Zjednoczony Instytut Badań Jądrowych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Zjednoczony Instytut Badań Jądrowych (ros. Объединённый институт ядерных исследований, ОИЯИ) – międzynarodowa organizacja naukowa zajmująca się badaniami z zakresu fizyki jądrowej, fizyki teoretycznej i matematycznej, wysokich energii, molekularnej, biofizyka i biologii molekularnej. Instytut umiejscowiony jest w Dubnej, 125 km od Moskwy.

Historia[edytuj]

Instytut powstał 26 marca 1956 z inicjatywy Związku Radzieckiego z połączenia dwóch instytutów badawczych Akademii Nauk ZSRR: Instytutu Problemów Jądrowych i Laboratorium Elektrofizycznego. Instytut powstał jako swoista odpowiedź RWPG na powstanie Europejskiego Centrum Badań Jądrowych (CERN).

Do momentu rozpadu Związku Radzieckiego ZIBJ był przede wszystkim wspólnym laboratorium dla państw RWPG, przy której to organizacji był afiliowany. Obecnie w ZIBJ pracuje ponad 1000 naukowców z 18 państw: Armenii, Azerbejdżanu, Białorusi, Bułgarii, Kuby, Czech, Gruzji, Kazachstanu, Korei Północnej, Mołdawii, Mongolii, Polski, Rumuni, Rosji, Słowacji, Ukrainy, Uzbekistanu i Wietnamu[1]. Okazjonalnie w badaniach prowadzonych przez ZIBJ biorą także naukowcy z między innymi UNESCO, CERN, CLAF, Francji, Niemiec, Włoch i USA[1].

Od czasu rozpoczęcia jego istnienia, Instytut współpracował z ponad 800 innymi centrami naukowi i uniwersytetami w 62 krajach[2].

Kierunki badań[edytuj]

Instytut dysponuje siedmioma laboratoriami poświęconym różnym dziedzinom: fizyce teoretycznej, fizyce wysokich energii, fizyce ciężkich jonów, fizyce fazy skondensowanej, reakcjom jądrowym, neutronom i technikom informatycznym. Istnieją również wydziały zajmujące się badaniami nad promieniowaniem i radiobiologią oraz zespoły badawcze poświęcone konkretnym eksperymentom.

Najważniejsze osiągnięcia[edytuj]

W Dubnej odkryto następujące pierwiastki: rutherford (1964), seaborg (1974), bohr (1976), flerow (1999) i liwermor (2001). Na niezależne potwierdzenie oczekują dalsze odkrycia, ununtrium (2004), ununpentium (2004), ununoctium (2006) i ununseptium (2009). Odkryto tam również hiperon antysigma minus i sformułowano wiele hipotez fizycznych, np. o oscylacji neutrin czy kwarkowym modelu hadronów[2].

Najważniejsze urządzenia badawcze[edytuj]

  • Nadprzewodzący synchrotron (nuklotron), rozpędzający cząstki do energii 7 GeV
  • Trzy cyklotrony izosynchroniczne (120, 145, 650 MeV)
  • Fazotron (680 MeV)
  • Synchrofazotron (4 GeV)
  • Impulsowy reaktor na prędkie neutrony

Dyrektorzy[edytuj]

Przypisy

  1. a b Members States (ang.). jinr.ru. [dostęp 2016-01-23].
  2. a b Joint Institute for Nuclear Research (ang.). jinr.ru. [dostęp 2016-01-23].

Linki zewnętrzne[edytuj]