Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z IMGW)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy
Ilustracja
Państwo  Polska
Adres ul. Podleśna 61
01-673 Warszawa
Dyrektor Joanna Szczepańska (p.o.)[1]
Członkostwo WMO
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
IMGW-PIB
IMGW-PIB
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
IMGW-PIB
IMGW-PIB
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
IMGW-PIB
IMGW-PIB
Ziemia52°16′51,2″N 20°57′40,8″E/52,280889 20,961333
Strona internetowa
Regionalna Stacja Hydrologiczno-Meteorologiczna Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej w Toruniu
Automatyczny posterunek wodowskazowy IMGW-PIB w Borowie na Ślęzy

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy (w skrócie IMGW-PIB) – instytucja pełniąca służbę meteorologiczną i hydrologiczną na terytorium Polski.

IMGW podlega Ministrowi Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej. Jest finansowane ze środków publicznych (budżet państwa, fundusze Unii Europejskiej, fundusze EUMETSAT) oraz środków generowanych przez własną działalność komercyjną IMGW (sprzedaż danych hydro-meteo, sprzedaż prognoz pogody, odpłatne analizy specjalistyczne, serwisy internetowe).

Historia i sytuacja prawna IMGW-PIB[edytuj | edytuj kod]

IMGW został utworzony uchwałą nr 338/72 Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1972 roku z połączenia Instytutu Hydrologiczno-Meteorologicznego z Instytutem Gospodarki Wodnej. Funkcjonuje na podstawie ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (Dz.U. z 2018 r. poz. 736) oraz ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne (Dz.U. z 2012 r. poz. 145, z późn. zm.). Nadzór nad IMGW od 9 stycznia 2018 r. sprawuje Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej[2], wcześniej - Minister Środowiska.

Kontrowersje[edytuj | edytuj kod]

W 2016 aresztowano dyrektora IMGW-PIB Mieczysława Ostojskiego. Postawiono mu 51 zarzutów m.in. korupcji, nadużywania uprawnień w celu przyjęcia korzyści majątkowej, oszustwa, przywłaszczenia mienia i fałszowania dokumentów. Nadużyć miał się dopuszczać w latach 2005–2015. Zarzuty postawiono także kilkunastu innym osobom, w tym pracownikom Instytutu[3].

Zadania IMGW-PIB[edytuj | edytuj kod]

IMGW prowadzi systematyczne pomiary i obserwacje hydrologiczne i meteorologiczne. Zbiera, przechowuje, przetwarza i udostępnia krajowe i zagraniczne materiały pomiarowe i obserwacyjne. Opracowuje i rozpowszechnia prognozy i ostrzeżenia dla osłony ludności oraz gospodarki narodowej. Prognozuje jakość zasobów wodnych i zanieczyszczenia atmosfery. Opracowuje ocenę stanu technicznego i bezpieczeństwa budowli piętrzących. Zbieranie i przetwarzanie informacji dla władz publicznych i właścicieli wód przeprowadzane są według procedur standardowych określonych w rozporządzeniu. IMGW może sprzedawać informacje zbierane według procedur standardowych i niestandardowych co stanowi jego dochód. IMGW uczestniczy w działalności Światowej Organizacji Meteorologicznej (w skrócie WMO) i innych agend ONZ oraz prowadzi współpracę z innymi organizacjami i instytucjami krajowymi i zagranicznymi. IMGW prowadzi też działalność badawczą.

Przedsiębiorstwo Retencjapl sp. z o.o. z Gdańska[4] i IMGW-PIB tworzą zbiorczą bazę danych o opadach w wysokiej rozdzielczości czasowej dla wszystkich 930 miast Polski pt. "Polski Atlas Natężeń Deszczów (PANDa)"; ma ona zawierać informacje o natężeniach deszczów miarodajnych, do projektowania oraz modelowania systemów odprowadzania i retencjonowania wód opadowych; projekt przewidziany jest na lata 2016-2019[5].

