawet zwykłą antenę UHF/VHF.

Klasyczne urządzenie STB posiada zwykle kilka wyjść, np.:

  • SCART/Euro, służące do podłączenia klasycznego telewizora,
  • koncentryczne (coaxial) lub optyczne cyfrowe wyjście dźwięku AC3/Dolby Digital,
  • cyfrowe złącze HDMI z obsługą protokołu HDCP,
  • modulator UHF, umożliwiający podłączenie STB do telewizora zwykłym kablem antenowym.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze przystawki STB produkowane były od 1962 roku i służyły do odbioru programów telewizyjnych z pasma UHF. W Polsce przystawki produkowane były już po uruchomieniu Programu 2 w latach 70. Przystawki te były rozwiązaniem dla telewizorów które posiadały tylko wbudowany tuner VHF, ponieważ przystawka miała wbudowaną możliwość odbioru z VHF i nie było potrzeby odłączania kabla z przystawki. Jedną z polskich modeli przystawek jest Unitra ZTA-201. Przystawki produkowane były jeszcze przez kilkadziesiąt lat po wprowadzeniu pierwszych telewizorów z wbudowanymi dekoderami z pasmem UHF.

Jedna z najstarszych modeli przystawek do odbioru kanałów z pasma UHF

Obecnie dekodery STB pozwalają również na odbiór programów cyfrowych satelitarnych, naziemnych i kablowych o standardowej i wysokiej rozdzielczości w standardzie MPEG-2 lub H.264/MPEG-4 AVC czy też VC-1. Urządzenia set-top-box do odbioru telewizji cyfrowej powinny spełniać wymogi Ministra Administracji i Cyfryzacji. Szczególną uwagę należy zwrócić na obsługę dźwięku w formacie E-AC-3 (Dolby Digital Plus), a także dla sygnału wizji obsługę formatu SD i HD kodowanych w systemie MPEG-4 H.264.

Tuner DVB-T do odbioru cyfrowej telewizji naziemnej w formacie MPEG-4 firmy Cabletech

Odbiór programów niekodowanych[edytuj | edytuj kod]

Najprostsze urządzenia umożliwiają jedynie odbiór programów FTA (Free-to-Air), które najczęściej można odbierać drogą satelitarną lub naziemną. Nie jest wtedy wymagana ochrona treści czy dostępu. Urządzenia tego typu są najtańsze.

Programy kodowane, Pay-per-View[edytuj | edytuj kod]

STB pracujący w dowolnym standardzie może być wyposażony we wbudowany moduł dostępu warunkowego lub miejsce na taki moduł. Dzięki temu operator platformy cyfrowej może realizować warunkowy dostęp do usług, polegający na weryfikacji karty (zwykle format Smart Card). Każda karta posiada unikatowy numer oraz inne informacje, pozwalające na przesłanie w strumieniu danych, obok obrazu i dźwięku, danych pozwalających na wygenerowanie poprzez moduł odpowiedniego CW (Code Word) pozwalającego STB na rozszyfrowanie obrazu i dźwięku płatnej usługi. Dla STB IP, oprócz powyższej metody, stosuje się także wbudowanego klienta systemu warunkowego dostępu, a więc programowy odpowiednik karty Smart Card. STB umożliwiające także odbiór kanałów kodowanych są droższe od urządzeń FTA.

VoD – video na życzenie[edytuj | edytuj kod]

Usługa VoD pozwala na oglądanie (wypożyczanie) filmów bez konieczności wychodzenia z domu. VoD nazywane jest często „domową wypożyczalnią video” czynną 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu i co ważne, bez konieczności wychodzenia z domu w celu wypożyczenia filmu i późniejszego jego oddania. VoD to niebywały komfort widza, który tylko za pomocą pilota dokonuje szybkiego wyboru i zakupu filmu, który następnie może oglądać przez 24 lub 48 godzin (czas ten zależy od operatora usługi). Wypożyczając w ten sposób film, nie trzeba martwić się o jego oddanie, gdyż film po określonym czasie od aktywacji, automatycznie zostaje zdeaktywowany („powraca” do „wypożyczalni”). By móc skorzystać z VoD, usługę tę musi oferować operator. W Polsce usługę tę jako pierwsza wprowadziła Telewizja Nowej Generacji „N”, choć dziś świadczą ją także: CYFRA+, UPC, HBO, Multimedia, Inotel, Dialog, Cyfrowy Polsat czy Vectra. Dostęp do usługi VoD możliwy jest przy pomocy bardziej zaawansowanych dekoderów, często będących także nagrywarkami (STB PVR), czy też zawierających kanał zwrotny, modem kablowy, modem telefoniczny. W przypadku operatorów satelitarnych, VoD także jest oferowane, tu komunikacja odbywa się „z powietrza”.

STB PVR[edytuj | edytuj kod]

STB PVR to dekoder posiadający, oprócz standardowych cech, także dysk twardy umożliwiający nagrywanie dowolnych materiałów telewizyjnych (filmów, wydarzeń sportowych, koncertów i wielu innych). Nagrywanie może odbywać się w czasie rzeczywistym, tj. w trakcie oglądania lub nagranie to można zaprogramować i odtworzyć później w dowolnym momencie. W przypadku STB z funkcją nagrywania, możliwe jest także zatrzymywanie telewizji nadawanej na żywo, pauzowanie (zatrzymywanie) materiału nagranego, przewijanie, ponowne odtwarzanie. Funkcja ta podobna jest do odtwarzania powszechnie znanego DVD. Dekodery z możliwością nagrywania (PVR) pozwalają na korzystanie w pełni z oferty programowej, bez pomijania najciekawszych filmów i programów. STB PVR pozwala być widzem niezależnym, oglądającym „co chce i kiedy chce”.