Louisa May Alcott
| |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Język |
angielski |
| Dziedzina sztuki | |
| Muzeum artysty |
Orchard House w Concord |
| Ważne dzieła | |
|
Małe kobietki | |
Louisa May Alcott (ur. 29 listopada 1832 w Germantown w stanie Pensylwania, zm. 6 marca 1888 w Bostonie) – amerykańska pisarka, jedna z pionierek literatury kobiecej i powieści dla dziewcząt w Stanach Zjednoczonych, córka Amosa Bronsona Alcotta[1].
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodziła się w Germantown w Pensylwanii, jako córka Amosa Bronsona Alcotta, pedagoga i filozofa oraz Abigail May, filantropijnej córki prominentnej liberalnej rodziny bostońskiej.
Louisa dorastała w Concord i Bostonie, cierpiąc z powodu ubóstwa. Rodzice Louisy wytrwale zachęcali ją do pisania, a wśród ich przyjaciół byli liderzy w dziedzinie abolicji i praw kobiet, w tym filozofowie transcendentalni Ralph Waldo Emerson, Margaret Fuller i Henry David Thoreau. Louisa chodziła na spacery z Thoreau i prowadziła bibliotekę Emersona[2]. Od wczesnej młodości podejmowała pracę fizyczną, a następnie utrzymywała się z pisarstwa. Tworzyła głównie powieści adresowane do młodego odbiorcy, w znacznym stopniu oparte na własnych doświadczeniach i wspomnieniach[1].
Mieszkała w Concord w stanie Massachusetts. W jej domu powstało muzeum jej imienia.
Kariera
[edytuj | edytuj kod]W czasie wojny domowej pracowała jako pielęgniarka-wolontariuszka i na tych obserwacjach oraz doświadczeniach oparta jest jej pierwsza publikacja – Hospital Sketches (1863, Szkice ze szpitala polowego), która przyniosła jej rozgłos[3].
W kilka lat później, kiedy wydawca zwrócił się do niej o napisanie książki dla dziewcząt, powstała powieść Małe kobietki (1868–1869)[3]. Książka zdobyła ogromne powodzenie, zapoczątkowując realistyczną powieść dla młodzieży. O sukcesie zadecydowała sprawnie skonstruowana fabuła, przekonująco naszkicowane postacie i zabawne, z dużym dowcipem opisane sytuacje. Powieść została przynajmniej dwukrotnie sfilmowana.
Popularnością cieszyły się również kolejne książki, m.in. An Old-Fashioned Girl (1870, Staromodna dziewczyna), Mali mężczyźni (1871), Eight Cousins (1875, Ośmiu kuzynów), Rose in Bloom (1876, Rozkwitła róża), Under the Lilacs (1878, W cieniu bzów) oraz Jack and Jill (1880, Janka i Janek)[3].
Centralnym tematem jej twórczości było życie dzieci i młodzieży w okresie dorastania. Autorka przedstawiała relacje rówieśnicze, pierwsze doświadczenia emocjonalne oraz proces kształtowania się postaw społecznych i poczucia odpowiedzialności[3]. Jej utwory cechują się ograniczonym dydaktyzmem oraz narracją opartą na realistycznie prowadzonych dialogach, portretach postaci i opisach środowiska[3].
Dzieła
[edytuj | edytuj kod]- Szkice szpitalne (Hospital Sketches), 1863
- Moods, 1865
- Małe kobietki (Little Women), 1868
- Dobre żony (Good Wives), 1869
- Staromodna dziewczyna (An Old-Fashioned Girl), 1870
- Mali mężczyźni (Little Men), 1871
- Janka i Janek (Jack and Jill), 1880
- Work, 1873
- Ośmioro kuzynów (Eight Cousins or The Aunt-Hill), 1875
- Róża w rozkwicie (Rose in Bloom), 1876
- A Modern Mephistopheles, 1877
- Pod krzewami bzów, 1878
- Spinning-Wheel Stories, 1884
- Chłopcy Jo (Jo’s Boys, and how they turned out), 1886
- Długa i zgubna pogoń miłosna (A Long Fatal Love Chase), 1995
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Mały słownik pisarzy... ↓, s. 12.
- ↑ Katharine M. Rogers, Alcott, Louisa May (1832-1888), author, American National Biography Online, Oxford University Press, luty 2000, DOI: 10.1093/anb/9780198606697.article.1600022 [dostęp 2022-02-26].
- ↑ a b c d e Mały słownik pisarzy... ↓, s. 13.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Louisa M. Alcott Dead, [w:] The New York Times, nytimes.com, 7 marca 1888 [dostęp 2014-03-04] (ang.).
- Mały słownik pisarzy angielskich i amerykańskich. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1971.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Muzeum Orchard House (ang.)
- Twórczość Louisy May Alcott w bibliotece Polona
- ISNI: 0000000121257727
- VIAF: 29528997
- ULAN: 500330921
- LCCN: n79117152
- GND: 118644475
- NDL: 00431174
- LIBRIS: 0xbdgnzj1tz33q3
- BnF: 11888346d
- SUDOC: 026680963
- SBN: CFIV021389
- NLA: 36251190
- NKC: jn19990000091
- DBNL: alco001
- BNE: XX934441
- NTA: 069636664
- BIBSYS: 90052253
- CiNii: DA0100004X
- Open Library: OL26680A
- PLWABN: 9810612318405606
- NUKAT: n95004025
- J9U: 987007306065105171
- PTBNP: 276
- LNB: 000025795
- NSK: 000032857
- BNA: 000026662
- CONOR: 9506915
- BNC: 000034726
- ΕΒΕ: 62159
- BLBNB: 000580513
- KRNLK: KAC199600333
- LIH: LNB:V*128385;=BN
- WorldCat: E39PBJbtwd4cHJqqk4T7g4p3wC
