Foka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Foka
Phoca[1]
Linnaeus, 1758[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – foka pospolita (P. vitulina)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ssaki

Podgromada

żyworodne

Infragromada

łożyskowce

Rząd

drapieżne

Podrząd

psokształtne

Infrarząd

Arctoidea

Parvordo

płetwonogie

Rodzina

fokowate

Rodzaj

foka

Typ nomenklatoryczny

Phoca vitulina Linnaeus, 1758

Synonimy
Gatunki

4 gatunki (w tym 2 wymarłe) – zobacz opis w tekście

Foka[7] (Phoca) – rodzaj dużego, morskiego ssaka z rodziny fokowatych (Phocidae).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w północnym Oceanie Atlantyckim, w wodach Ameryki Północnej i północnej Europy[8][9][10].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała samic 120–170 cm, samców 140–190 cm; masa ciała samic 65–120 kg, samców 85–140 kg; nowo narodzone foki mierzą 75–100 cm o ciężarze 7–12 kg[9].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Phoca: gr. φωκη phōkē „foka”[11].
  • Ambysus: etymologia niejasna, Rafinesque nie wyjaśnił znaczenia nazwy rodzajowej[12].
  • Arctias: gr. αρκτος arktos „niedźwiedź”; przyrostek -ιας -ias „specjalna cecha”[13].
  • Calocephalus: gr. καλος kalos „piękny”; -κεφαλος -kephalos „-głowy”, od κεφαλη kephalē „głowa”[14]. Gatunek typowy: Phoca vitulina Linnaeus, 1758.
  • Halicyon: gr. ἁλι- hali- „morski”, od ἁλς hals, ἁλος halos „morze”; κυων kuōn, κυνος kunos „pies”[15]. Gatunek typowy: Halicyon richardii[b] J.E. Gray, 1864.
  • Haliphilus: gr. ἁλι- hali- „morski”, od ἁλς hals, ἁλος halos „morze”; φιλος philos „miłośnik”, od φιλεω phileō „kochać”[15]. Gatunek typowy: Halichoerus antarcticus Peale, 1848 (= Phoca vitulina Linnaeus, 1758).

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie gatunki[8][7]:

Opisano również gatunki wymarłe:

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Nomen nudum.
  2. Podgatunek P. vitulina.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Phoca, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. C. Linnaeus: Systema naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Wyd. 10. T. 1. Holmiae: Impensis Direct. Laurentii Salvii, 1758, s. 38. (łac.).
  3. a b C.S. Rafinesque: Analyse de la nature, or, Tableau de l’univers et des corps organisés. Palerme: Aux dépens de l’auteur, 1815, s. 60. (fr.).
  4. F. Cuvier: Dictionnaire des sciences naturelles, dans lequel on traite méthodiquement des différens êtres de la nature, considérés soit en eux-mêmes, d’après l’état actuel de nos connoissances, soit relativement à l’utilité qu'en peuvent retirer la médecine, l’agriculture, le commerce et les artes. Suivi d’une biographie des plus célèbres naturalistes. T. 39. Paris; Strasbourg: F. G. Levrault; Le Normant, 1826, s. 544. (fr.).
  5. J.E. Gray. Notes on seals (Phocidae), including the description of a new seal (Halicyon richardii) from the West Coast of North America. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 1864, s. 28, 1864. (ang.). 
  6. J.E. Gray. Observations on the „Prodrome of a Monograph of the Pinnipedes, by Theodore Gill”. „The Annals and Magazine of Natural History”. Third series. 17 (102), s. 446, 1866. (ang.). 
  7. a b Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 154. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
  8. a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 446. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
  9. a b B. Stewart: Family Phocidae (Earless Seals). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 4: Sea Mammals. Barcelona: Lynx Edicions, 2014, s. 180–182. ISBN 978-84-96553-93-4. (ang.).
  10. D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Phoca. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-05-22]. (ang.).
  11. Palmer 1904 ↓, s. 532.
  12. Palmer 1904 ↓, s. 92.
  13. Palmer 1904 ↓, s. 116.
  14. Palmer 1904 ↓, s. 154.
  15. a b Palmer 1904 ↓, s. 307.
  16. E.T. Newton. On some new mammals from the Red and Norwich Crags. „Quarterly Journal of the Geological Society”. 46 (1–4), s. 446, 1890. DOI: 10.1144/GSL.JGS.1890.046.01-04.29. (ang.). 
  17. J.S. Zijlstra: procaspica Gadzhiev, 1961. Hesperomys project. [dostęp 2022-08-10]. (ang.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]