Białoruski Ruch Oporu "Żubr"

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Białoruski Ruch Oporu "Żubr"
Solidarni z Białorusią 2006 10.JPG
Lider Mikita Sasim, Jauhien Afnahiel
Data założenia 2001
Data rozwiązania ok. kwietnia 2006
Adres siedziby  Białoruś, Mińsk
Deklarowana
ideologia polityczna
demokracja
Barwy czarny, dżinsowy

Białoruski Ruch Oporu "Żubr" (biał. Беларускі Рух Супраціву "ЗУБР", Biełaruski Ruch Supraciwu "Zubr") – działająca w latach 2001–2006 obywatelska, młodzieżowa organizacja na Białorusi, opozycyjna wobec autorytarnego prezydenta Aleksandra Łukaszenki. "Żubr" czerpał inspirację z jugosłowiańskiego ruchu studenckiego Otpor!, który wywierał nacisk na rząd w Belgradzie doprowadzając do obalenia Slobodana Miloševicia w 2000 roku, oraz prac Gene Sharp na temat działania bez przemocy.

Organizacja została zauważona w świecie, gdy w 2005 roku jej przedstawiciele spotkali się na Litwie z Sekretarz Stanu USA Condoleezą Rice. Spotkanie wiązało się z ryzykiem uwięzienia po powrocie działaczy na Białoruś.

Niektórzy dziennikarze łączą liderów organizacji z ideą dżinsowej rewolucji, podczas której liczono na taką popularność, jak w przypadku ukraińskiej pomarańczowej rewolucji i gruzińskiej rewolucji róż[1]. Alaksandr Łukaszenka skomentował to jednak słowami: “W naszym kraju nie będzie różowej, pomarańczowej, ani nawet bananowej rewolucji”[2].

Tak jak wielu działaczy opozycyjnych[3][4][5], członkowie "Żubra" byli szykanowani przez białoruską milicję i służby bezpieczeństwa[6][7][8]. 23 grudnia 2005 aresztowano pod zarzutem posiadania narkotyków (podrzuconych przez służby bezpieczeństwa) m.in.: Pawła Modżaro, Alaksandra Marazawa[9][10][11]. 16 lutego 2006 Aleh Miatselica i Paweł Junkiewicz zostali aresztowaniu podczas pokojowego wiecu wzywającego do uwolnienia więźniów politycznych[12]. Dwóch innych członków aresztowano 20 lutego za rozdawanie ulotek.

Podczas wyborów prezydenckich w 2006 "Żubr" wspierał Alaksandra Milinkiewicza, kandydata opozycji z ramienia Białoruskiego Kongresu Sił Demokratycznych. Po międzynarodowej krytyce nieprawidłowości podczas wyborów, odbyło się kilka protestów, podczas których machano flagami "Żubra", biało-czerwono-białymi flagami niepodległej Białorusi i flagami Unii Europejskiej[13].

Po wyborach "Żubr" ogłosił swoje samorozwiązanie[14].

Polski oddział "Żubra"[edytuj | edytuj kod]

Czarne flagi "Żubra" na koncercie "Solidarni z Białorusią" w Warszawie, 12 marca 2006 roku

Po wyborach w 2001 roku niektórzy działacze organizacji udali się na emigrację, m.in. do Polski, gdzie na przełomie lat 2002/2003 wraz z polskimi entuzjastami białoruskiej opozycji przeprowadzili kilka akcji poparcia i solidarności. Były to m.in.:

  • pikiety przy Ambasadzie Białorusi w rocznicę zaginięć białoruskich opozycjonistów oraz tzw. "Łańcuch nieobojętnych ludzi"
  • akcje ulotkowo-informacyjne dla Polaków dot. praw człowieka na Białorusi
  • współpraca z polskimi organizacjami młodzieżowymi

Polski oddział "Żubra" był praktycznie niezależny od białoruskiego, a wybrana nazwa niosła ze sobą szereg negatywnych efektów, np. polskie organizacje usiłowały kontaktować się z centralą w Mińsku w sprawie jego działań, a także Białorusini w Polsce związani z organizacjami niechętnymi "Żubrowi" odmawiali współpracy.

W związku z tym, w listopadzie 2003 roku organizacja przekształciła się w stowarzyszenie o bardziej neutralnej nazwie: "Związek na rzecz Demokracji na Białorusi".

Przypisy

  1. Belarusians Wear Jeans in Silent Protest, Charlotte Sector, ABC News, 16 January 2006.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  2. Banana Revolutions and Banana Skins, Andres Schipani-Aduriz, Alyaksandr Kudrytski, Transitions Online, Prague, 7 September 2005.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  3. Artur Finkevich, Political Prisoner, Charter 97, Minsk, undated.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  4. Zmitser Dashkevich, Political Prisoner, Charter 97, Minsk, undated.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  5. Belarusian youth activists face long prison sentences, Radio Free Europe, 4 May 2006.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  6. Members of “Zubr” arrested, Prima Human Rights News Agency, Moscow, 15 March 2004.Retrieved on 2007-08-11.
  7. 12 Human rights activists detained in Minsk, Prima Human Rights News Agency, Moscow, 17 January 2006.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  8. Belarus: Tightening the screws on dissent, Amnesty International, London, 14 March 2006.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  9. Charter 97, Minsk, 26 December 2005.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  10. Belarus Indymedia, Indymedia UK, 29 December 2005.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  11. Zubr Activists Detained in Barysau, Charter 97, Minsk, 20 February 2006.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  12. A Day of Solidarity with belarus, Solidarity 16, undated.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  13. Belarus: Protesters Hold Vigil Amid Continuing Crackdown, Jean-Christophe Peuch, Radio Free Europe, 22 March 2006.Retrieved on 2007-08-11.(ang.)
  14. S. Wysocki: Szukanie legalnego statusu nie ma perspektyw (biał.)