Aleksandr Błok

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Aleksandr Błok
Passe-partout Błoka, ok. 1910
Passe-partout Błoka, ok. 1910
Podpis Aleksandr Błok
Imiona i nazwisko Aleksandr Aleksandrowicz Błok (ros. Александр Александрович Блок)
Data i miejsce urodzenia 28 listopada 1880
Imperium Rosyjskie Petersburg
Data i miejsce śmierci 7 sierpnia 1921
Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka Piotrogród
Zawód pisarz, dramaturg
Narodowość rosyjska
Język rosyjski
Obywatelstwo rosyjskie, radzieckie
Alma Mater Petersburski Uniwersytet Państwowy
Okres 1903–1921
Gatunki liryka, dramat, publicystyka
Ważne dzieła Dwunastu, Nieznajoma
Muzeum artysty Muzeum-dom Błoka w Petersburgu
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Źródła Aleksandr Błok w Wikiźródłach
Wikicytaty Aleksandr Błok w Wikicytatach

Aleksandr Aleksandrowicz Błok (ros. Александр Александрович Блок; ur. 16 listopada?/28 listopada 1880 w Petersburgu, Imperium Rosyjskie - zm. 7 sierpnia 1921 w Piotrogrodzie, Rosyjska Federacyjna SRR) – rosyjski poeta-symbolista epoki srebrnego wieku, dramaturg. Klasyk literatury rosyjskiej i jeden z największych poetów rosyjskich XX wieku.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Rodzice poety żyli w separacji, ojciec był profesorem prawa Imperatorskiego Uniwersytetu w Warszawie, zmarł w Warszawie i został pochowany na prawosławnym cmentarzu na Woli. Matka, córka rektora Uniwersytetu w Petersburgu – Andrzeja Biekietowa, zajmowała się literaturą, po roku małżeństwa uciekła z Warszawy w połogu.

Pierwsze wiersze Aleksander Błok zaczął pisać w wieku pięciu lat. W 1898 roku wstąpił na Wydział Prawa Uniwersytetu Petersburskiego, a w 1901 rozpoczął naukę na Wydziale Filologicznym, który ukończył w 1906. W 1903 roku, w wieku lat 23 ożenił się z Lubow Mendelejewą, córką wybitnego chemika. W tym samym roku debiutował w piśmie symbolistów "Nowyj put'" (Новый Путь).

W czasie wojny służył jako podoficer służby inżynieryjno-budowlanej. Od maja 1917 był naczelnym redaktorem literackich protokołów Nadzwyczajnej Komisji Śledczej, powołanej przez Rząd Tymczasowy.

Poszukujący harmonii we wczesnej twórczości poeta, w jej fazie dojrzałej skierował się ku kulturze i cywilizacji w postaci buntu przeciw współczesności. Rozwinął wiersz toniczny, wprowadził system powtórzeń zdań, zwrotów, dźwięków. Twórczość Błoka w sposób zwarty realizowała program estetyczny rosyjskich symbolistów, co dało mu miejsce zarówno odrębne, jak wybitne.

Fascynacje[edytuj | edytuj kod]

Błok traktował kultowo malarstwo prerafaelickie, jego mistrzami byli Fra Angelico i Giovanni Bellini – ideał sztuki bezpośredniej i nastrojowej. Identyfikował harmonię z kobiecością, symbolikę taką zawarł w Przepięknej Pani. Inspirowany baśniowym malarstwem Wiktora Wasniecowa i cerkiewno-ruskimi obrazami Michaiła Niestierowa. Przemożny wpływ miała na Błoka muzyka (Modest Musorgski), ale melodię liryki kształtowały też romanse cygańskie i sentymentalne pieśni uliczne.

Wybrana twórczość[edytuj | edytuj kod]

Poematy[edytuj | edytuj kod]

Zbiory wierszy, cykle[edytuj | edytuj kod]

Dramaty liryczne[edytuj | edytuj kod]

Publicystyka[edytuj | edytuj kod]

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Aleksiej Nikołajewicz Tołstoj złośliwie przedstawił Błoka w książce dla dzieci o Buratino.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Źródła w języku angielskim

Źródła w języku rosyjskim

Źródła w języku polskim

  • A. Barański, Semczuk: Literatura rosyjska w zarysie. PWN, 1976.