Łęgowo (wieś w powiecie iławskim)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Łęgowo
Zabytkowy kościół pw. Niepokalanego Poczęcia NMP
Zabytkowy kościół pw. Niepokalanego Poczęcia NMP
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat iławski
Gmina Kisielice
Liczba ludności (2005) 690
Strefa numeracyjna (+48) 55
Tablice rejestracyjne NIL
SIMC 0150863
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Łęgowo
Łęgowo
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Łęgowo
Łęgowo
Ziemia53°38′09,6720″N 19°17′32,6310″E/53,636020 19,292397

Łęgowowieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, w gminie Kisielice. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa elbląskiego.

Warto zwrócić uwagę, że już od XIV wieku w miejscowości wykorzystywano naturalną siłę wiatru, budując wiatraki. Idea ta powróciła współcześnie. Obecnie na terenie wsi powstają liczne elektrownie wiatrowe.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Łęgowo jest wymieniona po raz pierwszy w dokumencie z 1 stycznia 1313 roku, jako miejscowość granicząca z Wałdowem. W dokumencie z 1315 roku Łęgowo nazwane jest łacińską nazwą "villa" - wieś, natomiast dokument z roku 1377 mówi o tym, że kapituła pomezańska nadała Clavesowi Ponintsi prawo budowy wiatraka. Zachowany w archiwum akt lokacyjny wsi Langenau (Łęgowo), wystawionej w roku 1387 przez kapitułę pomezańską, zawiera wiadomości o istnieniu folwarku o powierzchni 17 ha. Wieś posiadała grunty o powierzchni 131 włók. Cztery z nich należały do sołtysa, który był założycielem wsi, a cztery do parafii. We wsi były wtedy już dwie karczmy, płacące do kasy kapitału pełny czynsz. W czasie wojny głodowej w roku 1414 wieś została zniszczona; podobnie w czasie wojny trzynastoletniej (1453 - 1466). Potwierdza to wykaz z roku 1543, w którym mówi się, że w Łęgowie jest 130 włók opuszczonych, kościół zniszczony, a wieś przyłączona do parafii kisielickiej. W tym czasie (od 1532 roku) Łęgowo należało do biskupa Georgia Polenza, który w 1550 roku przekazał je swemu synowi Teofilowi Starszemu, a ten z kolei przekazał je swemu bratu Fryderykowi. Po śmierci ojca w 1599 roku Fryderyk przeniósł się do Kamieńca, a Łęgowo ofiarował swemu młodszemu bratu Aleksandrowi, który w latach 1600-1604 z kamienia polnego i cegły wybudował nowy kościół, doprowadzi do utworzenia na nowo parafii łęgowskiej.

W latach 1740-1750 Samuel von Polenz zachwycony okazałością rezydencji Finkensteinów w Kamieńcu, przebudował pałac w Łęgowie na wzór pałacu kamienieckiego. W roku 1789 Łęgowo było wsią szlachecką z folwarkiem, młynem i kościołem ewangelickim. Liczyło 53 domy mieszkalne. W roku 1830 Lina von Polenz poślubiła Alberta von Benckendorf und von Hindenburg, dziedzica niedalekiego majątku Neudeck (Ogrodzieniec). W wyniku tego mariażu Łęgowo weszło w skład rozległych dóbr ziemskich rodu Hindenburgów. Nowi właściciele w 1862 roku przebudowali dotychczasowy dwór Polenzów i postawili w jego miejsce neogotycki pałac, obecnie nieistniejący. W roku 1857 zmieniono konstrukcję wieży kościoła z niderlandzkiego renesansu w neogotyk. Kościół, zgodnie z ostatnią wolą prezydenta Rzeszy, Paula von Hindenburg, został odnowiony i wyremontowany w latach 1934-1936.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • Kościół, wybudowany w latach 1600-1604, odnowiony i wyremontowany w latach 1934-1936, jest wpisany do rejestru zabytków.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Artykuł "Dawno temu...", Gazetka lokalna "Łęgowo" (pod red. Jana Wójcika), nr 1 / styczeń 2006