Vukovar

Vukovar
Vukovar
Państwo	Chorwacja
Županija	Vukovarsko-srijemska
Burmistrz	Zdenka Buljan
Położenie	45°21′N 19°0′E
Wysokość	108 m n.p.m.
Ludność (2001) • liczba ludności	31 670
Nr kierunkowy	032
Kod pocztowy	32 000
Położenie na mapie Chorwacji Vukovar
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Vukovar

Vukovar – miasto leżące nad Dunajem we wschodniej Chorwacji (Slawonii) przy granicy z Serbią. Zamieszkuje je około 30 tys. mieszkańców 2003. Port rzeczny oraz ośrodek przemysłu włókienniczego (produkcja pończoch) oraz spożywczego. Stolica administracyjna Vukovarsko-srijemskiej županiji.

Historia

Pierwsze wzmianki historyczne pochodzą z początku XIII w..

Wojna w Jugosławii

Miasto zostało prawie całkowicie zniszczone podczas walk chorwacko-serbskich w 1991 roku. Liczące przed tą wojną ponad 45 tys. mieszkańców miasto było prężnym ośrodkiem kulturalnym i gospodarczym wschodniej części Slawonii. Działał tu m.in. jeden z ważniejszych portów na Dunaju, planowano też budowę kanału śródlądowego mającego połączyć Vukovar z Bosanskim Šamacem. Miasto odgrywało również rolę w turystyce.

Jesienią 1991 nazwa tego miasta nie schodziła z pierwszych stron gazet. Toczyły się tam bowiem walki między federalną armią jugosłowiańską wspartą serbskimi ochotnikami, a broniącymi miasta oddziałami ochotników i żołnierzy chorwackich. Vukovar był jednym z punktów zapalnych wojny bałkańskiej. Zamieszkiwali ją nie tylko Chorwaci, ale też około 30% Serbów.

Siły walczących o Vukovar były nierówne. Po stronie chorwackiej miasta broniło ok. 1000 ochotników i żołnierzy. Serbów było kilkakrotnie więcej. Po blisko trzech miesiącach ostrzału artyleryjskiego, 16 listopada 1991, Serbowie ruszyli do generalnego szturmu na miasto. Następnego dnia dowództwo broniących Vukovaru oddziałów chorwackich ogłosiło kapitulację. Podczas walk zginęło ponad 7500 ludzi (głównie cywili - mieszkańców miasta). Większość pozostałych uciekła. Ci, którzy pozostali w Vukovarze, po zdobyciu go przez Serbów zostali zamordowani i pochowani w masowych grobach.

Masakra szpitala

W listopadzie 1991 r. doszło do masakry rannych w szpitalu w Vukovarze. Armia Jugosłowiańska i paramilitarne czety serbskie strzelały wprost do leżących, ciężko rannych ludzi, natomiast 255 lżej rannych Chorwatów i przedstawicieli innych nieserbskich narodowości oraz szpitalny personel wyprowadzono i przewieziono do miejscowości Ovcara, 5 km na południe od Vukovaru. Tam bito ich i torturowano. W nocy z 20 na 21 listopada serbscy żołnierze wywieźli ofiary w 10-, 20-osobowych grupach w bezludne miejsce, gdzie wszystkich rozstrzelali, a ciała wrzucili do masowego grobu. Rok później grób odnalazła misja ONZ kierowana przez Tadeusza Mazowieckiego.

Po wojnie

Przez następnych sześć lat Vukovar pozostawał w rękach Serbów i dopiero w wyniku negocjacji pokojowych w 1998 przekazano go Chorwacji.

Obrona miasta urosła w legendę - Vukovar został ogłoszony chorwackim gradem herojem, czyli miastem-bohaterem, i wszedł na listę narodowych świętości Chorwacji.

Obecny Vukovar powoli się odbudowuje - powstaje m.in. nowe centrum miasta.

W listopadzie 2010 prezydent Serbii Boris Tadić przybył do miasta i przeprosił w imieniu swego państwa za dokonane w 1991 zbrodnie - złożył także kwiaty w miejscu masakry pacjentów szpitala.

Zabytki

Miasto posiada zabytki z XVIII w. takie jak klasztor franciszkanów z kościołem św. Filipa i Jakuba, cerkiew św. Mikołaja, kaplica św. Roka czy późnobarokowy pałac rodziny Elk. W mieście znajduje się muzeum archeologiczne z ekspozycją przedmiotów znalezionych na terenie wykopalisk w miejscowości Vucedol.

Miasta partnerskie

• Bač, Serbia
• Dubrownik, Chorwacja

Linki zewnętrzne

• Strona internetowa (chorw.)