Dąbrówka Ruska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dąbrówka Ruska
część miasta
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat sanocki
Miasto Sanok
SIMC 0953562
Położenie na mapie Sanoka
Mapa lokalizacyjna Sanoka
Dąbrówka Ruska
Dąbrówka Ruska
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dąbrówka Ruska
Dąbrówka Ruska
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Dąbrówka Ruska
Dąbrówka Ruska
Położenie na mapie powiatu sanockiego
Mapa lokalizacyjna powiatu sanockiego
Dąbrówka Ruska
Dąbrówka Ruska
Ziemia49°34′06″N 22°10′04″E/49,568333 22,167778
Portal Portal Polska

Dąbrówka Ruska (w latach 1977–1981 Dąbrówka) – część miasta Sanok, dawniej wieś.

Była położona w obecnym województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Sanok przy drodze krajowej nr 28. W teraźniejszości stanowi zachodnią część dzielnicy Dąbrówka miasta Sanoka.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś wspomniana po raz pierwszy w dokumencie z 1426 jako inter villa Prossek et Dombrowka. W roku 1515 odnotowana jako Dąbrowka, w 1565 jako Dambrowa Ruska wyesz, Dąbrówka Ruska 1665, Dąbrówka Ruthenica 1745. Wieś była położona między wsiami królewskimi Prusiek i niemiecką wsią Dąbrówka Niemiecka.

Leżała przy trakcie z Sanoka w kierunku na Rymanów. Pomiędzy Dąbrówką Ruską a Sanokiem była wieś Dąbrówka Polska.

W połowie XIX wieku właścicielem posiadłości tabularnej w Dąbrówce Polskiej i Ruskiej był Jan Tchorznicki[1][2].

W 1880 wieś liczyła 77 domów i ok. 500 mieszkańców (400 Rusinów i 100 Polaków), którzy należeli do parafii obu obrządków. Były w niej obszary dworskie i włościańskie. Do 1877 istniała cerkiew drewniana, jako filia cerkwi sanockiej, która została rozebrana, a na jej miejsce wybudowana nowa murowana cerkiew św. Dymitra.

Pod koniec XIX wieku właścicielami wsi byli potomkowie Jana Tchorznickiego (jego żoną była Kornelia, z domu Stankiewicz[3], zm. 1885[4]). Na przełomie przełomie XIX i XX wieku właścicielem tego terenu był Aleksander Mniszek-Tchorznicki[5][6]. W 1905 Józefa Rylska posiadała we wsi obszar 12 ha (w pobliskiej Dąbrówce Polskiej 126,7 ha)[7]. W sierpniu 1905 Józefa Rylska zbyła Dąbrówkę Polską i Dąbrówkę Ruską na rzecz Marii Strzelbickiej[8]. W 1911 16 ha stanowił dwór, 10 ha należało do gminy, a 351 ha do włościan[9]. Na terenie byłej wsi Dąbrówka Polska istnieje zachowany zespół pałacowo-parkowy Rylskich i Tchorznickich.

W 1948 roku wsie Dąbrówka Polska i Dąbrówka Ruska zostały połączone w jedną wieś Dąbrówkę[10]. Uchwałą Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z 1 stycznia 1962 roku wieś przyłączono do miasta Sanoka i od tego czasu stanowi dzielnicę Dąbrówka.

W 1959 na obszarze wsi została ujawniona XVII-wieczna chałupa z tzw. tragarzem na którym wyryto inskrypcję A. D. 1681[11]. W 1961 został przeniesiny do Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku[12][13].

W Dąbrowce Ruskiej urodzili się:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Skorowidz wszystkich miejscowości położonych w królestwie Galicyi i Lodomeryi jakoteż w wielkim księstwie Krakowskiem i księstwie Bukowińskiem, pod względem politycznej i sądowej organizacyi kraju wraz z dokładnem oznaczeniem parafii, poczt i właścicieli tabularnych, ułożony porządkiem abecadłowym. Lwów: Karol Wild, 1855, s. 42.
  2. Monarchya austriacka. Sprawy krajowe. „Gazeta Lwowska”, s. 1, Nr 167 z 23 lipca 1852. 
  3. Historia rodziny Mniszek Tchorznickich. dir.icm.edu.pl. [dostęp 3 listopada 2014].
  4. Kronika. „Echo z nad Sanu”, s. 3, Nr 23 z 4 października 1885. 
  5. Alojzy Zielecki, Życie gospodarcze, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 405.
  6. Edward Zając: Szkice z dziejów Sanoka. Sanok: Miejska Biblioteka Publiczna im. Grzegorza z Sanoka w Sanoku, 1998, s. 164, 215. ISBN 83-909787-0-9.
  7. Alojzy Zielecki, Życie gospodarcze, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995. s. 405.
  8. Kronika. Zmiany własności. „Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 194 z 26 sierpnia 1905. 
  9. Skorowidz powiatu sanockiego : wydany na podstawie dat zebranych w roku 1911. Sanok: 1911, s. 5.
  10. Ks. Antoni Szypuła. 25 lat Parafii Rzymsko-katolickiej w Sanoku-Dąbrówce (fragmenty). „Tygodnik Sanocki”, s. 10, Nr 22 z 16 października 1991. 
  11. Cecylia Błońska. Młodość w pogoni... za starym zapieckiem. „Nowiny”, s. 6, Nr 196 z 15 i 16 sierpnia 1959. 
  12. Najstarszy dom wiejski. „Nowiny”, s. 4, Nr 94 z 21 kwietnia 1961. 
  13. Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku. „Nowiny”, s. 5, Nr 274 z 18 i 19 listopada 1961. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]