Serwisy IMGW-PIB[edytuj | edytuj kod]

Od 2007 roku działa portal internetowy pogodynka.pl. Jest to serwis pogodowy IMGW-PIB. Oprócz bieżących prognoz pogodowych można także znaleźć informacje z kraju i ze świata.

W sierpniu 2008 roku, w 1 rocznicę tragicznego szkwału na Mazurach, IMGW uruchomił przeznaczony dla żeglarzy portal pogodowy „Żagle Pogodynka”, którego ideą jest zwiększenie bezpieczeństwa na wodzie poprzez dostarczanie szeregu praktycznych informacji z zakresu meteorologii, ratownictwa i żeglarstwa. Kilka miesięcy później, w ramach serwisu „Żagle Pogodynka”, IMGW uruchomił usługę SMS-owych prognoz pogody i meteorologicznych ostrzeżeń żeglarskich na 23 najpopularniejsze akweny w Polsce.

Dostęp do danych meteorologicznych i hydrologicznych[edytuj | edytuj kod]

Prawo wodne[edytuj | edytuj kod]

Polska dostosowała swoje prawo wodne do dyrektyw unijnych dotyczących dostępu do informacji publicznej. Ustawa z dnia 16 września 2011 o zmianie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz niektórych innych ustaw okreśła, że Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej jest obowiązany udostępniać nieodpłatnie informacje o stanie atmosfery i hydrosfery, przetwarzane w wyniku realizacji standardowych procedur, organom władzy publicznej oraz właścicielom wód lub działającym w ich imieniu zarządcom, jak również uczelniom, instytutom naukowobadawczym dla potrzeb badań naukowych i dydaktycznych.

IMGW-PIB i dane klimatyczne[edytuj | edytuj kod]

W czasie debaty klimatycznej spowodowanej Climategate w roku 2011[6] Polska była jedynym krajem w Europie, który nie udostępnił danych klimatycznych zebranych przez Climate Research Unit. W oficjalnym komunikacie z 28 listopada 2009 roku Uniwersytet Wschodniej Anglii ogłosił[7], że duża część danych zebranych przez Climatic Research Unit jest dostępnych publicznie, a pozostałe dane będą opublikowane w momencie gdy Narodowe Serwisy Meteorologiczne z różnych krajów wyrażą na to zgodę. Brytyjska służba meteorologiczna, która jest związana z brytyjskim Departamentem Obrony, przejmie odpowiedzialność za uzyskanie tych dokumentów. Procedura udostępniania danych, które są własnością służb meteorologicznych w innych krajach na świecie odbędzie się przez bezpośredni kontakt ze stałymi przedstawicielami tych krajów w Światowej Organizacji Meteorologicznej. W początku marca 2010 z ponad 150 krajów, z którymi skontaktowała się brytyjska służba meteorologiczna odpowiedziało 59. Z tych 59 krajów siedem nie zgodziło się na dystrybucję swoich danych klimatycznych, m.in. Polska, Kanada i Szwecja[8].

Rezolucja 40 Światowej Organizacji Meteorologicznej[edytuj | edytuj kod]

IMGW opiera procedurę wymiany meteorologicznych i pokrewnych danych i produktów na rezolucji nr 40 Światowej Organizacji Meteorologicznej. Mimo że 26 października 1995 roku sekretarz generalny WMO G. O. P. Obasi wystosował otwarty list, w którym podkreślił, że Fundamentalną zasadą działalności Światowej Organizacji Meteorologicznej (WMO), i w zgodzie z coraz większymi wymaganiami stawianymi przed WMO w zakresie naukowej i technicznej działalności, podejmujemy działania w celu nieograniczonej międzynarodowej wymiany danych meteorologicznych i produktów opartych na tych danych to polityka wymiany danych meteorologicznych i hydrologicznych w Polsce i w krajach europejskich jest restrykcyjna, głównie ze względu na komercyjną wartość danych[9]

