Bielany (Kraków)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Na mapach: 50°02′31″N 19°49′43″E/50,041944 19,828611

Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy krakowskiej dzielnicy. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Bielany – obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy VII Zwierzyniec. Dawna wieś nad Wisłą, na południowo-zachodnim skraju Lasku Wolskiego. Przyłączona do Krakowa w 1941 jako XXXII dzielnica katastralna. Od północy graniczy ona z Wolą Justowską a od wschodu z Przegorzałami. Natomiast od zachodu z leżącym już poza Krakowem Kryspinowem. Południową granicą jest Wisła.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Budynek Wodociągów Krakowskich w Bielanach z 1900 r.
  • 1901 – Budowa Wodociągów Krakowskich, których uroczyste otwarcie miało miejsce 14 lutego 1901 roku. Umieszczone w budynku stacji pomp pompy pompowały wodę pod ciśnieniem 6,3 atmosfer do zbiornika zbudowanego pod kopcem Tadeusza Kościuszki. Ze zbiornika położonego 49 m wyżej od Rynku i 28 m wyżej od Wawelu, woda spływała do miasta rurą o średnicy 70 cm, która następnie rozgałęziała się w sieć wodociągową o długości 66 kilometrów. Ustawa wodociągowa stanowiła, że od opłaty zwalnia się ilość wody na użytek domowy w wymiarze 50 litrów na głowę mieszkańca na dobę. Ustawa nakazywała też, aby połączenie domów z miejskim wodociągiem następowało najpóźniej w ciągu trzech lat od uruchomienia wodociągu na danej ulicy. Początkowo w osiemdziesięciotysięcznym Krakowie na jednego mieszkańca przypadał jeden litr wody wodociągowej na dobę. W związku z otwarciem wodociągów, prezydent Krakowa Józef Friedlein wystosował na ręce ochmistrza dworu cesarskiego w Wiedniu depeszę treści następującej: W imieniu wiernopoddańczej gminy stołecznego królewskiego miasta Krakowa pozwalam sobie przedłożyć najuniżeńszą prośbę o łaskawe podanie do wiadomości Jego Cesarskiej i Królewskiej Apostolskiej Mości, że tutejszy wodociąg imienia Franciszka Józefa w dniu dzisiejszym uroczyście poświęcony i do ogólnego użytku oddany został.[1]

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Klasztor Kamedułów na Bielanach

Infrastruktura[edytuj | edytuj kod]

Sport[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Encyklopedia Krakowa red. Antoni Henryk Stachowski, PWN 2000, ISBN 83-01-13325-2
  • Atlas Miasta Krakowa, Instytut Geografii UJ, Urząd Miasta Krakowa, PPWK, 1988, ISBN 83-7000-067-3

Przypisy

  1. Marek Żukow-Karczewski, Wokół "leówki", "smoka" i wodociągów, "Echo Krakowa" magazyn "Czas przeszły i przyszły", 31 III - 1,2 IV 1989 r., nr 64 (12873).