Stary człowiek i morze

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy utworu literackiego. Zobacz też: inne znaczenia tego terminu.
Stary człowiek i morze
The Old Man and the Sea
Autor Ernest Hemingway
Typ utworu opowiadanie
Data powstania 1951
Wydanie oryginalne
Miejsce wydania Stany Zjednoczone
Język angielski
Data wydania 1952
Pierwsze wydanie polskie
Data wydania polskiego 1956
Przekład Bronisław Zieliński

Stary człowiek i morze − opowiadanie[a] Amerykanina Ernesta Hemingwaya, które opublikowane zostało w 1952 roku. Dzieło napisał on podczas pobytu na Kubie w 1951 roku[1]. Książka ta traktuje o starym kubańskim rybaku Santiago, który walczy z wielką rybą, marlinem.

Utwór ten w dużym stopniu przyczynił się do uzyskania przez Hemingwaya w 1954 roku literackiej Nagrody Nobla[b][2]. Uważa się, że pierwowzorem postaci Santiago był Gregorio Fuentes (1897–2002)[3].

Opowiadanie jest lekturą szkolną w gimnazjum[4].

Treść[edytuj]

Ernest Hemingway i Henry „Mike” Strater z pozostałościami marlina (ok. 225 z 450 kg), który został w połowie zjedzony przez rekiny (1935).

Akcja opowiadania rozgrywa się w ciągu czterech wrześniowych dni, w okresie silnych huraganów na morzu, podczas których można złapać większe ryby niż zwykle. Stary rybak Santiago wyrusza na połów ryb. Chce udowodnić, że chociaż jest stary, to nie jest bezużytecznym i kiepskim rybakiem. W przygotowaniach do wyprawy pomaga mu kilkunastoletni Manolin[5]. W trakcie wyprawy rybakowi udaje się złowić potężnego marlina. W drodze powrotnej musi walczyć nie tylko z silną i ciężką rybą, ale i z rekinami.

Monologi i przemyślenia Santiago są ważną częścią opowiadania. Przesłaniem utworu jest refleksja mówiąca, że człowiek jest zdolny zrobić wszystko, oraz, jeśli chce, może pokonać wszelkie trudności, czego dowodem jest wspominana przez bohatera walka – siłowanie na rękę. Ani wiek, ani zmęczenie nie przeszkodziły rybakowi w osiągnięciu swego celu – zdobyciu marlina.

Zobacz też[edytuj]

Uwagi[edytuj]

  1. Czasem Stary człowiek i morze traktowany jest jako krótka powieść.
  2. The Nobel Prize in Literature 1954 was awarded to Ernest Hemingway: ‘for his mastery of the art of narrative, most recently demonstrated in «The Old Man and the Sea», and for the influence that he has exerted on contemporary style.’

Przypisy[edytuj]

  1. 2. The Old Man and the Sea and Christian Transcendence Affirmed. W: Lauretta Conklin Frederking: Hemingway on Politics and Rebellion. Routledge, 2010, s. 172. ISBN 9781136947834. [dostęp 2017-10-17].
  2. The Nobel Prize in Literature 1954 (ang.). nobelprize.org. [dostęp 2017-10-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-17)].
  3. BBC News | Americas | Hemingway’s ‘Old Man’ dies in Cuba (ang.). bbc.co.uk, 2002-01-14. [dostęp 2017-10-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-13)].
  4. Kanon lektur – rozporządzenie 03-07-2007. bip.men.gov.pl, 2007-07-03. [dostęp 2017-10-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-17)]. s. 2.
  5. Lisa Tyler: Student Companion to Ernest Hemingway. Greenwood Publishing Group, 2001, s. 131, seria: Student companions to classic writers. ISBN 9780313310560. [dostęp 2017-10-17]. Cytat: The boy’s age is unclear and has been the subject of much debate, with proponents of every age from 10 to 22.. (ang.)