Żwirkowisko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Żwirkowisko to miejsce tragicznej śmierci 11 września 1932 polskich pilotów Stanisława Wigury i Franciszka Żwirki w Cierlicku Górnym koło Cieszyna na Śląsku Cieszyńskim, na terenie ówczesnej Czechosłowacji.

Powstały po wojnie pomnik upamiętniający miejsce wypadku

Historia[edytuj]

Wypadek polskich pilotów miał miejsce podczas ich przelotu na zlot lotniczy do Pragi. Podczas gwałtownej burzy nastąpiło oderwanie skrzydła ich samolotu RWD-6 i maszyna runęła na ziemię. Obaj piloci zginęli na miejscu.

W miejscu tragicznego wydarzenia ustawiono początkowo brzozowy krzyż ze śmigłem i pozostawiono zakonserwowane pnie świerków, o które roztrzaskał się samolot. Utworzono także symboliczne mogiły lotników.

W roku 1935 wybudowano małe mauzoleum i bramę z napisem "Żwirki i Wigury start do wieczności". Autorami pomnika byli budowniczy Rygiel z Frysztatu, rzeźbiarze: Julius Pelikán z Ołomuńca i Jan Raszka. Dzwon ufundowano ze składek czytelników Ilustrowanego Kuriera Codziennego. Wkrótce Żwirkowisko stało się miejscem kultu polskości na Zaolziu.

Po zajęciu Czechosłowacji przez Niemców w grudniu 1940 rozebrano mauzoleum i zniszczono cały teren. Udało się ocalić pamiątkowy kamień i napis z bramy.

Po zakończeniu II wojny światowej rozpoczęto próby odtworzenia Żwirkowiska. Odbywały się one przy nikłym zainteresowaniu strony czeskiej. W końcu wybudowano pomnik, jednak do 1957 istniał na nim napis "Pamięci lotników, którzy zginęli w walce z faszyzmem", dopiero później zmieniono go. Uporządkowano także symboliczne mogiły.

W roku 1992 przy dużym udziale Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego na Zaolziu otworzono Dom Żwirki i Wigury, w którym znajduje się sala poświęcona historii lotnictwa oraz restauracja.

Co roku na Żwirkowisku organizowane są obchody rocznicy śmierci polskich lotników.

Galeria[edytuj]