Zatoka Moreton

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Zatoka Moreton
Moreton Bay
Położenie zatoki na mapie Australii
Położenie zatoki na mapie Australii
Państwo  Australia
Stan  Queensland
Lokalizacja Ocean Spokojny
Powierzchnia 1523 km²
Wymiary 125 × 35 km
Głębokość
• średnia

6,8 m
Położenie na mapie Queensland
Mapa lokalizacyjna Queensland
Zatoka Moreton
Zatoka Moreton
Położenie na mapie Australii
Mapa lokalizacyjna Australii
Zatoka Moreton
Zatoka Moreton
Ziemia 27°16′07″S 153°15′11″E/-27,268611 153,253056Na mapach: 27°16′07″S 153°15′11″E/-27,268611 153,253056

Zatoka Moreton (ang. Moreton Bay) – zatoka na wschodnim wybrzeżu Australii, 19 km od Brisbane w stanie Queensland.

Historia odkrycia[edytuj | edytuj kod]

Obszar zatoki oraz wysp położonych w tym regionie początkowo były zamieszkiwane przez aborygenów, którzy nazywali zatokę Quandamooka. Zatoka i zamykające ją wyspy były widziane przez Jamesa Cooka w maju 1770 r. Zarówno sama zatoka jak i największa, północna wyspa (Moreton), nazwane zostały na cześć Lorda Mortona, przewodniczącego Royal Society i znanego patrona nauki[1]. Pojawienie się litery „e” w nazwie spowodowane było błędem drukarskim w wydanym sprawozdaniu z podróży Cooka, którego już później nie prostowano.

Rejon zatoki Moreton był po raz pierwszy eksplorowany przez wyprawę M. Flindersa, który 17 lipca 1799 r. wylądował w miejscu zwanym dziś Woody Point, ok. 20 km na północ od obecnego centrum Brisbane. Miejsce to nazwał Red Cliff Point, od zabarwionych na czerwony kolor skał klifu, widocznego z zatoki. W 1823 r. zatokę badał z polecenia ówczesnego gubernatora Nowej Południowej Walii, sir Thomasa Brisbane’a, angielski żeglarz i podróżnik John Oxley, który rok później wrócił tu, by spenetrować ujście rzeki Brisbane.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Wyspy położone na południu zatoki

Zatoka Moreton powstała około 6000 lat temu w wyniku podnoszenia się poziomu morza. Zatoka rozciąga się na długości około 160 km od Caloundra na północy do Surfers Paradise na południu. Od Pacyfiku oddzielona jest łańcuchem trzech większych wysp: Moreton (na północy), North Stradbroke oraz South Stradbroke (na południu). W sumie na obszarze zatoki znajduje się 360 wysp. Najwięcej osób mieszka na wyspach w południowym regionie zatoki, m.in. na wyspach: Russell, Macleay, Lamb i Karragarra. W przeszłość wyspa Peel była wykorzystywana jako miejsce kwarantanny. Zatoka jest płytka i piaszczysta. Kanał żeglugowy, który przebiega przez północną części zatoki zapewnia łączność z portem w Brisbane.

Obszary chronione[edytuj | edytuj kod]

Manly w czasie odpływu

Zgodnie z konwencją ramsarską cześć Zatoki Moreton znajduje się na liście mokradeł o znaczeniu międzynarodowym.

W marcu 2009 doszło do wycieku 100 ton ropy oraz 30 ton paliwa i innych substancji toksycznych.

Flora i fauna[edytuj | edytuj kod]

Rejon zatoki zamieszkuje wiele morskich zwierząt, np.: wieloryby, delfiny, diugonie, rekiny i żółwie. Diugonie oraz żółwie są zagrożone ze względu na częste kolizje z łodziami motorowymi[2].

Zatoka stanowi popularne miejsce wśród wędkarzy. Pozyskiwane są z niej również różne „owoce morza”, np. homary Thenus orientalis, które są serwowane w wielu restauracjach w Queensland.

Nad zatoką rośnie endemiczny gatunek, figowiec wielkolistny.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Environmental Protection Agency (Queensland) (2000). Heritage Trails of the Great South East. State of Queensland, s. 4, ISBN 0-7345-1008-X.
  2. [1] Queensland Government, Environmental Protection Agency Marine Parks.