W szczególności rezolucja nr 40 stwierdza, że narodowe służby meteorologiczne mogą określić listę Dodatkowych Danych i Produktów, do których wolny dostęp jest ograniczony. Inna sytuacja istnieje w USA, gdzie działalność i produkty instytucji opłacanych przez podatnika są (nieodpłatnie) dostępne publicznie. Z tych powodów dochodzi do paradoksalnych sytuacji. Np. większość komercyjnych lub prywatnych regionalnych prognoz numerycznych w Europie oparta jest na wynikach numerycznych z modeli amerykańskich. Podobnie dane meteorologiczne (np. z Polski) często jest prościej dostać z serwerów w USA. Amerykańska służba meteorologiczna i oceaniczna wie o tej sytuacji i podaje ostrzeżenie, że komercyjne użycie jakichkolwiek danych z grupy Dane i produkty dodatkowe dostępne przez Internet może być obwarowane ograniczeniami opisanymi w Rezolucji nr 40 Światowej Organizacji Meteorologicznej, którą podpisały też Stany Zjednoczone. Wobec tego, ktokolwiek ignoruje te ograniczenia może spowodować akcję narodowych służb meteorologicznych, które mogą ograniczyć dostęp do danych[10].

Większość naukowców zajmujących się badaniami środowiska popiera starania o bezpłatny swobodny dostęp i wymianę danych meteorologicznych, oceanograficznych i hydrologicznych, m.in. ze względu na światowy rozmiar problemu zmian klimatu, przewidywania ekstremalnych zjawisk pogodowych (np. tsunami czy cyklonów tropikalnych). W szczególności Amerykańskie Towarzystwo Meteorologiczne w 2002[11] poparło bezpłatny i wolny dostęp do danych o środowisku.

Dostęp do danych radarowych 2013[edytuj | edytuj kod]

W czerwcu 2013 IMGW-PIB zablokował chwilowo dostęp do danych radarowych zbieranych na terenie Polski i wyświetlanych przez czeski, niekomercyjny serwis internetowy[12]. Wywołało to reakcje w mediach.

Darmowy dostęp do danych metrologicznych i hydrologicznych od 2017[edytuj | edytuj kod]

Ze względu na ustawę o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego z 25 lutego 2016 IMGW musi od 1 stycznia 2017 udostępniać obywatelom dane metrologiczne i hydrologiczne za darmo[13].

Nowe produkty radarowe od lipca 2017[edytuj | edytuj kod]

Od lipca IMGW zgodnie z ustawą, która weszła w życie od 1stycznia 2017r. Udostępnia za darmo dane radarowe na podkładach mapowych OSM pod adresem http://pogodynka.pl/polska/radary. Nowymi produktami udostępnionymi są m.in:

CAPPI - odbiciowość na wysokości 1km n.p.m.

SRI - natężenie opadu.

EHT - wysokość wierzchołków echa radarowego.

PAC - Suma opadu 1h.

ZHAIL - Prawdopodobieństwo wystąpienia gradu.

Oczywiście cały czas jest dostępny również produkt CMAX - odbiciowość maksymalna.

Dostęp do innych danych radarowych[edytuj | edytuj kod]

Istnieje również dostęp do innych produktów radarowych za darmo lub za niewielką opłatę zależnie od produktów. Wtedy należy wypełnić wniosek dostępny pod adresem https://danepubliczne.imgw.pl/ i wysłać go do Biura Obsługi Klienta IMGW.

Infrastruktura IMGW-PIB[edytuj | edytuj kod]

Sieć radarowa POLRAD[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: POLRAD.

