Cymbarka mazowiecka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Cymbarka mazowiecka
ilustracja
Portret arcyksiężnej Cymbarki mazowieckiej, obraz Antoni Boys z ok. 1580 r.
Księżna austriacka
Jako żona Ernesta Żelaznego
Dane biograficzne
Dynastia Piastowie
Data urodzenia 1393/1395
Data śmierci 28 września 1429
Miejsce spoczynku Stift Lilienfeld
Ojciec Siemowit IV
Matka Aleksandra Olgierdówna

Cymbarka, (ur. między 1393 a 1395, zm. 28 września 1429 w Türnitz) – księżniczka mazowiecka z dynastii Piastów.

Druga z córek Siemowita IV i Aleksandry, siostry Władysława II Jagiełły.

25 stycznia 1412 poślubiła w Krakowie księcia austriackiego Ernesta Żelaznego, którego starszy brat Wilhelm był niegdyś narzeczonym królowej Jadwigi. Mariaż ten był częścią planów politycznych Jagiełły, zawiązania sojuszu z Habsburgami przeciwko Zygmuntowi Luksemburskiemu. Dzięki jej wstawiennictwu jej brat Aleksander został biskupem trydenckim. Słynęła z piękności i siły, podziwiana przez współczesnych, podobno rękoma gniotła orzechy, wyciskając z nich olej, i wbijała gwoździe, łamała podkowy[1]. Zapoczątkowała główną ernestyńską linię dynastyczną Habsburgów, wydając na świat dziewięcioro dzieci:

  • Fryderyka III (1415-1493), późniejszego cesarza
  • Małgorzatę (1416-1486), żonę księcia saskiego Fryderyka II
  • Albrechta VI (1418-1463), księcia Austrii
  • Aleksandra (ur. i zm. ok. 1420)
  • Rudolfa (zm. przed 1424)
  • Leopolda (zm. przed 1424)
  • Katarzynę (1424-1493), żonę margrabiego Badenii Karola I
  • Annę (zm. w październiku 1429)
  • Ernesta II (zm. w sierpniu 1432)

Według Ottona Habsburga, wieloletniej głowy rodu Habsburgów, od niej pochodzi dziedziczone od pokoleń zniekształcenie dolnej wargi, tzw. warga habsburska, widoczna (w mniej rażącej formie) u byłego króla Hiszpanii Jana Karola I. Jest to jednak pogląd nie poparty żadnymi dowodami. Cymbarka jako zdrowa kobieta, jedynie przez swą wielodzietność przyczyniła się do utrwalenia wadliwego genotypu Habsburgów. Nie ona jednak była nosicielką tej wady genetycznej. Prognatyzm w rodzinie Habsburgów występował już znacznie wcześniej a w sposób ewidentny np. u Rudolfa IV (1339-1365). Cechę tą utrwalił a nawet wzmocnił, praktykowany w rodzie przez wieki, zwyczaj ożenków wewnątrzrodzinnych, co w sposób oczywisty pociągnęło za sobą wszelkie niebezpieczeństwa chowu wsobnego[2].

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Trojden I
 
 
 
 
 
 
 
Siemowit III
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Maria
 
 
 
 
 
 
 
Siemowit IV
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Mikołaj II opawski
 
 
 
 
 
 
 
Eufemia opawska
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Anna raciborska
 
 
 
 
 
 
 
Cymbarka mazowiecka
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Giedymin
 
 
 
 
 
 
 
Olgierd Giedyminowic
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Jewna
 
 
 
 
 
 
 
Aleksandra Olgierdówna
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Aleksander twerski
 
 
 
 
 
 
 
Julianna twerska
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Anastazja halicka
 
 
 
 
 
 

Galeria[edytuj]

Przypisy

  1. Zaprutko-Janicka Aleksandra, Pudzian by się nie powstydził, czyli historyczne siłaczki, Ciekawostki Historyczne, dostęp 2015-10-26.
  2. Szymborski Krzysztof, Współczynnik wsobności, w: Polityka nr 28/2009 str.68-70

Bibliografia[edytuj]

  • Otto Habsburg, Karl V, Wien u. München 1971