Legión Cóndor

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Legion Condor
Legion Condor Links.svg
Sztandar Legionu Condor
Historia
Państwo  III Rzesza
Sformowanie 7 listopada 1936
Rozformowanie 6 czerwca 1939
Tradycje
Nadanie sztandaru 12 maja 1939
Kontynuacja Panzerlehrregiment, Nahrichtenlehrabteilung, Kampfgeschwader 53, Flakregiment 9, Luftnachrichtenregiment 3
Dowódcy
Pierwszy Hugo Sperrle
Ostatni Wolfram von Richthofen
Działania zbrojne
Hiszpańska wojna domowa
Organizacja
Dyslokacja  Hiszpania
Rodzaj sił zbrojnych korpus ekspedycyjny

Legion Condor – niemiecka jednostka wojskowa wspierająca siły gen. Francisco Franco podczas hiszpańskiej wojny domowej.

Legión Cóndor[edytuj | edytuj kod]

Powstanie Legionu[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze oddziały Legionu Condor przybyły do Hiszpanii na początku sierpnia 1936, w tym czasie nastąpiła eskalacja niemieckiej pomocy wojskowej i na początku listopada w składzie Legionu znajdowało się już ponad 100 samolotów i ponad 5000 żołnierzy pod dowództwem Hugona Sperrlego. W trakcie wojny domowej w Legionie służyło łącznie ponad 20 000 żołnierzy niemieckich. Pomimo że oficjalnie Hitler popierał politykę nieinterwencji, usprawiedliwiał funkcjonowanie Legionu jako część "walki przeciwko bolszewizmowi".

Formalnie Legion Condor został utworzony 7 listopada 1936 roku jako odpowiedź na prośbę generała Francisco Franco, głównodowodzącego wojsk nacjonalistycznych walczących z siłami republikańskimi w Hiszpanii. Nazwa "Condor", która przylgnęła dość przypadkowo do formacji w Hiszpanii, stała się później oficjalnym emblematem korpusu.

Obejmował zarówno formacje lotnicze, grupy bojowe: bombowa K/88 (3 eskadry Junkers Ju 52), myśliwską J/88 (3 eskadry Heinkel He 51), obserwacyjną A/88 (samoloty Heinkel He 70) i eskadrę rozpoznania morskiego dysponującą maszynami Heinkel He 59 i Heinkel He 60, jak i lądowe oddziały artylerii przeciwlotniczej F/88 złożone z 4 ciężkich baterii 88 mm dział, 2 lekkich baterii 20 mm i 37 mm działek oraz jednej baterii reflektorów lotniczych. W skład jednostek naziemnych wchodziły: zwiad i ostrzeganie lotnicze (Ln/88), grupa techników lotniczych (P/88), pracowników pomocniczych (B/88), oddział sanitarny (San/88) i sztab (S/88). Część naziemną Legionu stanowiła tzw. Gruppe "Imker", złożona z 3 kompanii czołgów, kompanii transportowej, oddziału obrony przeciwpancernej i nasłuchu radiowego[1]. Włączono również do niego załogi samolotów transportowych wcześniej już przebywające w Hiszpanii.

Działania bojowe[edytuj | edytuj kod]

Piloci Legionu poprzez aktywny udział w walkach i testowanie w warunkach bojowych dostarczonego uzbrojenia nabywali doświadczenia, które zostało później wykorzystane podczas II wojny światowej. Przez Legion przewinęło się w sumie kilkanaście tysięcy żołnierzy, po jego utworzeniu stan osobowy to około 4500 ludzi. Straty wyniosły 298 zabitych i zmarłych z różnych przyczyn żołnierzy.

Jedną z pierwszych akcji bojowych Legionu Condor w Hiszpanii był atak bombowy przeprowadzony 13 sierpnia 1936 r. na republikański pancernik Jaime I. Nalotu na pancernik dokonały 2 samoloty wyposażone w bomby o wadze 250 kg. Widząc błyski na okręcie i kłęby dymu piloci uznali ze okręt został wyeliminowany z walki. Tak się jednak nie stało, co prawda statek został uszkodzony i zginęło na nim 47 marynarzy, ale już 16 sierpnia pancernik wziął udział w operacji desantowej na Majorkę[2].

