Kazimierz Kocyłowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kazimierz Kocyłowski
Kozak, Wichura
Ilustracja
Kazimierz Kocyłowski (grudzień 1945)
podporucznik[1] podporucznik[1]
Data i miejsce urodzenia 27 lipca 1925
Sambor
Data i miejsce śmierci 21 marca 2005
Istebna
Przebieg służby
Lata służby 1945 - 1946
Siły zbrojne NSZ wpinka.jpg Narodowe Siły Zbrojne
Jednostki Samodzielny Batalion Operacyjny NSZ „Zuch”
Stanowiska dowódca kompanii
Główne wojny i bitwy powstanie antykomunistyczne w Polsce 1944–1953

Kazimierz Kocyłowski (ur. 27 lipca 1925 w Samborze, zm. 21 marca 2005 w Istebnej) – żołnierz partyzantki antykomunistycznej, starszy brat Mieczysława.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Michała[2] (1898-1984) i Marii z domu Wojtowicz (1899-1976). Po ukończeniu szkoły powszechnej uczył się Gimnazjum Męskim im. Królowej Zofii w Sanoku, gdzie ukończył dwie klasy, a dalszą naukę przerwał wybuch II wojny światowej.

W październiku 1939 złożył przyrzeczenie harcerskie w ZHP na ręce drużynowego Mieczysława Wolwowicza. W okresie okupacji pracował w sanockiej Fabryce Wagonów i uczył się w szkole zawodowej. Przystąpił do Narodowej Organizacji Wojskowej. W styczniu 1944 został wywieziony przez Niemców do pracy w okolicach Krakowa, skąd zbiegł.

Po przejściu frontu we wrześniu 1944 nasiliła się aktywność bojówek ukraińskich spod znaku UPA. W okolicznych wsiach samoistnie tworzyły się lokalne samoobrony. Do jednej z nich, organizującej się w Dąbrówce Ruskiej wstąpił Kocyłowski. Z czasem oddziały samoobrony przekształciły się w jednostki Milicji Obywatelskiej. W jednej z nich, w Woli Michowej służył Kocyłowski. Po zakończeniu wojny komunistyczna władza zwiększyła nacisk ideologiczny na bezpartyjnych dotąd funkcjonariuszy, dążąc do wykorzystania milicji w walce z podziemiem niepodległościowym. Kocyłowski, z racji nieprzyznania się do działalności w NOW w okresie okupacji, stawał się dla nowej władzy podejrzany. Dodatkowo na posterunku w Woli Michowej wizytował go młodszy brat Mieczysław, który już wówczas walczył w antykomunistycznej partyzantce.

Zagrożony aresztowaniem 17 sierpnia 1945 zdezerterował z bronią w ręku i wstąpił do oddziału Stanisława Kossakowskiego ps. Ułan, stając się jego zastępcą. 28 listopada 1945 wraz ze wszystkimi partyzantami odszedł od Kossakowskiego i przyłączył się do batalionu Antoniego Żubryda. Odejście to było protestem wobec prób nawiązania przez Kossakowskiego kontaktów z UPA. Żubryd mianował Kocyłowskiego dowódcą III kompanii w swoim batalionie.

W połowie czerwca 1946 do jego oddziału przyłączyli się rzekomi dezerterzy z Wojska Polskiego, a faktycznie agenci Informacji Wojskowej przy 32 Pułku Piechoty przy 8 Drezdeńskiej Dywizji Piechoty. W ramach działań władz państwowych w okresie referendum ludowego (30 czerwca 1946)[3], podczas noclegu w Płowcach nad ranem 23 czerwca 1946 Kocyłowski został obezwładniony i aresztowany (dwóch jego towarzyszy, Ludwik Kolano i Władysław ps. „Andresiak”, zostali zastrzeleni w czasie snu). Następnie Kocyłowski został przekazany do UB.

Po 11-miesięcznym śledztwie prowadzonym przez sowieckich oficerów i polskich funkcjonariuszy WUBP w Rzeszowie, wyrokiem Wojskowego Sąd Rejonowego w Rzeszowie został skazany na karę śmierci. W celi śmierci przebywał sześć tygodni, po czym wyrok zamieniono mu na dożywocie. W więzieniach przebywał łącznie 10 lat i 11 dni - w tym 8 lat we Wronkach. W okresie politycznej odwilży zwolniony ze względu na zły stan zdrowia w lipcu 1956, w czerwcu 1957 Rada Państwa darowała mu resztę kary.

Następnie został zatrudniony w Polskich Kolejach Państwowych w Sanoku. Na skutek szykan ze strony sekretarzy PZPR i funkcjonariuszy SB w 1963 przeniósł się do Katowic. Był tam nadal śledzony przez bezpiekę. Podczas wizyty prezydenta Finlandii Urho Kekkonena został nawet zmuszony do opuszczenia miasta. Inwigilacji zaprzestano dopiero w latach 80. 1 września 1985 przeszedł na emeryturę.

17 czerwca 1991 Sąd Wojewódzki w Rzeszowie zrehabilitował Kazimierza Kocyłowskiego stwierdzając nieważność wyroku z 1947. Kazimierz Kocyłowski mieszkał w Dąbrowie Górniczej. Działał w Związku Więźniów Politycznych Okresu Stalinowskiego. Zmarł 21 marca 2005 w Istebnej. Został pochowany na cmentarzu w Dąbrowie Górniczej.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wyróżnieni po latach w: Dziennik Zachodni z 23 września 2004
  2. Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim. nsz.com.pl. [dostęp 1 marca 2015].
  3. Akcja władz bezpieczeństwa w ochronie głosowania ludowego. „Rzeczpospolita”, s. 3, Nr 183 z 6 lipca 1946. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]