Czerwona Chmura
Czerwona Chmura (lakota: Makhpiya-luta, ang. Red Cloud), (ur. 1822 - zm. 10 grudnia 1909) – wódz Indian Teton Dakotów-Oglalów.
W oczach białych uchodził za męża stanu Dakotów, cieszącego się szacunkiem współplemieńców. Przeprowadził zwycięską wojnę z siłami rządowymi USA w latach 1866-1868 o kraj rzeki Powder (tzw. wojna Czerwonej Chmury), lecz później - zgodnie ze zobowiązaniem z podpisanego w 1868 traktatu pokojowego – pozostał bierny wobec kolejnych walk Dakotów (walka o Paha Sapa "Czarne Góry"), co w rezultacie doprowadziło do zdecydowanego obniżenia jego popularności i wpływów plemiennych, na rzecz innych wodzów takich jak Siedzący Byk czy Szalony Koń.
W latach 1860. w dzisiejszym stanie Montana odkryto złoto. Szlakiem Bozemana (Bozeman Trail) poprzez północne obszary Wyoming ruszyły tysiące poszukiwaczy. Wojownicy Czerwonej Chmury atakowali ich, bowiem były to główne tereny łowieckie plemienia. Wkrótce interweniowała armia, która w roku 1866 wzniosła forty Phil Kearny i Reno w Wyoming i C.F. Smith w Montanie. Czerwona Chmura oblegał te forty przez ponad dwa lata, prowadząc skuteczną wojnę podjazdowo-partyzancką, aż wreszcie armia skapitulowała i zdecydowała się (w 1868 r.) na wycofanie ze spornego obszaru i niebudowanie więcej dróg przez indiańskie terytoria. Dakotowie odnieśli całkowite zwycięstwo, forty spalono, a wódz Czerwona Chmura zasłynął w historii jako jeden z niewielu, którzy wygrali wojnę z armią amerykańską.
Jego przeciwnikami politycznymi byli tacy sławni przywódcy jak Amerykański Koń (Wasechun-Tasunka) czy Boją Się Nawet Jego Koni (Tasunka-kokikapi). Przyjął (nominalnie) katolicyzm i został pochowany według tego obrządku.