Legion walczył do ostatnich dni wojny i brał udział w bitwie o Madryt, Bilbao, Teruel oraz w bitwie nad Ebro. Stał się kuźnią niemieckich kadr wojskowych, głównie lotniczych, a przez jego szeregi przewinęło się wielu utalentowanych i znanych później niemieckich dowódców i lotników (m.in. Werner Mölders i Adolf Galland). Hiszpanie bardzo cenili profesjonalizm i wyszkolenie niemieckich ochotników, będących jednymi z najlepszych w Hiszpanii, odnosząc spore sukcesy na froncie[3].

Zbombardowanie Guerniki[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Bombardowanie Guerniki.
Miasto Guernika po nalotach.

Naloty na miasto Guernica miały miejsce 26 kwietnia 1937 r. Według planów w mieście miał być zniszczony most i stacja kolejowa. W nalocie uczestniczyły bombowce Dornier Do-17, Heinkel He 111 i Junkers Ju 52 oraz włoskie Savoia-Marchetti SM.79. Z zrzuconych przez Włochów 36 bomb burzących żadna nie trafiła w cel. Dorniery i Heinkle bombardowanie przeprowadziły z użyciem bomb zapalających i burzących o wadze 250 i 50 kg. W następnym nalocie brały udział Junkersy Ju 52 które zrzuciły ładunek bomb na ślepo, przez co zbombardowane zostało miasto a nie most. Pomimo tego że w mieście wybuchły pożary a gęsty dym uniemożliwiał celne bombardowanie dowództwo wydało rozkaz wykonania kolejnego nalotu. Ofiarami nalotów padło ok. 120 osób[4], w tym kobiety i dzieci. W miasteczku spłonęło około 70% budynków. Wbrew doniesieniom republikańskim, samoloty nie ostrzeliwały cywilów z broni pokładowej[3]

Z wojskowego punktu widzenia przeprowadzone bombardowanie było bezskuteczne, bowiem most będący celem nalotów nie został zniszczony. Po nalotach świat obiegły doniesienia prasowe opatrzone tytułami w stylu: Hańba cywilizowanego świata, Hańbiący nalot niemieckich piratów powietrznych na spokojne hiszpańskie miasto. Gen. Francisco Franco na temat zniszczenia Guerniki w wywiadzie udzielonym 14 lipca 1937 r. gazecie Daily Post stwierdził, cyt. Spalili ją czerwoni jak Oviedo w 1934 i 1935 roku, oraz jak Irun, Durango, Amorebietę i Munguię w ostatnim okresie[5].

Uzbrojenie[edytuj | edytuj kod]

Czołg Panzer I w tego typu wozy bojowe wyposażony był Legion Condor

W skład uzbrojenia Legionu Condor wchodziły między innymi:

Podsumowanie[edytuj | edytuj kod]

Hiszpańska wojna domowa była dla Niemców znakomitą okazją do sprawdzenia ich nowego uzbrojenia i nowo powstałych konceptów taktycznych – samoloty takie jak Messerschmitt Bf 109 czy Heinkel He 111 po raz pierwszy zostały użyte w akcjach bojowych właśnie w Hiszpanii. Niemcy zorientowali się także, że zakończyła się już era myśliwców dwupłatowych i Heinkel He 51, który stanowił na początku wyposażenie Legionu, został przeniesiony najpierw do roli samolotu szturmowego, a później już tylko treningowego. Na stan Legionu składało się także wiele jednostek nielotniczych, były to jednostki pancerne wyposażone w czołgi Panzerkampfwagen I oraz marynarze służący w marynarce wojennej generała Franco. Jednostki niemieckie używały także nowo powstałej armaty 88 mm.


Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. James W. Cortada — Historical Dictionary of the Spanish Civil War, 1936 - 1939, Westport (Connecticut), Greenwood Press, 1982. ISBN 0-313-22054-9, ISBN 978-0-313-22054-8
  2. Nowakowski i Skotnicki 2011 ↓, s. 32.
  3. a b Carlos Jurado: The Condor Legion: German Troops in the Spanish Civil War. Osprey Publishing, 2006, s. 48. ISBN 978-1841768991.
  4. Nowakowski i Skotnicki 2011 ↓, s. 83.
  5. Nowakowski i Skotnicki 2011 ↓, s. 81–84.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Robert Forsyth: Aces of the Legion Condor. Osprey, 2011. ISBN 978-1849083478.
  • Tomasz Nowakowski, Mariusz Skotnicki: Legion Condor. Hiszpańska wojna Hitlera. Instytut Wydawniczy Erica, 2011. ISBN 978-83-62329-43-4.