Refleksologia (pseudonauka)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zobacz też: inne znaczenia wyrazu „refleksologia”.

Refleksologia lub terapia „zonowa” – zaliczana do medycyny alternatywnej, pseudonaukowa[1] metoda rzekomego leczenia różnych schorzeń poprzez uciskanie odpowiednich obszarów powierzchni ciała zwanych refleksami, które znajdują się na stopach, rękach oraz twarzy. Według tej metody, narządy wewnętrzne i części ciała mają być powiązane z określonymi obszarami powierzchni ciała, których uciskanie za pomocą kciuka i palców ma rzekomo prowadzić do poprawy funkcjonowania danego organu lub części ciała. Według osób praktykujących refleksologię, owe masaże mają wspomagać proces tzw. „samoleczenia”. Nie ma żadnych badań ani uznanych teorii naukowych które dawały by podstawy do istnienia tych mechanizmów oraz skuteczności działań refleksologów[2].

Przypisywana zasada działania[edytuj | edytuj kod]

Według pseudonaukowych teorii refleksologii ciało ludzkie dzieli się na 5 par stref, zwanych zonami, które biegną od czubka głowy do stóp i rąk, gdzie znajdują swoje zakończenie w obszarach refleksów. Jeśli któryś z organów jest obecny w jednej lub dwu zonach, odpowiadający mu obszar refleksów można znaleźć w tej samej strefie na stopach. Kiedy uciskamy te miejsca, stymulujemy przepływ energii, która ma działać uzdrawiająco na znajdujące się w zonie narządy.[potrzebny przypis]

Refleksologia, będąc terapią holistyczną, opiera się na koncepcji, w której cały ludzki organizm znajduje swoje odbicie w poszczególnych jego częściach. Zgodnie z tą teorią żaden z organów nie funkcjonuje w izolacji, ale współpracuje z innymi na rzecz zdrowia całego ciała. Wg refleksologów nagromadzenie toksyn w jednej z części ciała prowadzi do tego, że pozostałe muszą pracować ciężej, żeby skompensować zaburzenia energii. Poprzez pracę na refleksach stóp refleksolog ma powodować usunięcie toksyn blokujących kanały energetyczne i doprowadzić organizm do naturalnego stanu równowagi energetycznej.[potrzebny przypis]

Nie ma żadnych badań ani uznanych teorii naukowych które dawały by podstawy do istnienia tych mechanizmów ani skuteczności działań refleksologów[2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Według zwolenników tej metody początki refleksologii sięgają starożytności. Malowidła znalezione w egipskim Grobowcu Lekarza w Sakkarze przedstawiają starożytnych terapeutów uciskających stopy i dłonie swoich pacjentów. Również Chińczycy korzystali z metody uciskania punktów na stopach wraz z zabiegami akupunktury.

Dzisiejszą refleksologię zapoczątkowała Eunice Ingham, która w latach 30. XX wieku rozpowszechniła tę metodę[3][4].W tym czasie zrezygnowała ze szpitalnego etatu i rozpoczęła praktykę prywatną jako refleksolog. Napisała następnie pierwszą książkę o refleksologii, by następnie otworzyć pierwszą specjalistyczną szkołę kształcącą refleksologów (w tym też czasie „terapia zonowa” została przemianowana na refleksologię). Ingham poświęciła 40 lat swego życia na praktykę i propagowanie tej metody leczenia. Zmarła w 1974 roku.

