Aleksander Główka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Aleksander Główka
Arga
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 12 grudnia 1921
Skierniewice
Zawód ekonomista, księgowy, nauczyciel
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (od 1941) Złoty Krzyż Zasługi Medal za Długoletnie Pożycie Małżeńskie Krzyż Partyzancki Krzyż Armii Krajowej Złoty Krzyż „Za Zasługi dla ZHP”

Aleksander Główka, (ur. 12 grudnia 1921 w Skierniewicach), syn Ignacego i Wiktorii z Waniaków. Uczestnik walk z hitlerowskim okupantem w Skierniewicach, pseudonim Arga, w 2000 mianowany na stopień kapitana. Żołnierz AK, działacz harcerski Szarych Szeregów w Skierniewicach. Od 1992 członek Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Okręg Warszawa- Zachód, Środowisko Skierniewice. Od 1994 członek Stowarzyszenia Szarych Szeregów, prezes Zarządu Oddziału w Skierniewicach. Działacz harcerski, harcerz w stopniu harcmistrza; zasłużony działacz społeczny. Honorowy Obywatel Skierniewic.

Nauka szkolna, studia[edytuj]

Szkołę Powszechną nr 2 w Skierniewicach ukończył 24 czerwca 1935. Uczęszczał następnie do 4-klasowej Koedukacyjnej Szkoły Handlowej Polskiej Macierzy Szkolnej w Skierniewicach którą ukończył w roku 1939. Po wojnie kończył studia w Szkole Głównej Handlowej (Szkoła Główna Planowania i Statystyki) w Warszawie przy ul. Rakowieckiej, ukończył je 23 stycznia 1953 roku z tytułem magistra nauk ekonomicznych (a rozpoczął w 1943 w tej samej uczelni, która miała wówczas nazwę I Miejska Szkoła Handlowa w Warszawie często nazywana Szkołą Lipińskiego). Zajęcia w tej szkole odbywały się w Związku Spółdzielni Rolniczych „Rolnik” przy Placu Kopernika. Dopiero po wojnie zdał maturę w Gimnazjum i Liceum Przyrodniczym w Płocku. 7 listopada 1952 ukończył także studia w Szkole Głównej Służby Zagranicznej w Warszawie przy ul. Wawelskiej.

Działalność w Związku Harcerstwa Polskiego[edytuj]

Do Związku Harcerstwa Polskiego wstąpił w 1932 zdobywając w 1938 roku stopień Harcerza Rzeczypospolitej. W 1939 pełnił funkcje drużynowego 31. Mazowieckiej Drużyny Harcerzy im. Jana III Sobieskiego oraz członka Komendy Hufca ZHP w Skierniewicach. W sierpniu 1939 wspólnie z dh. Wacławem Medyńskim organizował Pogotowie Wojenne Harcerzy w Skierniewicach, które od 16 sierpnia do końca września 1939 pełniło służbę na rzecz miasta i wojska.

Działalność konspiracyjna[edytuj]

Władze ZHP zadecydowały o kontynuowaniu od 27 września 1939 działalności organizacyjnej w warunkach konspiracji, rozpoczął więc organizowanie harcerstwa szaroszeregowego w rodzinnym mieście. Od października 1939 członek i organizator zastępów szaroszeregowych – ZHP Szare Szeregi, członek Komendy Hufca Skierniewice. Rozkazem z września 1943 harcmistrz Manfred Szmigielski ("Szwed") – komendant "Ula Puszcza" (Chorągwi Mazowieckiej Szarych Szeregów) mianował go (już wówczas podharcmistrza) komendantem "Roju Wilkołak" (konspiracyjnego Hufca Skierniewice) i był nim do lutego 1945, organizując m.in. szereg działań dywersyjnych i akcji zbrojnych, w których sam uczestniczył. Od 2 stycznia 1940 żołnierz Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej. Przeszedł szkolenie wojskowe i instruktorskie – harcerskie. Kurs podoficerski w ZWZ odbył w 1941, w 1942 zaliczył kurs "Szkoły za lasem" z nominacją na stopień podharcmistrz. W latach 1942 – 1943 odbył szkolenie wojskowe w podchorążówce "Agricola" (klasa "Ewa") i ukończył je w stopniu kaprala podchorążego. W latach 1943-1945 był dowódcą plutonu specjalnego w batalionie "Fabryka" w Obwodzie "Sroka", pełniącego służbę logistyczną na rzecz dowództwa. Z ramienia komendy obwodu prowadził szkolenie drużyn sabotażu Szarych Szeregów. Od 14 września 1944 do 17 stycznia 1945 walczył w oddziale partyzanckim "Łókosa" (Bolesława Kieresińskiego – organisty w Puszczy Mariańskiej). Służbę w Armii Krajowej ukończył 17 stycznia 1945 w stopniu podporucznika.

