Górna Mezopotamia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jazira.png
Al-Dżazira

Górna Mezopotamia, także Dżezira, właściwie Dżazira (ar. الجزيرة, trl. Al-Ǧazīra, trb. Al-Dżazira, co oznacza "wyspę"); kurd. میزۆپۆتامیای سەروو, Mîzopotamyay Serû; tur. Yukarı Mezopotamya) – region wyżynny w północno-zachodnim Iraku, wschodniej Syrii i częściowo w południowo-wschodniej Turcji, w dorzeczu Tygrysu i Eufratu, część historycznej Mezopotamii. W okresie panowania kalifatu, od nazwy osiadłych plemion arabskich, słynącą z rozbójnictwa Górną Mezopotamię dzielono na ديار بكر, trl. Diyār Bakr, trb. Dijar Bakr nad górnym Tygrysem, ze stolicą w Amidzie (dziś zwanej w j. tureckim Diyarbakır), ديار ربيعة, trl. Diyār Rabīʿa, trb. Dijar Rabi'a na dalszym odcinku Tygrysu, prawie po Bagdad (a z głównym ośrodkiem w Mosulu) i ديار مضر, trl. Diyār Muḍar, trb. Dijar Mudar nad Eufratem, którego głównym ośrodkiem była Ar-Rakka, ale ważnymi miastami były także Edessa i Harran.

W Mezopotamii czy raczej w Sumero-Akadzie spotkać można również określenie dżezirę jako miejsce bitwy z ok. 2210 roku p.n.e. króla Szar-kali-szari z ludami Gutejczyków, Lulubejów, Amorytów, Elamitami i góralami z Zagros, która to położyła kres dominacji państwa staroakadyjskiego.[potrzebny przypis]