Plac Świętego Piotra

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
 Watykan, Coat of arms of the Vatican City.svg Watykan
plac Świętego Piotra
Widok z dachu bazyliki
Widok z dachu bazyliki
Położenie na mapie Watykanu
Mapa lokalizacyjna Watykanu
plac Świętego Piotra
plac Świętego Piotra
Ziemia 41°54′07,9″N 12°27′26,1″E/41,902183 12,457239

Plac Świętego Piotra (wł. Piazza San Pietro) – plac przed bazyliką św. Piotra na Watykanie, należący do osi łączącej bazylikę i Via della Conciliazione. Został zaprojektowany w 1656 przez Berniniego jako prostopadły owal, który od strony zachodniej za pośrednictwem części w kształcie trapezu otwiera się na fasadę bazyliki, od strony wschodniej wychodzi na przebitą w latach 30. XX w. Via della Conciliazione.

Kolumnada Berniniego[edytuj]

Otacza go portyk Berniniego zbudowany w latach 1656-1667. Olbrzymia, czterorzędowa kolumnada w porządku toskańskim, zwieńczona jest attyką, na której ustawiono posągi 140 świętych. Wśród nich, po lewej stronie, na wysokości fontanny, można znaleźć pomnik św. Jacka Odrowąża, dominikanina, jedynego świętego pochodzącego z Polski. Symbolika kolumnady ma związek z kontrreformacją i można się w niej dopatrywać wyciągniętych rąk Kościoła, pragnących ogarnąć wszystkich.

Obelisk[edytuj]

Centralne miejsce placu zajmuje jeden z trzynastu egipskich obelisków w Rzymie, zdobiący dawniej cyrk Nerona. Wraz z podstawą i krzyżem obelisk mierzy 39,81 m wysokości. Wedle tradycji był świadkiem męczeńskiej śmierci św. Piotra i innych chrześcijan. Obelisk pochodzi z XIII w. p.n.e., w latach 37-41 sprowadził go do Rzymu cesarz Kaligula. W 1586 papież Sykstus V polecił przenieść go na obecne miejsce architektowi Domenico Fontanie[1]. Obelisk opatrzono wtedy inskrypcjami w języku łacińskim:

  • od strony wschodniej: ECCE CRUX DOMINI/FVGITE PARTES ADVERSAE/VICIT LEO DE TRIBV JUDA – Oto krzyż Pana, uciekajcie nieprzyjaciele, zwyciężył lew z plemienia Judy
  • od strony zachodniej: SANTISSIME CRVCI/SIXTUS V PONT MAX/CONSECRAVIT E PRIORE SEDE/ANNVLSVM/ET CAESS AVG TIB/I L ABLATUM/MDLXXXVI – Sykstus V papież, poświęcił Najświętszemu Krzyżowi ten kamień wyrwany ze swojego pierwotnego miejsca posadowienia za panowania cesarzy Augusta i Tyberiusza oraz przeniesiony w roku 1586
  • drugi napis u dołu: CHRISTVS VINCIT/CHRISTVS REGNAT/CHRISTVS IMPERAT/CHRISTUS AB OMNI MALO PLEBEM SVAM DEFENDAT – Chrystus zwycięża, Chrystus króluje, Chrystus panuje, Chrystus broni lud swój od wszelkiego zła
  • od strony południowej na bazie: SIXTVS V PONT MAX/OBELISCVM VATICANVM/DIS GENTIVM/IMPIO CVLTV DICATVM/AB APOSTOLORVM LIMINA/OPEROSO LABORE/TRANSTVLIT/AN MCLXXXVI PONT II – Sykstus V papież, obelisk watykański pierwotnie poświęcony niegodnemu kultowi bogów pogańskich, przeniósł do grobów apostołów ogromnym nakładem pracy w roku 1586, drugim swojego pontyfikatu
  • od strony północnej na bazie: SIXTUS V PONT MAX/CRVCI INVICTAE/OBELISCVM VATICANVM/AB IMPVRA SVPERSTITONIS/EXPIATUM IVSTIVS/ET FELICIVS CONSECRAVIT/AN MDLXXXVI PONT II – Sykstus V papież, poświęcił godniej i szczęśliwiej Niezwyciężonemu Krzyżowi obelisk watykański oczyszczony z bezbożnych zabobonów w roku 1586, drugim swego pontyfikatu

Bernini przy projektowaniu placu wykorzystał obelisk jako punkt wskazujący środek owalu. W roku 1675 zaprojektował otaczającą go fontannę.

Fontanny[edytuj]

Fontanna Berniniego

Na placu symetryczne ustawiono jeszcze dwie fontanny. Jedna z nich, znajdująca się po prawej stronie placu, jest dziełem Maderny, a druga jest jej wierną kopią (dzieło Fontany). Po lewej stronie, pomiędzy bazyliką a kolumnadą znajduje się Spiżowa Brama strzeżona przez gwardię szwajcarską. W głębi widoczne są Schody Królewskie – Scala Regia – dzieło Berniniego.

Wizerunek Matki Bożej[edytuj]

Wizerunek Matki Kościoła
 Osobny artykuł: Mater Ecclesiae.

W 1980 podczas spotkania UNIV jeden student spytał Jana Pawła II, czemu na placu brakuje wizerunku Matki Bożej. Papież zgodził się na jego wykonanie. Projekt przedstawili członkowie Opus Dei, wykonał go hiszpański architekt Javier Cotello. 8 grudnia 1981 roku Jan Paweł II poświęcił obraz[2]. Wizerunek znajduje się po prawej stronie od Bazyliki Św. Piotra.

Ważne wydarzenia[edytuj]

Plac był świadkiem wielu uroczystości roku kościelnego, beatyfikacji i kanonizacji, co środę odbywają się audiencje generalne. Na tym placu 13 maja 1981 papież Jan Paweł II został postrzelony przez zamachowca.

Największe zgromadzenia na placu:

  • pogrzeb Jana Pawła II – ok. 300 tys. wiernych[3] (pierwsze sektory zajmowały orszaki przedstawicieli rządów państw z całego świata; poza placem zgromadziło się ponad 4 000 000 pielgrzymów, głównie z Polski)[potrzebny przypis].
  • kanonizacja Św. Josemarii Escrivy – ok. 500 tys. wiernych
  • kanonizacja o. Pio – ok. 300 tys. wiernych
  • beatyfikacja Jana Pawła II – ok. 1,5 mln wiernych
  • ogłoszenie wyboru Jorge Mario Bergoglio na papieża - ok. 250 tys. wiernych
  • kanonizacja Jana XXIII i Jana Pawła II - ok 800 tys. wiernych
Panorama placu św. Piotra
Panorama placu św. Piotra

Przypisy

  1. Władysław Węglarz SDS: Bazylika Świętego Piotra. Przewodnik Szczegółowy. Kraków: Wydawnictwo Salwatoriańskie, 1994, s. 36. ISBN 83-902178-1-3.
  2. Opus Dei – OD PRAŁATA – Jan Paweł II i Opus Dei: Rozmowa z Biskupem Javierem Echevarríą (cz. 2/3)
  3. http://pl.wikinews.org/wiki/2005-04-08:_Pogrzeb_papieża_Jana_Pawła_II