Centuria nadobna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Centuria nadobna
Centaurium pulchellumkz1.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd goryczkowce
Rodzina goryczkowate
Rodzaj centuria
Gatunek centuria nadobna
Nazwa systematyczna
Centaurium pulchellum (Sw.) Druce
The Flora of Berkshire 1897
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Centuria nadobna, centuria czerwona, tysięcznik czerwony (Centaurium pulchellum (Sw.) Druce) – gatunek z rodziny goryczkowatych (Gentianaceae).

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Łodyga
Dorasta przeciętnie od 5 do 15 cm wysokości i przeważnie jest rozgałęziona na całej wysokości.
Liście
Wydaje tylko pęd pokryty liśćmi podługowatojajowatymi. Są 3-5 nerwowe i zaostrzone (przynajmniej górne). Nie wydaje natomiast rozety (różyczki).
Kwiaty
Czerwone kwiaty skupione w luźne dwuramienne wierzchotki. Płatki mają ukośnie wzniesione łatki, a rąbek korony jest lejkowato zagłębiony.
Owoce
Torebki.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Roślina jednoroczna. Kwitnie od maja do czerwca. Gatunek charakterystyczny dla klasy (Cl.) Isoeto-Nanojuncetea i gatunek wyróżniający dla zbiorowiska Centaurium pulchellum-Pottia[2].

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

Tworzy mieszańce z centurią zwyczajną i C. nadbrzeżną[3].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • Roślina lecznicza: centuria czerwona jest rośliną leczniczą, wykorzystywaną wyłącznie przez medycynę ludową.
    • Surowiec zielarski: ziele, z którego wyodrębnić można alkaloidy, ponadto występują w nim gorycze i związki żywicowe.
    • Działanie: medycyna ludowa odwar z ziela (20 gramów na 1 litr wody) zaleca w zaburzeniach trawienia, bezsoczności, niedokwasocie, oraz przy przeroście prostaty (czyli gruczołu krokowego).

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2011-11-30].
  2. Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
  3. Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.