Alderamin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Alderamin
α Cephei
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór Cefeusz
Rektascensja 21h 18m 34,772s
Deklinacja +62° 35′ 08,07″
Paralaksa (π) 0,06650 ± 0,00011[1]
Odległość 49,795 ± 0,084 ly
15,267 ± 0,026 pc
Wielkość obserwowana 2,460 ± 0,009m
Ruch własny (RA) 150,55 ± 0,09 mas/rok
Ruch własny (DEC) 49,09 ± 0,09 mas/rok
Prędkość radialna −15,8 ± 1,1 km/s
Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy karzeł
Typ widmowy A8 Vn
Masa 1,9 M[2]
Promień 2,5 R[2]
Jasność 18[2] L
Okres obrotu <0,5 d[2]
Prędkość obrotu 246[2] km/s
Temperatura 7600[2] K
Alternatywne oznaczenia
Oznaczenie Flamsteeda: 5 Cephei
2MASS: J21183475+6235081
Bonner Durchmusterung: BD +61°2111
Fundamentalny katalog gwiazd: FK5 803
Boss General Catalogue: GC 29848
Katalog Gliesego: GJ 826
Katalog Henry’ego Drapera: HD 203280
Katalog Hipparcosa: HIP 105199
Katalog Jasnych Gwiazd: HR 8162
SAO Star Catalog: SAO 19302
GCTP 5139.00

Alderamin (α Cep) – najjaśniejsza gwiazda gwiazdozbiorze Cefeusza (wielkość gwiazdowa: 2,46m), jej odległość od Słońca to około 50 lat świetlnych.

Nazwa[edytuj]

Tradycyjna nazwa gwiazdy, Alderamin, wywodzi się od arabskiego الذراع اليمين al-dhirā‘ al-yamīn, co oznacza „prawe przedramię”. Zapewne nazwa ta była pierwotnie odnoszona do Kastora w gwiazdozbiorze Bliźniąt, a potem została zniekształcona przez tłumacza i przez pomyłkę przylgnęła do alfa Cephei[2]. Grupa robocza Międzynarodowej Unii Astronomicznej do spraw uporządkowania nazewnictwa gwiazd zatwierdziła użycie nazwy Alderamin dla określenia tej gwiazdy[3].

Charakterystyka[edytuj]

Alderamin jest białą gwiazdą ciągu głównego (karłem) o typie widmowym A8 V, który mógł już zacząć ewoluować w podolbrzyma. Masa tej gwiazdy jest około 1,9 raza większa od masy Słońca, a jej promień to obecnie 2,5 R. Gwiazda ta ma temperaturę powierzchni sięgającą 7600 K, jej jasność jest 18 razy większa od Słońca. Gwiazda obraca się wokół osi 125 razy szybciej niż Słońce, co zapobiega separacji pierwiastków w gwieździe (typowej dla gwiazd tego rodzaju) i może mieć związek z jego aktywnością magnetyczną (nietypową dla gwiazd tego rodzaju). Alderamin emituje podobną ilość promieniowania rentgenowskiego co Słońce[2].

Około roku 7500 n.e., z uwagi na precesję osi ziemskiej, Alderamin zajmie na sferze niebieskiej miejsce Gwiazdy Polarnej (dokładniej znajdzie się o 3° od północnego bieguna niebieskiego). Poprzednio znajdował się w tym położeniu 20 000 lat temu[2].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy[edytuj]

  1. Alderamin w bazie SIMBAD (ang.)
  2. a b c d e f g h i Jim Kaler: Alderamin (ang.). STARS. [dostęp 2016-11-02].
  3. Eric Mamajek, Beatriz Garcia, Duane Hamacher, Thierry Montmerle i inni. „Bulletin of the IAU Working Group on Star Names”. 2, s. 4, październik 2016. Międzynarodowa Unia Astronomiczna.