Wawrzyniec Lewandowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Wawrzyniec Lewandowski (ur. 8 sierpnia 1831 w Łaskarzewie, zm. 4 sierpnia 1864) – polski ksiądz katolicki, uczestnik powstania styczniowego, brat stryjeczny pułkownika Walentego Lewandowskiego, naczelnika wojskowego województwa podlaskiego w powstaniu styczniowym.

Przed powstaniem styczniowym[edytuj | edytuj kod]

Był synem Jana Lewandowskiego, kuśnierza oraz Marianny z Mrozów Lewandowskiej. Po ukończeniu szkoły elementarnej w Łaskarzewie, kształcił się w gimnazjum w Siedlcach, następnie wstąpił do Seminarium Duchownego w Janowie Podlaskim. Był kolegą seminaryjnym innego późniejszego powstańca, księdza Stanisława Brzóski. Święcenia kapłańskie przyjął 3 maja 1856 roku. Został wikarym w Górznie, później w Rozbitym Kamieniu. Od lipca 1863 roku mianowany proboszczem parafii Seroczyn.

Działalność powstańcza[edytuj | edytuj kod]

Podczas powstania styczniowego był członkiem komitetu powstańczego. Na plebanii ukrywał broń, dostarczał ukrywającym się w lesie powstańcom z oddziału ks. Brzóski żywność. Wśród parafian uważany był za wzór patrioty. Głosił kazania w "podniosłym duchu patriotyzmu".

Aresztowany 9 lipca 1864 roku. 28 lipca roku Fiodor Berg, namiestnik Audytoriatu Polowego skazał księdza Wawrzyńca Lewandowskiego na śmierć za "podburzające kazania i rozkaz uwolnienia dwóch powstańców" zatrzymanych przez właściciela majątku we wsi Kamieniec, Rudnickiego. Byli to: Stanisław Bojanek pochodzący z Latowicza oraz Wincenty Szczuka. Wyrok przez powieszenie został wykonany publicznie 4 sierpnia 1864 o godzinie 6.00 po południu. Ciało wrzucono do dołu, mogiłę stratował oddział Kozaków, żeby parafianie nie wiedzieli, w którym miejscu pochowany jest ksiądz. Miejsce pochówku zostało jednak pomysłowo zaznaczone przez kilku mieszkańców Seroczyna.

Pamięć o bohaterze[edytuj | edytuj kod]

W okresie międzywojennym pamięć o bohaterze powstania styczniowego była bardzo żywa wśród mieszkańców miejscowości. Mogiłę przyozdabiano kwiatami, następnie ufundowano tablicę marmurową i pomnik. W roku 1925 rozpoczęto budowę szkoły podstawowej, ku czci księdza. W roku 1938 odbyła się uroczystość poświęcenia szkoły i odsłonięcia pomnika, którego w imieniu premiera Felicjana Sławoj Składkowskiego, dokonał starosta siedlecki, Stanisław Guliński.