Wierzchoniów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wierzchoniów
Państwo  Polska
Województwo lubelskie
Powiat puławski
Gmina Kazimierz Dolny
Strefa numeracyjna (+48) 81
Tablice rejestracyjne LPU
SIMC 0383082
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Wierzchoniów
Wierzchoniów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wierzchoniów
Wierzchoniów
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Wierzchoniów
Wierzchoniów
Ziemia 51°20′03″N 22°02′08″E/51,334167 22,035556

Wierzchoniówwieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Kazimierz Dolny.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa lubelskiego.

Miejscowość była przejściowo siedzibą gminy Celejów.

Historia[edytuj]

Wierzchoniów w źródłach pisanych występuje od 1317, [1][2][3] - 4 km na NE od Kazimierza Dolnego, nad rzeką Bystrą; ok. 86 km na NE od klasztoru, 23 km na NE od Braciejowic.

W trakcie badań archeologicznych w Wierzchoniowie stwierdzono ślady kultury materialnej z okresu VIII-XIII[4][5].

W wieku XV w powiecie lubelskim, parafii Kazimierz.

Wieś stanowiła własność szlachecką, dziesięcina należała do klasztoru świętokrzyskiego.

  • 1317 - 1380 – klucz bochotnicki
  • 1460- 6 – klucz kurowski
  • 1464 – klucz bochotnicki
  • 1470- 80 – dziedzicem był (rzekomo) Piotr Kurowski, względnie Kurozwęcki, Folwarku we wsi nie było. Sołectwo na 11 i 1/2 łanach (DLB II 553, III 250
  • 1470-80 – z 11,5 łana kmiecego dziesięcinę snopową i konopną wartości do 9 grzywien dowożą klasztorowi świętokrzyskiemu,
temuż klasztorowi dziesięcinę snopową „w gonitwę” oddaje sołectwo (DLb. II 553; III 250)
  • 1529– dziesięcina snopowa wartości 1/2 grzywny należy do stołu konwentu świętokrzyskiego [6],
od roku 1621 do 1731 tak jak Celejów.
  • 1652 – Jan Borkowski płaci konwentowi świętokrzyskiemu za dziesięciny ze wsi Celejów, Karmanowice, Rąblów, Stok i Wierzchoniów 60 zł [7],
  • 1657-71 – proces ze Stanisławem Dunin-Borkowskim, kasztelanem połanieckim, o dziesięciny ze wsi Bochotnica, Celejowa, Karmanowice, Rąblów, Stok i Wierzchoniowa, w wyniku którego klasztor świętokrzyski otrzymał jako odszkodowanie za zabrane dziesięciny pierścień wartości 1700 zł [8][9]
  • 1675-9 – korespondencja między Stanisławem Borkowskim a przeorem klasztoru świętokrzyskiego w sprawie dziesięcina z ww. wsi [10],
  • 1680-1 – ponowne wyroki przysądzające klasztorowi świętokrzyskiemu dziesięciny z między innymi wsi Wierzchoniów , dziedzic Stanisław Borkowski musi zapłacić klasztorowi za zaległe dziesięciny 1500 zł [11]
  • 1681-7 – dalsza korespondencja między Stanisławem Borkowskim a przeorem klasztoru świętokrzyskiego w sprawie dziesięcin z wyżej wymienionych wsi [12]
  • 1819 – dziesięcina snopowa dalej należy do stołu konwentu, z tym że kupowana jest przez miejscową gromadą za 52 zł [13]

Przypisy

  1. Kosyl ↓, s. 21,75;.
  2. Niec. ↓, s. 223.
  3. SHGL ↓, s. 256.
  4. Rozwałka ↓, s. 167.
  5. Hoczyk ↓, s. 130.
  6. LR ↓.
  7. AG nab. ↓, s. 936 1,2.
  8. Gacki ↓, s. 303.
  9. ZDP ↓, s. rps 10543 111-1v.
  10. ZDP ↓, s. rps 10543 111v-2v.
  11. ZDP ↓, s. 112v.
  12. ZDP ↓, s. 112v-3.
  13. AOkup. ↓, s. 10v.

Bibliografia[edytuj]

  • AG nab.. Rejestry dziesięcin, czynszów i wyderkafów, powinności poddanych i poborów z dóbr i dochodów konwentu świętokrzyskiego z lat 1650-1689, AG, nabytki Oddziału I, nr 936.. „Archiwum Główne”. 
  • LR. Księga dochodów beneficjów diecezji krakowskiej z roku 1529 (tzw. Liber retaxationum), wyd. Z. Leszczyńska-Skrętowa, 1968.. „Liber retaxationum”. 
  • ZDP. Zarząd Dóbr Państwowych Guberni Radomskiej, zbiór rpsów w Archiwum Państwowym w Radomiu, zobacz też AOkup.. „Archiwum Państwowe w Radomiu”. 
  • Gacki. J. Gacki, Benedyktyński klasztor na Łysej Górze. „Benedyktyński klasztor na Łysej Górze”. 
  • Kosyl. Nazwy miejscowe dawnego województwa lubelskiego. „Archiwum Państwowe w Radomiu”. Wrocław 1978. ISSN 0079-4775. 
  • AOkup.. Akta Okupacji klasztoru świętokrzyskiego, 1819 r., ZDP rps 1456.. „Archiwa Państwowe”. 
  • Stanisława Hoczyk. S. Hoczyk-Siwkowa, Małopolska północno-wschodnia w VI-X wieku. Struktury osadnicze (Lubelskie Materiały Archeologiczne, 12), Lublin 1999.. . Lublin 1999. 
  • Andrzej Rozwałka. Sieć osadnicza w archidiakonacie lubelskim w średniowieczu. Studium archeologiczno-historyczne (Wydział Humanistyczny UMCS, Rozprawy habilitacyjne, 98), Lublin 1999.. . Lublin 1998. 
  • Franciszek Niec.. F. Nieckuła, Nazwy miejscowe z sufiksem -ov-, -in- na obszarze Wielkopolski i Małopolski, Wr. 1971.. . 
  • Stanisław Kuraś- SHGL. Słownik historyczno-geograficzny województwa lubelskiego w średniowieczu, oprac. S. Kuraś (Dzieje Lubelszczyzny, 3),. „Dzieje Lubelszczyzny, 3”. Lublin 1998. 

Linki zewnętrzne[edytuj]