Sikorsky S-64 Skycrane
| Sikorsky S-64 Skycrane | |
 S-64 jako śmigłowiec gaśniczy |
|
| Dane podstawowe | |
| Państwo |  Stany Zjednoczone |
| Producent | Sikorsky Aircraft Corporation Erickson Air-Crane |
| Typ | śmigłowiec |
| Konstrukcja | półskorupowa |
| Załoga | 2 |
| Historia | |
| Data oblotu | 9 maja 1962 |
| Lata produkcji | 1969-obecnie (S-64), 1970-1999 (CH-54) |
| Dane techniczne | |
| Napęd | 2× Pratt & Whitney JFTD12-4A (T73-P-1) |
| Moc | 2x 3,555 kW |
| Wymiary | |
| Średnica wirnika | 21,95 m |
| Długość | 21,41 m |
| Wysokość | 5,67 m |
| Masa | |
| Własna | 8,724 kg |
| Użyteczna | 18100 kg |
| Startowa | 19,050 kg |
| Osiągi | |
| Prędkość maks. | 240 km/h |
| Prędkość przelotowa | 185 km/h |
| Prędkość ekonomiczna | 180 km/h |
| Wznoszenie max. w locie pionowym | 6.75 m/s |
| Pułap | 5,600 m |
| Zasięg | 370 km |
| Dane operacyjne | |
| Przestrzeń ładunkowa | |
| 10 t | |
| Użytkownicy | |
| USA, Kanada, Włochy, Korea Południowa, Uganda, Rosja | |
| Rzuty | |
 |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Sikorsky S-64 Skycrane – ciężki dwusilnikowy dźwig latający zaprojektowany przez Sikorsky Aircraft Corporation dla Armii Stanów Zjednoczonych. Był on produkowany w wersji wojskowej jako CH-54 Tarhe i cywilnej jako Sikorsky S-64, a później (aż do dzisiaj), na licencji przez amerykańsko-kanadyjskie konsorcjum Erickson Air-Cran jako Erickson S-64. Nazwa "Tarhe", pochodzi od imienia osiemnastowiecznego wodza indiańskiego plemienie Wyandot. Przydomek cywilnej wersji "Skycrane" oznacza w tłumaczeniu "podniebny dźwig".
Spis treści |
Historia [edytuj]
Sikorsky [edytuj]
Sikorksy S-64 został zaprojektowany jako rozszerzona wersja prototypu śmigłowca Sikorsky S-60. S-64 wyposażony jest w sześciopłatowy wirnik, a napęd stanowią dwa silniki turbinowe Pratt & Whitney. Prototyp S-64 pierwszy raz wzniósł się w powietrze 9 maja 1962, a następnie dwa egzemplarze testowane były przez niemieckie siły zbrojne. Choć ostatecznie Niemcy nie złożyli zamówienia, Armia Stanów Zjednoczonych postanowiła nabyć na początek sześć śmigłowców S-64A (z oznaczeniem YCH-54A Tarhe). Siedem wersji S-64E zostało zaprojektowane na rynek cywilny.
Erickson [edytuj]
W roku 1992 licencję na śmigłowiec S-64E nabyła specjalnie w tym celu utworzona firma Erickson Air-Crane. Od tego czasu jest ona producentem i największym na świecie użytkownikiem S-64. W czasie produkcji Erickson Air-Crane dokonała aż 1359 zmian w konstrukcji kadłuba i oprzyrządowaniu, co jednak związane było bardziej z modernizacją helikoptera, niż odniosło realny wpływ na jego możliwości. Największą jednak modyfikacją jakiej dokonał nowy producent było stworzenie możliwości doczepienia zbiornika wody lub substancji gaśniczych o pojemności 10.000 litrów, co sprawiło, iż S-64 perfekcyjnie sprawdza się w gaszeniu pożarów. Flota Erickson Air-Crane dzierżawiona jest na krótszy bądź dłuższy czas setkom firm, organizacji humanitarnych i instytucji państwowych na całym świecie, gdzie S-64 biorą udział w największych budowach, akcjach humanitarnych, czy działaniach ratowniczo-gaśniczych. Obecnie w produkcji znajduje się najnowsza wersja S-64F. Ericsson Air-Crane zajmuje się również modernizacją starszych wersji wojskowych CH-54 i S-64. Każdemu wyprodukowanemu egzemplarzowi S-64 nadawane jest imię. Najszerzej znany jest S-64 "Elvis", używany miedzy innymi w walce z pożarami w Australii. Tego typu przydomki otrzymują również maszyny eksploatowane przez inne firmy, takie jak Siller Brothers. Erickson S-64E nazwany "Olga" został wykorzystany do montażu górnej części CN Tower w Toronto.
Wersje [edytuj]
Sikorsky [edytuj]
- S-64 - pierwszy prototyp do prób w locie
- YCH-54A/S-64A - seria prototypowa, obejmująca 6 egzemplarzy
- CH-54A - pierwsza wersja wojskowa, z silnikiem turbinowym T-73-P1 o mocy 3,400 kW, wyprodukowano 54
- CH-54B - cięższa wersja CH-54A, z silnikiem T-73-P700 o mocy 3,600 kW i dwupłatowym śmigłem, zbudowano 29 sztuk
- S-64E - pierwsza wersja cywilna, 6 unowocześnionych przez Sikorskiego S-64A, 1 nowy wyprodukowany przez Erickson AirCrane
Erickson [edytuj]
- S-64E - powstał jeden egzemplarz
- S-64E - obecnie produkowana wersja z dwoma silnikami Pratt & Whitney JFTD12-5A