Kwalifikacja zawodowa i edukacja[edytuj | edytuj kod]

Pomimo pseudonaukowych podstaw od 2005 roku refleksolog jest w Polsce zakwalifikowany przez Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii jako zawód pod kodem 323011, razem z innymi zawodami z tej kategorii takimi jak np. akupunkturzysta. W zawodzie tym preferowane jest wykształcenie na poziomie średnim, np. w zawodzie pokrewnym (szkolnym) technik masażysta, oraz ukończenie kursów i szkoleń z zakresu refleksologii. Zawód refleksolog nie jest zawodem medycznym, nie jest wymagany ściśle określony kierunek wykształcenia. W ramach systemu kształcenia zawodowego w Polsce nie przygotowuje się kandydatów do pracy w zawodzie. Szkolenia z zakresu refleksologii oferują komercyjne firmy szkoleniowe i centra szkolenia zawodowego.[5]

Mapa stóp[edytuj | edytuj kod]

Przykład mapy stóp, pokazującej obszary, które według refleksologów korespondują z organami znajdującymi się w strefach, „zonach” ciała. Istnieje podobna mapa pokazująca te pozycje na wewnętrznych częściach dłoni.

Foot chart1.png
       Mózg        Żołądek
       Zatoki        Śledziona
       Głos        Wątroba
       Przysadka        Pęcherzyk żółciowy
       Szyja i Gardło        Nadnercza
       Oczy        Trzustka
       Uszy        Nerka
       Pacha        Moczowód
       Ramię i Ręka        Pęcherz moczowy
       Płuco i Pierś        Jelito grube
       Serce        Jelito cienkie
       Tarczyca i Oskrzela        Kość ogonowa
       Splot słoneczny        Nerw kulszowy
       Przepona        Kępki Peyera
       Wyrostek robaczkowy  

Krytyka[edytuj | edytuj kod]

Refleksologia nie jest skuteczną metodę leczniczą. Naukowa, poparta dowodami wiedza medyczna nie daje podstaw do założenia, że propagowane przez refleksologów masaże mogą przynieść istotne korzyści dla zdrowia osób chorych, poza efektem placebo. Zauważa się, że korzystanie z metod tzw. medycyny alternatywnej, do których należy refleksologia, w przypadkach wielu poważnych chorób może dawać chorym fałszywe poczucie bezpieczeństwa i opóźnić podjęcie przez nich innego, konwencjonalnego i skutecznego leczenia, które jest niezbędne do uratowania ich zdrowia lub życia[6][7][8].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Stephen Barrett, Reflexology: A Close Look | Quackwatch, Quackwatch, 28 marca 2015 [dostęp 2020-11-15] (ang.).
  2. a b InteliHealth: Complementary and Alternative Medicine, Aetna InteliHealth, 6 maja 2008 [dostęp 2020-11-15] [zarchiwizowane z adresu 2012-02-21].
  3. Patricia Benjamin. Eunice D. Ingham and the development of foot reflexology in the U.S. „American Massage Therapy Journal”, 1989. 
  4. Massagenerd.com Presents History of Massage, Therapies & Rules (ang.). [dostęp 2007-10-12].
  5. Wortal Publicznych Służb Zatrudnienia prowadzony przez Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii - aktualna strona : INFOdoradca+ Informacje o zawodach, psz.praca.gov.pl [dostęp 2020-11-15].
  6. Jenny Jones i inni, Is there a specific hemodynamic effect in reflexology? A systematic review of randomized controlled trials, „Journal of Alternative and Complementary Medicine (New York, N.Y.)”, 19 (4), 2013, s. 319–328, DOI10.1089/acm.2011.0854, ISSN 1557-7708, PMID23072265 [dostęp 2019-02-09].
  7. Andrew McVicar i inni, Influence of Study Design on Outcomes Following Reflexology Massage: An Integrative and Critical Review of Interventional Studies, „Journal of Alternative and Complementary Medicine (New York, N.Y.)”, 22 (9), 2016, s. 739–750, DOI10.1089/acm.2016.0015, ISSN 1557-7708, PMID27463943 [dostęp 2019-02-09].
  8. Sook-Hyun Lee i inni, Meta-Analysis of Massage Therapy on Cancer Pain, „Integrative Cancer Therapies”, 14 (4), 2015, s. 297–304, DOI10.1177/1534735415572885, ISSN 1552-695X, PMID25784669 [dostęp 2019-02-09].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]