Praca zawodowa[edytuj]

Pracę konspiracyjną łączył z pracą zawodową najpierw w skierniewickiej Straży Ogniowej od 1940 do 1941 (tam odbył konspiracyjne szkolenie podoficerskie) a potem w Zarządzie Miejskim w Skierniewicach na stanowisku Sekretarza Miejskiego Aresztu Policyjnego (od l maja 1941 do 30 września 1942). Następnie, na rozkaz dowódcy batalionu AK Antoniego Ratyńskiego "Biedy" został urzędnikiem Wehrmachtsliegenschaft (gospodarstwo wojskowe) w Dąbrowicach (od l października 1942 do 30 września 1944). W końcowym okresie hitlerowskiej okupacji pracował w skierniewickiej Spółdzielni Rolniczo-Handlowej „Rolnik” zajmując się skupem wełny, warzyw i owoców. Równolegle działał w Radzie Głównej Opiekuńczej – organizacji charytatywnej tolerowanej przez Niemców i Ośrodku Pomocy Uciekinierom z Warszawy, który mieścił się na terenie cegielni w Skierniewicach. 1 września 1945 został nauczycielem Państwowego Gimnazjum Kupieckiego w Skierniewicach na podstawie tzw. półdyplomu SGH. Był też opiekunem 79. Mazowieckiej Drużyny Harcerzy aż do likwidacji w 1949 harcerstwa starszego i podporządkowania go tzw. Organizacji Harcerskiej. Prawie 30 lat do 1974 pracował w zawodzie nauczycielskim, jako nauczyciel i dyrektor szkół ekonomicznych w Skierniewicach i Zgierzu (tu od 1 listopada 1964 do 31 października 1974 był dyrektorem Liceum Ekonomicznego, mianowanym przez Ministra Oświaty a wyłonionym w drodze konkursu). Działał w strukturach doskonalenia nauczycieli, w Komisji Oceny Programów i Podręczników przy Ministerstwie Oświaty (w latach 1957-1974). Od 1 listopada 1974 pracował w Wydziale Kultury Fizycznej i Turystyki Prezydium Rady Narodowej m. Łodzi, był kierownikiem Wojewódzkiego Funduszu Turystyki a następnie zastępcą dyrektora Przedsiębiorstwa Turystycznego "Łódź". Na emeryturę przeszedł od 1 stycznia 1982.

Działalność społeczna[edytuj]

Poza pracą zawodową realizował się w działalności społecznej w:

Nadal organizuje spotkania z młodzieżą szkolną i uczestniczy w nich przekazując jej etos Armii Krajowej. Jego staraniem w 1993 w Kościele Garnizonowym w Skierniewicach zostały umieszczone 3 tablice ku czci poległych żołnierzy Powstania Warszawskiego i AK-owców pomordowanych w Skierniewicach. Organizuje coroczne zloty żołnierzy AK – Szarych Szeregów w Skierniewicach. Mimo zaawansowanego wieku (prawie 90 lat) uczestniczy zawsze w uroczystościach państwowych i kombatanckich oraz dba o miejsca pamięci narodowej. Bardzo aktywny członek środowiska Skierniewickiego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.

Publikacje[edytuj]

Autor publikacji:

  • Harcerze i harcerki Szarych Szeregów – pod red. Aleksandra Główki wydana w 1995,
  • Stowarzyszenie Szarych Szeregów Oddział Skierniewice Album pod red. Aleksandra Główki, WING Łódź 2001, ​ISBN 83-86747-72-2
  • Aleksander Główka Życie to moja przygoda, Łódź 2009 Marron Edition ​ISBN 978-83-60405-02-4​, będącej autorskim zapisem zarówno literacko potraktowanego biogramu (cz. I „W kręgu bliskich”) jak i zapisów wędrówek przez trzy kontynenty (cz. II „Pamiętniki subiektywne z podróży”).

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj]

Przypisy

Bibliografia[edytuj]

  • Michał Nowacki Było ich pięciu. Wspomnienia o dowódcach Szarych Szeregów ze Skierniewic Głos Skierniewic i okolicy, 2 października 2008 r., s.11
  • Kwestionariusz osobowy – kopia
  • Wniosek o nadanie orderu-odznaczenia – kopia
  • Życie to moja przygoda, Łódź 2009, ​ISBN 978-83-60405-02-4