Radary w sieci POLRAD zakupiono z kredytu Banku Światowego dla Polski[14]. Zostały one zainstalowane w latach 19952004, a od 2009 r. trwa stopniowa ich wymiana na radary nowszej generacji, o podwójnej polaryzacji wiązki radarowej. Swym zasięgiem obejmują cały kraj. Operatorem radarów jest Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, w ramach którego działa Ośrodek Teledetekcji Naziemnej, nadzorujący pracę operacyjną radarów meteorologicznych i innych systemów teledetekcyjnych, oraz prowadzący prace o charakterze badawczym. Według procedury standardowej, określonej w rozporządzeniu ministra środowiska, obowiązkiem IMGW-PIB jest wykonywanie zdjęcia co godzinę[15] Dane z sieci POLRAD, obrazowane w postaci map pola opadu, są z 10minutowym opóźnieniem na witrynie internetowej IMGW. http://pogodynka.pl/polska/radary

Stacje hydrologiczno-meteorologiczne[edytuj | edytuj kod]

IMGW-PIB posiada 63 stacje hydrologiczno-meteorologiczne (synoptyczne), na których wykonywane są pomiary i obserwacje meteorologiczne służące do prognozy pogody oraz do badań klimatu. Na stacjach synoptycznych IMGW pomiary są wykonywane głównie za pomocą aparatury automatycznej. W służbie pomiarowo-obserwacyjnej IMGW-PIB są eksploatowane automatyczne stacje synoptyczne typu MAWS oraz MILOS.

IMGW-PIB operuje około 795 posterunków wodowskazowych i 978 posterunków opadowych.

Dane satelitarne[edytuj | edytuj kod]

W oddziale IMGW-PIB w Krakowie działa ośrodek satelitarny współpracujący. Polska jest członkiem EUMETSAT.

Wyładowania atmosferyczne[edytuj | edytuj kod]

IMGW-PIB operuje około 9 stacji wykrywania i lokalizacji burz oraz wyładowań atmosferycznych.

Współpraca z ośrodkami meteorologicznymi[edytuj | edytuj kod]

Polska nie należy do European Center for Medium-Range Weather Forecasting (Europejskie Centrum Średnioterminowych Prognoz Pogody).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dyrekcja – Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, www.imgw.pl [dostęp 2018-08-21] (pol.).
  2. Status prawny - Biuletyn Informacji Publicznej. BIP IMGW (dostęp 2019-01-21).
  3. Grażyna Zawadka. Tornado szalało w Instytucie. „Rzeczpospolita”, s. A7, 2 czerwca 2017. 
  4. RETENCJAPL. [dostęp 2018-02-16].
  5. IMGW. [dostęp 2018-02-16].
  6. Press Release Archive - UEA
  7. Press Release Archive - UEA
  8. Wywiad Phila Jones przed brytyjską komisją parlamentarna nauki i technologii (UK Parliamentary Science and Technology Committee).
  9. World Meteorological Organization, 1996: Exchanging Meteorological Data: Guidelines on Relationships in Commercial Meteorological Activities. WMO Policy and Practice. WMO Rep. 837, Geneva, 24 pp. (https://www.wmo.int/pages/about/documents/WMO837.pdf).
  10. WMO Additional Data & Products Available at RTH Washington.
  11. Free and Open Exchange of Environmental Data, AMS Statement Adopted by the AMS Council 13 January 2002.
  12. IMGW blokuje dane z radarów meteorologicznych. Ugina się po burzy w sieci. Gazeta Wyborcza, 2013-06-26.
  13. Prezydent podpisał ustawę, która udostępnia dane o pogodzie i zasoby archiwów. Gazeta Prawna, 2016-03-14 http://www.gazetaprawna.pl/artykuly/927494,prezydent-podpisal-ustawe-ktora-udostepnia-dane-o-pogodzie-i-zasoby-archiwow.html.
  14. 90 lat Państwowej Służby Hydrologiczno-Meteorologicznej w Polsce. Strona IMGW (dostęp 2011-07-28).
  15. Dz.U.2008.225.1501 – Standardowe procedury zbierania i przetwarzania informacji przez państwową służbę hydrologiczno-meteorologiczną oraz państwową służbę hydrogeologiczną.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]