Łunna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Łunna
Лунна
Ilustracja
Państwo  Białoruś
Obwód Flag of Hrodna Voblasts.svg grodzieński
Populacja (1921)
• liczba ludności

1884
Kod pocztowy 231606
Położenie na mapie obwodu grodzieńskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu grodzieńskiego
Łunna
Łunna
Położenie na mapie Białorusi
Mapa lokalizacyjna Białorusi
Łunna
Łunna
Ziemia53°27′N 24°16′E/53,450000 24,266667
Portal Portal Białoruś

Łunna (biał. Лунна) – wieś (dawniej miasteczko[1], obecnie agromiasteczko) na Białorusi, w obwodzie grodzieńskin, w rejonie mostowskim, centrum administracyjne miejscowego sielsowietu.

Miasto lokowała królowa Bona Sforza w 1530 roku[2]. Miasto królewskie ekonomii grodzieńskiej położone było w końcu XVIII wieku w powiecie grodzieńskim województwa trockiego[3].

Za II Rzeczypospolitej w województwie białostockim, w powiecie grodzieńskim. Siedziba wiejskiej gminy Łunna. W 1921 roku wieś liczyła 1884 mieszkańców[4].

W 2009 roku w Łunnie mieszkało 961 mieszkańców[5].

Dwór Wola[edytuj | edytuj kod]

Niegdyś pół kilometra od Łunny była wieś Wola, obecnie wchłonięta przez agromiasteczko. Dobra te, o powierzchni około 400 ha, w XIX wieku należały do rodziny Krzywickich. Na przełomie XIX i XX wieku stały się własnością Edwarda Tarasowicza, ostatniego właściciela majątku przed 1939 rokiem.

W 1832 roku Krzywiccy wybudowali tu klasycystyczny dwór na wysokim podmurowaniu. Budowa nie została ukończona: wzniesiono dziewięcioosiowy korpus główny i lewe skrzydło. W centralnej części korpus posiadał pięterko o szerokości trzech osi, tej samej szerokości był portyk w wielkim porządku o sześciu toskańskich kolumnach stojących na planie półkola. Dom był przykryty gładkim, czterospadowym dachem gontowym. Lewe skrzydło było sześcioosiowe. Przez znaczną część drugiej połowy XIX wieku dwór był niezamieszkany i niszczał, dopiero na początku XX wieku został odnowiony, jednak znów zniszczony w czasie I wojny światowej. W 1928 roku właściciele ponownie wyremontowali dom. Miał on wtedy układ dwutraktowy, po lewej stronie z korytarzem pośrodku. W części centralnej był obszerny hall ze schodami, a od strony parku – trzyokienny salonik.

Dwór stał w trzyhektarowym parku. Do domu prowadziła od bramy szeroka aleja topolowa. Przed nim był wielki gazon, podobny gazon był po stronie ogrodowej, opadającej ku rzeczce, przez którą przerzucono dwa mostki, prowadzące do dalszej części ogrodu[6].

Majątek Wola koło Łunny został opisany w 3. tomie Dziejów rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej Romana Aftanazego[6].

Przypisy

  1. Łunna w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. V: Kutowa Wola – Malczyce. Warszawa 1884.
  2. Stanisław Alexandrowicz, Geneza i rozwój sieci miasteczek Białorusi i Litwy do połowy XVII w., w: Acta Baltico‑Slavica t. 7, 1970, s. 94.
  3. Вялiкi гicтарычны атлас Беларусi Т.2, Mińsk 2013, s. 97.
  4. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom V - Województwo Białostockie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1924
  5. Liczby ludności miejscowości obwodu grodzieńskiego na podstawie spisu ludności wg stanu na dzień 14 października 2009 roku (ros.). [dostęp 2017-10-22].
  6. a b Wola koło Łunny. W: Roman Aftanazy: Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej. Wyd. 2, przejrzane i uzupełnione. T. 3: województwo trockie, Księstwo Żmudzkie, Inflanty Polskie, Księstwo Kurlandzkie. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1992, s. 158–160. ISBN 830403784X.